"Op Immoweb heb ik heel vaak geen antwoord ontvangen wanneer ik mijn inkomen doorgaf." Als alleenstaande moeder heeft Myriam (44) maandenlang gezocht naar een betaalbaar huurappartement. Ook Leen (35), Tim (45) en Joni (35) spenderen een groot deel van hun maandinkomen aan hun huur of lening. Zij vertellen hoe ze wonen in Vlaanderen als alleenstaande ervaren nu de nieuwe cijfers van 'Woonbalans' bekend zijn.
Myriam, Valerie, Tim, Joni en Leen over wonen als alleenstaande in Vlaanderen: "Om beter te kunnen sparen, trek ik opnieuw bij mijn ouders in"
Trees Vandamme
Gepubliceerd:
Vanessa (44) uit Oostende: "Ik heb mijn renovatielening na mijn ontslag nog snel 'on hold' kunnen zetten"
Vanessa (44) uit Oostende is alleenstaand zelfstandige en mama van zoontje Adam (6) en dochtertje Lena (2). Zij slaagde erin om 2 jaar geleden iets te kopen, maar rondkomen is een serieuze opgave.
"Als energiedeskundige had ik een fijne job met een hoog loon. Maar als single mama met 2 kindjes, waarvan eentje met beperking, kon ik vaak noodgedwongen niet gaan werken. Als alleenstaande heb ik dan ook maar 5 dagen familiaal verlof per kind, met een partner waren dat er 10 geweest."
"Toen het bedrijf moest besparen, kreeg ik als eerste mijn ontslag. Dat was even schrikken, want ik had toen net via het Vlaams woningfonds een huis gekocht. Ik leen voor 25 jaar aan 870 euro per maand. De renovatielening die ik toen bijkomend had aangevraagd, heb ik meteen 'on hold' gezet. Gelukkig kon dat nog, want ik heb mijn woning gekocht net voor de renovatieplicht in 2023 van kracht ging. Toch wil ik het huis zo snel mogelijk aanpakken, want er is geen gevelisolatie en een vochtprobleem."
"Intussen ben ik begonnen aan het traject 'Springplank naar Zelfstandige'. Als zelfstandig energiedeskundige kan ik de zorg voor mijn zoontje en werk beter combineren. Door mijn RVA-uitkering verdien ik momenteel wel maximaal 2.200 euro. 42 procent daarvan gaat naar mijn lening. In een maand met minder klanten is dat zelfs meer dan de helft."
"Mijn huis opnieuw verkopen was voor mij nooit een optie. Ik ken voldoende mensen die meer huur betalen voor een gelijkaardig pand. Om mijn spaarboekje toch wat te spijzen, heb ik geen nieuwe auto gekocht nadat ik mijn werkwagen moest inleveren. Intussen doe ik al mijn huisbezoeken met de fiets of deelwagen en bezoek ik de voedselbank. Ook mijn hospitalisatieverzekering en pensioenspaarplan heb ik stopgezet. Als beginnend zelfstandige geen evidente beslissing, dus ik hoop dat ik daar snel opnieuw mee kan beginnen."
Myriam (44) uit Antwerpen: "Een betaalbare huurwoning vinden in Antwerpen is onbegonnen werk"
Myriam (44) uit Antwerpen is alleenstaande mama van 2 studenten en huurt een appartement in Antwerpen. Door haar invaliditeitsuitkering ervaart ze veel discriminatie op de huurmarkt.
"Sinds 6 jaar ben ik gescheiden en nadien was een huurhuis vinden voor mij en mijn 2 dochters echt een uitdaging. Een kwalitatieve betaalbare huurwoning met 3 volwaardige slaapkamers is steeds moeilijker te vinden."
"Als chronische migrainepatiënt krijg ik sinds 2017 bovendien een invaliditeitsuitkering. Als ik mijn gegevens doorgaf, kreeg ik vaak al geen antwoord op Immoweb. Voor huurwoningen met een lagere huurprijs kom ik met mijn volledig inkomen van 2.500 euro – inclusief kindergeld – wel in aanmerking. Maar die woningen hebben dan vaak enkel glas, verouderde boilers of geen centrale verwarming. Op dit moment betaal ik 880 euro huur en nog eens 250 euro aan water, gas en elektriciteit voor een appartement met heel wat gebreken. Het pand wordt binnenkort gerenoveerd, waardoor wij moeten vertrekken.”
"Ik kom op zich wel in aanmerking voor budgethuren in Antwerpen. Dan komt er af en toe een woning te staan op de site waarvoor je in aanmerking komt. Helaas zijn dat meestal huurwoningen die ver weg liggen of moeilijk bereikbaar zijn met het openbaar vervoer."
"Daarnaast heb ik recht op een sociale woning, maar met een wachtlijst van 10 jaar moet ik me voorlopig tot de privémarkt richten. Een absurde situatie als je weet dat er zoveel sociale woningen leegstaan! Gelukkig heb ik na een maandenlange zoektocht nu wel een leuk plekje gevonden in Zwijndrecht – niet eens zo ver weg. Een hele opluchting, want op den duur zat ik al tot in West-Vlaanderen te zoeken. Al kost de huurwaarborg van 3 maanden, samen met de eerste maand huur, me met 4.500 euro wel een rib uit mijn lijf."
Steunmaatregelen jagen prijzen nog meer de hoogte in
"Meer dan 8.600 sociale woningen van de 160.718 zijn ongeschikt of onbewoond en staan leeg ter afwachting van renovatie", bevestigt woonexpert Filip Canfyn. "Maar vaak zijn daar geen middelen voor. Woonmaatschappijen hebben meer profijt bij verkopen op de privémarkt, dan is de renovatieplicht ook voor iemand anders."
Meer steunmaatregelen aan private huurders of woonsubsidies kunnen de oplossing lijken, maar hebben een pervers effect. "Die jagen de marktprijzen vaak nog meer de hoogte in." In een huurwaarborgfonds ziet Canfyn dan wel weer graten. "We zouden het geld van de afkalvende woonbonus hiervoor kunnen gebruiken, waardoor mensen bijvoorbeeld maar 2 maanden huur moeten voorschieten en de rest door zo’n fonds wordt gedekt. Alleen zie ik dat niet zo snel gebeuren. De problemen van huurders zijn voor beleidsmakers echt geen prioriteit."
Tim (45) uit Booischot: "Om zoveel mogelijk te besparen, douch ik altijd in de fitness."
Tim (45) uit Booischot is al 5 jaar single. Hij en zijn ex-partner delen het ouderschap over hun dochtertje Lize (8). Hij slaagde erin om de gezinswoning te behouden na zijn scheiding, maar moet erg zuinig leven.
"Als magazijnier wisselt mijn maandloon, maar dankzij mijn shiftpremies en maaltijdcheques verdien ik gemiddeld een mooie 3.000 euro netto. Vanaf volgende maand moet ik door de zorg voor een familielid wel halftijds gaan werken via zorgkrediet. Dan zal ik het maar met zo’n 2.100 euro netto moeten doen. Met een lening van 1.100 euro en nog eens 200 euro vaste kosten per maand een groot verschil."
"Gelukkig leef ik sowieso al erg zuinig. Zo zou ik nooit een broodje van 6 euro kopen op het werk, of zelfs nog maar een drankje van 1 euro aan de automaat. Douchen doe ik in de fitness, en in de Aldi, Colruyt of Albert Heijn slaag ik er altijd wel in om zo’n 20 euro te besparen via allerlei promoacties."
"Ook qua verzekeringen en contracten pluis ik graag alles tot op het bot uit om de beste deals te scoren. Verder heb ik al jaren dezelfde smartphone, koop ik zelden nieuwe kleren en rijd ik al 11 jaar met dezelfde Citroën C4. Sommige mensen vinden mij supergierig, maar mijn spaarzame levensstijl zorgt er wel voor dat ik rondkom."
"Al moet ik toegeven dat ik ook een mooi spaarpotje heb om op terug te vallen. Tot mijn 34e heb ik thuis gewoond, waardoor ik meer financiële ademruimte heb dan veel andere alleenstaande ouders."
Leen (35)* uit Tienen: "Als alleenstaande moet je constant kiezen"
De voordelen van thuis wonen ziet ook redacteur Leen (35)* uit Tienen in. Zij gaat binnenkort terug naar haar ouderlijke huis om beter te kunnen sparen voor een eigen woning.
"Na wat woelige omwegen botste ik in januari 2021 op een huurappartementje in Tienen. Daar wonen heeft me rust gebracht, al verloopt sparen wel erg moeizaam. Met woonkosten van zo’n 1.000 euro zit ik bijna aan de helft van mijn loon. En dan reken ik daar nog geen verzekeringen en benzine bij."
"Vooral sinds de crisis kan ik het tempo waarop alles duurder wordt maar moeilijk bijbenen. Soms kan ik 300 euro aan de kant zetten, soms amper 50 euro. Ik kom dus wel rond, maar ik moet constant keuzes maken. Het is of sparen, of mezelf bijvoorbeeld een festivalticket gunnen. Wil ik op vakantie, dan ben ik maanden aan sparen 'kwijt'. Dat is soms lastig wikken en wegen voor een dertiger die eigenlijk in de fleur van haar leven zit."
"Toch wil ik dolgraag een eigen woning. Door alles wat ik heb meegemaakt, wil ik een stekje waar ik altijd terechtkan. Het is de eigen inbreng waar de bank naar vraagt, die me momenteel nekt om dat te realiseren."
"Daarom heb ik besloten om terug bij mijn ouders te gaan wonen, waar ik zelfs geen kost en inwoon hoef te betalen. Ik hoop dat ik daar het komende jaar maandelijks 2.000 euro kan opzij zetten, zodat het sparen eindelijk een keer vooruit gaat en ik binnenkort iets kan kopen."
Leen* wou enkel anoniem getuigen. Haar echte naam is bij de redactie bekend.
Joni (35) uit Merksem: "Mijn zoon en ik zitten al 4 jaar 'vast' in ons appartement"
Joni (35) uit Merksem is zorgkundige en mama van zoontje Milan (10). Ze verdient 2.200 euro netto per maand voor een 32-urige werkweek.
'Mijn zoontje en ik zouden dolgraag verhuizen naar een appartement met een terras of tuintje. Maar hoe hard ik ook zoek, wij worden nooit gekozen. Mijn loon van 2.200 euro netto schrikt veel verhuurders af. Daarom blijven we vastzitten in ons huidig appartement. De helft van mijn inkomen gaat naar een woning die niet eens echt als een thuis aanvoelt."
"Ik probeer elke maand zo’n 25 euro voor mijn zoon aan de kant te zetten, maar verder zit sparen of eens iets leuks doen er niet in. Ook de 200 euro Vlaamse huurpremie gaat volledig op aan boodschappen of maandelijkse kosten."
Eigenaarschap botst tegen grenzen aan
"Eigenlijk is het grootste probleem dat de betere inkomens vandaag ook meer moeite hebben met kopen", besluit Filip Canfyn. "We gaan van 75 procent naar 70 procent eigenaarschap. Die 5 procent belandt nu op de private huurmarkt, die nog geen kwart van de zelfstandige woningen in Vlaanderen uitmaakt. Door deze tendens schieten de prijzen de hoogte in voor alleenstaanden of tweeverdieners met lagere inkomens. En er zijn veel te weinig sociale woningen om dat op te vangen."
Volgens de woonexpert moet het aantal sociale woningen dan ook verdubbelen. "Alleen heeft die term anno 2024 een veel te negatieve lading gekregen. We zouden beter opteren voor inkomensgerelateerd huren via bijvoorbeeld wooncorporaties zoals in Nederland. En dat op grote schaal. Mensen zouden nooit meer dan 30 procent van hun inkomen aan huur of een lening moeten uitgeven, en nooit meer dan 40 procent inclusief alle bijkomende kosten."
