Oppositiepartij Vooruit lanceert zelf voorstellen tegen normvervaging in Truiens schepencollege

Twee weken geleden is de stad Sint-Truiden nog onder bijkomend verhoogd toezicht geplaatst door Limburgs gouverneur Jos Lantmeeters en Vlaams minister van Binnenlands bestuur Gwendolyn Rutten (Open VLD).

De aanleiding was een 4e forensische audit van Audit Vlaanderen die sprak over verschillende gevallen van belangenvermenging bij het stadsbestuur. Verschillende aankopen en overheidsopdrachten zouden de afgelopen 11 jaar gegaan zijn naar bedrijven die een link hebben met een schepen of gemeenteraadslid.

Rutten en Lantmeeters eisten van het Truiense stadsbestuur dat er een opsomming kwam van alle genomen en te nemen maatregelen. Oppositiepartij Vooruit stelde toen een ultimatum. Voor de gemeenteraad van maandag moest het schepencollege met een signaal komen, anders zou de partij zelf voorstellen lanceren. Dat doen ze nu dus. 

"De grootste problemen deden zich voor in het schepencollege", aldus fractievoorzitter Gert Stas. "Vandaar het belang van dat signaal vanuit de politiek. Onze burgers willen zien dat ze de ernst van de situatie doorhebben. Onze voorstellen zijn niet revolutionair. Ik hoop dat ze unaniem worden goedgekeurd. Als dat niet gebeurt, hebben we nog een lange weg af te leggen." 

Het 1e voorstel is een veel lagere limiet voor de uitgaven die het schepencollege kan doen zonder goedkeuring van de gemeenteraad. "Oorspronkelijk lag die bovengrens op 8.000 euro", aldus Stas. "Tijdens de vorige legislatuur onder burgemeester Veerle Heeren (CD&V) en huidig burgemeester Kempeneers (CD&V), toen nog schepen van Financiën, is dat opgetrokken naar 85.000 euro, het maximum. Antwerpen, dat 10 keer groter is, had dezelfde limiet. Dat is voor ons toch buiten proportie." 

Tegelijkertijd werd het volgens Vooruit veel moeilijker voor de gemeenteraad om die uitgaven te controleren. "Dat heeft geleid tot de gekende wantoestanden. Daarom stellen we een limiet van 25.000 euro voor. De oorspronkelijke 8.000 euro zou er door inflatie nu 12.000 zijn. Maar we beseffen dat je natuurlijk soepel moet kunnen besturen."

Burgemeester Kempeneers wijst erop dat de huidige wettelijke limiet ondertussen op 144.000 euro ligt. "Natuurlijk wil je meer en betere controle op je uitgaven. Dan is een lagere limiet beter. Ik vrees alleen dat het de werking zal bemoeilijken. Als je voor elk hoger bedrag naar de gemeenteraad moet, gaan heel wat beslissingen vertraging oplopen. We zullen het er in de meerderheid bespreken, maar het lijkt me zeer moeilijk."

Een tweede eis van de oppositiepartij is dat verslagen van het schepencollege sneller nagelezen kunnen worden, en dat ze ook duidelijker zijn.  Volgens de partij zorgen de huidige regels ervoor dat de verslagen pas na twee weken ingekeken kunnen worden. "Ze zijn al gedateerd voor we ze kunnen controleren", aldus Stas. Vooruit wil dat de verslagen na een week opgestuurd worden, op de dag dat ze goedgekeurd worden of de eerste werkdag erna.

Volgens Kempeneers gebeurt dat al. "Een week na het schepencollege worden de notulen goedgekeurd  en dan worden die onmiddellijk uitgestuurd. Dat hoort ook zo." 

De notulen zelf zouden ook een probleem zijn. "Elke week krijgen we nu een bestand van 500 tot 1.000 pagina's, zonder dossiernummers of inhoudstafel. Een kat vindt haar jongen niet terug in dat document. Dat bevordert de transparantie niet, en ik vermoed dat dat opzettelijk zo gebeurt. De oplossing is zeer eenvoudig. Zet elk dossier apart op de agenda zoals in de gemeenteraad of bij autonome gemeentebedrijven. Zo is het makkelijk op te sporen. Alleen het schepencollege blijft een ondoorzichtig kluwen", zegt Stas. 

De burgemeester kan zich vinden in dat voorstel. "Dat begrijp ik. We moeten dat in een andere vorm aanbieden. Een grote PDF met heel veel irrelevante bijdragen is niet handig. Dat kunnen we zeker anders doen." 

Als derde en laatste voorstel wil de oppositiepartij dat er een meldingsplicht komt voor leden van het stadsbestuur wanneer zij vermoeden dat er sprake is van een deontologische overtreding. "Nu hebben we dat recht, maar uit de verschillende audits blijkt dat schepenen hun kop in het zand steken. Ze zeggen van niets geweten te hebben en schuiven de schuld door. Met een verplichting breng je gedeelde verantwoordelijkheid. Als je niets meldt, kan je daarop aangesproken worden. Zo ondersteunen we elkaar en maken we duidelijk wat wel en niet kan." 

Daarnaast wil de partij dat deontologie en integriteit een nieuwe bevoegdheid worden van de burgemeester. "Zo maak je duidelijk dat er een beleid gevoerd moet worden en voorkom je dat het dode letter blijft. Nu kunnen we wel maatregelen voorstellen en stemmen, maar daarna keren we terug naar de gewone gang van zaken." 

"Met een meldingsplicht is niets mis", antwoordt Kempeneers. "Als iets gebeurt dat niet door de beugel kan, moet dat gemeld worden. Zo simpel is het. Ook bij een vermoeden moet duidelijk gecontroleerd worden of er niets fout loopt. Het is erg belangrijk dat alles transparant en correct verloopt. Ik zou ook geen probleem hebben met de extra bevoegdheid. Het is belangrijk dat we deontologie en integriteit respecteren."