Israël gebruikt (opnieuw) witte fosfor in dichtbevolkte gebieden in Zuid-Libanon. Dat zegt Human Rights Watch. Een rapport stelt dat het Israëlisch leger sinds 7 oktober in verschillende grensdorpen de chemische substantie heeft ingezet, zo meldt de ngo. De waarschuwing komt er nu de gevechten tussen Israël en de militante groepering Hezbollah verder escaleren.
Israël gebruikt (opnieuw) witte fosfor op dichtbevolkte gebieden in Zuid-Libanon, zegt Human Rights Watch
Inass Mouhamou
Gepubliceerd:
De oorlog tussen Israël en Hamas beperkt zich niet alleen tot de Gazastrook. Sinds de start van het geweld op 7 oktober bestoken Israël en de Libanese gewapende militie Hezbollah elkaar voortdurend. Die laatste doet dat naar eigen zeggen uit solidariteit met de Palestijnen in Gaza en uit steun voor Hamas.
Maar na de hevige bosbranden in het noorden van Israël, als gevolg van een raket- en droneaanval door Hezbollah van afgelopen weekend, lijkt het conflict tussen de 2 verder te escaleren. Zo roepen enkele extreemrechtse ministers binnen de regering van de Israëlische premier Benjamin Netanyahu nu op tot een grootschalig Israëlisch offensief in Libanon.
"Het is tijd dat heel Libanon brandt, vernietig hen", klinkt het bij minister van Nationale Veiligheid Itamar Ben-Gvir. Ook minister van Financiën Bezalel Smotrich dringt aan voor militaire actie.
De Israëlische militaire stafchef Herzi Halevi liet gisteren weten dat Israël "klaar is voor een offensief langs de noordelijke grens met Libanon" en "op het punt staat daarover te beslissen". Eenzelfde geluid bij de Israëlische premier tijdens zijn bezoek aan de grens met Libanon eerder op de dag. "We zijn klaar voor een zeer intensieve operatie in het noorden. Hoe dan ook, we zullen de veiligheid daar herstellen", aldus Netanyahu. Hezbollah reageerde dat het de oorlog niet wil uitbreiden.
Burgerslachtoffers
Ondertussen worden burgers langs beide kanten van de grens blootgesteld aan hevige, escalerende gevechten. Volgens de ngo Human Rights Watch (HRW) zijn sinds 7 oktober bij Israëlische aanvallen op Libanon al minstens 88 burgers en meer dan 300 militanten gedood. Bij aanvallen van Hezbollah op Israël gaat het om 11 burgers en 14 soldaten.
Door het escalerende geweld zijn zo al tienduizenden burgers gedwongen moeten vluchten. In Zuid-Libanon gaat het om meer dan 93.000 burgers, in Noord-Israël spreekt HRW over 80.000 mensen.
Witte fosfor op dichtbevolkt gebied
Human Rights Watch waarschuwt nu ook voor het gebruik van witte-fosforwapens in dichtbevolkte gebieden. Uit een rapport dat de mensenrechtenorganisatie vandaag publiceert, blijkt dat Israël sinds de start van de oorlog herhaaldelijk witte fosfor heeft ingezet bij zijn militaire operaties in Zuid-Libanon. Ook op dichtbevolkte gebieden.
HRW analyseerde meer dan 100 foto's en video's en sprak met journalisten, onderzoekers en inwoners uit het gebied. Op 47 beelden is te zien hoe witte-fosformunitie door het Israëlisch leger gebruikt wordt in 17 Libanese gemeenten aan de grens met Israël.
Beelden die getraceerd werden naar de Libanese grensdorpen Kafr Kila, Mays al-Jabal, Boustane, Markaba en Aita al-Chaab tonen hoe witte fosfor neerkomt op woonwijken. Volgens het Libanees minister van Volksgezondheid zijn sinds 7 oktober al 173 mensen gewond geraakt door witte fosfor.
Wat is witte fosfor?
Witte fosfor is een chemische substantie die in tal van soorten munitie gebruikt wordt. De stof is erg brandbaar als ze in contact komt met zuurstof en leidt ook tot een zware rookontwikkeling. Het wordt dan ook gebruikt in tracers, munitie voor handvuurwapens en zware artillerie om de vuurlijn te volgen, om rookgordijnen te leggen en als wapen tegen een tegenstander.
Fosfor kan leiden tot zware brandwonden en kan ook giftig zijn. Witte fosfor inzetten in een gewapend conflict is dan ook erg omstreden, maar strikt genomen valt de chemische substantie niet onder de internationale conventie die chemische wapens verbiedt.
Het Verdrag inzake bepaalde conventionele wapens (Convention on Conventional Weapons, CCW) legt een bredere beperking op bij het gebruik van bepaalde conventionele wapens die buitensporig leed veroorzaken, geen onderscheid maken tussen burgers en militairen, of ingezet worden in dichtbevolkte gebieden. In die zin schendt het gebruik van witte fosfor in een dichtbevolkt gebied volgens experts de voorwaarden van internationaal oorlogsrecht die stellen dat er alles aan gedaan moet worden om burgerslachtoffers te voorkomen.
Niet de eerste keer
HRW vroeg het Israëlisch leger om reactie op hun vaststelling, maar kreeg geen antwoord. Het is niet de eerste keer dat HRW Israël wijst op zijn "onwettig gebruik van witte fosfor tijdens Israëlische militaire operaties" in de regio. De mensenrechtenorganisatie heeft eerder het gebruik van witte-fosformunitie door Israël vastgesteld op 2 locaties, in Zuid-Libanon aan de grens met Israël én in Gaza-Stad. Israël ontkende dat toen.
Ook ngo Amnesty International stelde vast dat bij een Israëlische aanval van 16 oktober op het Libanese grensdorp Dhayra witte fosfor werd gebruikt. Minstens 9 burgers raakten daarbij gewond, liet de ngo weten. Volgens de Amerikaanse krant The Washington Post was die witte-fosformunitie door de VS aangeleverd.
Strengere internationale wetgeving
HRW roept nu op tot strengere internationale wetgeving rond het gebruik van dergelijke wapens. "Er moeten strengere internationale standaarden komen tegen het gebruik van witte fosfor om ervoor te zorgen dat zulke wapens burgers niet langer in gevaar blijven brengen, zeker niet als er andere, minder schadelijke alternatieven zijn", zegt Ramzi Kais, researcher bij HRW in Libanon.
Protocol III van het Verdrag inzake bepaalde conventionele wapens (Convention on Conventional Weapons, CCW) is het enige wettelijk bindende instrument tegen het onwettig gebruik van dergelijke wapens. Dat verbiedt het gebruik van wapens die voornamelijk ontworpen zijn om objecten in brand te steken of brandwonden te veroorzaken bij burgers. Libanon heeft Protocol III geratificeerd in 2017, Israël doet dat niet.
HRW hoopt dat de breed interpreteerbare definities in het verdrag rond "dichtbevolkte gebieden" herzien worden en dat internationale normen gecreëerd worden die burgers beter beschermen. "Het recente gebruik van witte fosfor door Israël in Libanon zou andere landen moeten motiveren om onmiddellijk actie te ondernemen om dit doel te bereiken", aldus Kais.
