“Ik wilde geen geheimen hebben voor mijn vrouw, nu weet ze alles.” Ook de vrouw van Bert Anciaux (Vooruit) weet nog maar net dat hij als tiener misbruikt werd door een BRT-regisseur, een verhaal dat hij in de Senaat wereldkundig maakte. “Mensen noemen me nu moedig, maar het is absoluut niet moedig dat je daar 50 jaar over zwijgt.”
Bert Anciaux bracht echtgenote pas enkele weken geleden op de hoogte van misbruik als tiener: "Het was een soort tweede liefdesverklaring"
Tijdens zijn laatste tussenkomst in de Senaat vertelde Bert Anciaux dat hij in de jaren 70 werd misbruikt door een regisseur van de toenmalige BRT. "Al mijn dromen waren op slag weg, mijn leven was aan diggelen geslagen", zei hij daar.
“Het was niet helemaal de eerste keer dat ik erover sprak”, reageert Anciaux in ‘De wereld van Sofie’ op Radio 1. “Maar ik had het altijd een beetje voorzichtig geformuleerd.”
Waarom hij nu wel zo concreet was? “Ik wou absoluut mijn collega’s oproepen om de strijd tegen machtsmisbruik en elke andere vorm van misbruik verder te zetten. Ik besefte ook dat het geen impact zou hebben, als ik het algemeen zou houden. Ik wist dat ik me heel kwetsbaar ging opstellen door mijn verhaal te doen, maar kwetsbaarheid kan mensen ook aanzetten om actie te ondernemen.”
“Nu weet mijn vrouw alles”
Anciaux heeft 50 jaar gezwegen. Ook vandaag vindt hij het nog bijzonder moeilijk om erover te praten. Zelfs zijn vrouw Damienne weet het nog maar enkele weken. “Ze kent me zodanig dat ze wel wist dat er vroeger ‘iets’ gebeurd was, maar nu hadden we het ook over wat precies, hoe en waarom. Ik wil geen geheimen hebben voor haar.”
“Ik ben op een moment gekomen dat mijn ouders gestorven zijn en dat ik afscheid neem van mijn publiek leven. Meer dan ooit besef ik dat mijn vrouw en mijn gezin alles zijn voor mij. Het was moeilijk om het te vertellen, maar tegelijkertijd was het een tweede liefdesverklaring, bij manier van spreken.”
“Je smijt je compleet open. Ik had echt het gevoel: nu weet ze alles.”
“Niet gepraat met mijn familie, ik was beschaamd”
Waarom zwijgt iemand over iets wat zo zwaar weegt? “Om mijn ouders niet te kwetsen”, is een van de redenen van Anciaux. Al denkt hij wel dat zijn moeder iets vermoedde: “Dat ik van een vrolijk kind een timide kind werd, hebben ze ook wel gemerkt.”
“Ineens sprak ik niet meer over theater. Ineens sprak ik niet meer over film. Ineens sprak ik niet meer over mijn dromen. Tegen niemand. En ik sprak al helemaal niet over de reden waarom. Ik was beschaamd.”
Zwijgen maakt heel eenzaam
Bert Anciaux, voormalig senator
“Ik verwijt ook niemand iets. Mijn ouders niet, en ook mijn zus of broer niet. Mijn broer schreef me deze week nog dat hij spijt had dat hij mij niet had kunnen beschermen.”
“Mijn zus zou er zeker ook voor opengestaan hebben, maar ik werd een eenzame mens van binnen. Het zwijgen maakt heel eenzaam.”
“Reacties doen deugd”
Niet lang geleden zag Anciaux ook de documentaire ‘Het proces dat niemand wou’, waarin 8 vrouwen het machtsmisbruik van televisiemaker Bart De Pauw aanklagen. “Ik oordeel daar niet over, maar ik vond het heel moedig en heel indrukwekkend.”
“Misschien heeft dat ook meegespeeld”, zegt Anciaux.”Het voorbeeld van die moedige vrouwen vond ik ook wel een reden waarom ik iets moest doen.”
Hij kreeg alvast veel reactie op zijn getuigenis. “Het doet deugd, want het laatste wat ik wou is dat mensen het ‘aandachtszoekend’ zouden vinden. Maar ik ben er wel wat van geschrokken dat mensen het moedig vonden. Het is absoluut niet moedig dat je daar 50 jaar over zwijgt.
“Ik heb ook de indruk dat mijn oproep au sérieux genomen wordt, en daar ging het mij om. Laat kinderen leven met hun dromen, en zorg ervoor dat die niet kapotgemaakt worden.”
Beluister: Bert Anciaux vertelt in 'De wereld van Sofie' (Radio 1) waarom hij zo lang zweeg
Bert Anciaux over misbruik: "Ik heb 50 jaar gezwegen, maar ik hoop dat door te spreken misbruik aangepakt zal worden"
