Het drugsgeweld in Antwerpen en Brussel wordt steeds extremer. Ook het aantal gevallen van partnergeweld is de afgelopen jaren toegenomen. Hoe houden we ons land veilig? En hoe lossen we de overbevolking van de gevangenissen op? Lees hier de standpunten van de partijen.
Hoe moet het verder met de 'war on drugs'? Hoe houden we ons land veilig? Dit zijn de standpunten van de partijen over justitie en veiligheid
Cisse Michiels
Gepubliceerd:
Al jaren voeren steden als Antwerpen en Brussel een 'war on drugs'. Maar het geweld lijkt er niet minder door te worden, integendeel. Aanslagen en schietpartijen binnen het drugsmilieu zijn niet uit het nieuws weg te slaan. En daarbij vallen ook onschuldige slachtoffers. Vorig jaar stierf het 11-jarige meisje Firdaous in Merksem en bij een schietpartij in Elsene raakte een voorbijganger gewond.
De voorvallen versterken het onveiligheidsgevoel van de Belgen. 30 tot 40 procent van de bevolking voelt zich soms, vaak of altijd onveilig, leert onderzoek. En het zijn vooral vrouwen en jongeren tussen 15 en 24 jaar die daar last van hebben.
Toch dalen de criminaliteitscijfers in België: er zijn minder diefstallen, woninginbraken en gewapende overvallen. Maar ondertussen wint bijvoorbeeld phishing aan terrein. Ook binnenshuis neemt het geweld toe: 1 op de 3 vrouwen in België was ooit slachtoffer van partnergeweld.
Om de straffeloosheid tegen te gaan, besliste de regering dat wie veroordeeld wordt tot een gevangenisstraf korter dan 3 jaar- in tegenstelling tot vroeger - ook effectief naar de cel moet. Alleen zitten die cellen al vol. Onder meer door de nieuwe regel loopt de overbevolking in de gevangenissen de laatste jaren uit de hand. Met folteringen in cellen en regelmatige stakingen van het personeel tot gevolg.
De PVDA wil investeren in justitie en politie om misdaad efficiënter te bestrijden. Wat volgens hun programma vooral aangepakt moet worden: "de maffia, drugsbaronnen, financiële criminaliteit en mensenhandel, evenals grootschalige fraude en verduistering". Om het onveiligheidsgevoel tegen te gaan, wil de PVDA een buurtpolitie die dicht bij de mensen staat. In elke politiezone van het land moet er ook een eenheid komen op die gespecialiseerd is in de strijd tegen seksueel en intrafamiliaal geweld.
Volgens de PVDA is er sprake van klassenjustitie. De partij wil het voor burgers makkelijker en goedkoper maken om naar de rechtbank te stappen. Dat moet via meer pro-Deoadvocaten en eenvoudigere procedures. De partij wil ook de minnelijke schikking afschaffen. Rijke criminelen ontlopen op die manier hun straf, vindt de PVDA.
"Voor de N-VA zal veiligheid altijd met stip bovenaan de agenda staan", klinkt het bij de partij. Volgens de N-VA is er sprake van straffeloosheid en leidt dat tot een gebrek aan vertrouwen in justitie.
Om de straffeloosheid tegen te gaan moet elke straf effectief worden uitgevoerd, ook onder de 6 maanden. Maar daarvoor is eerst plaats nodig in onze gevangenissen. Kopstuk Theo Francken lanceerde daarom enkele weken geleden het idee om een gevangenis te bouwen in Kosovo voor gedetineerden zonder papieren.
De N-VA ziet 2 grote uitdagingen wat betreft onze veiligheid: drugscriminaliteit en terrorisme. Daarom zou er werk moeten gemaakt worden van een gespecialiseerd drugsagentschap en nationaal anti-terreurcentrum.
Vlaams Belang heeft voor deze campagne een apart veiligheidsplan opgesteld met 155 concrete maatregelen. Hoogste prioriteit is de politie: het is tijd voor een forse investering en grote hervorming, vindt de partij. Ook moet er een Vlaams Veiligheidskorps komen, gespecialiseerd in bewaking van kritische infrastructuur, de strijd tegen de drugsmaffia, terrorisme en openbare veiligheid bij grote manifestaties.
Om straffeloosheid tegen te gaan wil Vlaams Belang dat alle straffen effectief worden uitgevoerd en de wet op de vervroegde invrijheidstelling wordt afgeschaft. De partij wil ook een aparte militaire gevangenis voor jihadisten.
In de Stemtest kan je zelf nagaan met welke partij je standpunten deelt over veiligheid:
Veiligheid een rechts thema? Nee, zegt Vooruit: "In een welvaartsstaat zorgt de overheid ervoor dat iedereen veilig is. Ook dat is een kwestie van solidariteit."
Daarom moeten voor de socialisten alle straffen effectief uitgevoerd worden, ook als het om korte straffen gaat. Alleen zo kan het gevoel van straffeloosheid verdwijnen.
Vooruit wil in het algemeen meer investeren politie en justitie. Ze pleiten ook voor het afschaffen de minnelijke schikking voor ernstige fiscale fraude. Wat betreft veiligheid leert de Stemtest dat de socialisten vinden dat de politie camera's met gezichtherkenning mag inzetten. Bij de Vlaamse partijen zijn de PVDA, Groen en Open VLD tegen zo'n camera's.
De christendemocraten willen "een veilige buurt voor élke Vlaming". Daarom moet het aantal wijkagenten verdubbelen. Er moeten bijkomende investeringen komen in buurtinformatienetwerken en de partij wil inzetten op GAS-boetes om overlast kordaat aan te pakken.
De veiligheidsdiensten en justitie moeten ook volop inzetten op de strijd tegen seksueel geweld, intrafamiliaal geweld en drugscriminaliteit, vindt CD&V. Er moet ook een absolute nultolerantie komen voor alle vormen van geweld uit naar hulp- en veiligheidsdiensten.
Ook Groen pleit voor meer geld voor politie en justitie. Net als de PVDA spreekt Groen over klassenjustitie. Daarom moet de afkoopwet op de schop en moeten burgers gratis juridische bijstand krijgen.
Wat betreft bestraffing stelt ze zich duidelijk linkser op dan bijvoorbeeld Vooruit. De groenen spreken in hun programma niet over het effectief uitvoeren van korte straffen. Ze willen "redelijke en doeltreffende straffen" en daarbij ook focussen herstel en re-integratie van de dader.
Groen wil de politie toegankelijker maken met meer wijkagenten en wijkkantoren.
De Open VLD leverde afgelopen regeerperiode de minister van Justitie en wil dat ook graag na de verkiezingen doen. Gisteren nog zei huidig minister Paul van Tigchelt dat hij minister van Veiligheid zou willen worden. Die combineert dan de post van Binnenlandse Zaken met Justitie.
De partij zet dan ook hoog in op het thema. Justitie moet "sneller, menselijker en straffer", klinkt het in hun programma.
De politie moet versterkt worden, vinden de liberalen. Daarvoor is een hoger budget en een betere opleiding nodig. En opvallend: de Open VLD wil ook private bewakingsagenten inzetten om een deel van de taken van agenten over te nemen. De partij denkt bijvoorbeeld aan het verwerken van kleine verkeersinbreuken en het onthaal in politiekantoren.