De Russische president Vladimir Poetin zou bereid zijn tot een staakt-het-vuren met Oekraïne als de huidige frontlinies erkend worden als grenzen. Dat hebben vier anonieme Russische bronnen laten weten aan het persagentschap Reuters. Maar volgens professor Internationale Politiek David Criekemans wil Poetin vooral verwarring zaaien in het Westen.
Poetin "zou bereid zijn tot staakt-het-vuren": "Poging om verwarring te zaaien in het Westen"
Rusland boekte de afgelopen weken terreinwinst in het oosten van Oekraïne, al lijkt die opmars de laatste dagen wat stil te vallen. De Russische bronnen, die zich volgens Reuters in de top van de Russische politiek bewegen, zeggen tegen het persbureau dat Poetin toch van de terreinwinst gebruik wil maken om de oorlog te beëindigen.
"Poetin kan zo lang vechten als nodig is, maar hij is ook bereid tot een staakt-het-vuren om de oorlog te bevriezen," zegt een van de anonieme bronnen, een hooggeplaatste functionaris die met Poetin heeft gewerkt en op de hoogte is van gesprekken op topniveau in het Kremlin. In een reactie laat de woordvoerder van Poetin, Dmitri Peskov, weten dat Rusland wil praten en geen zin heeft in een "eeuwige oorlog".
Genoeg vooruitgang geboekt
Reuters' bronnen zeggen dat de president van mening is dat de geboekte vooruitgang genoeg is om in eigen land van een overwinning te kunnen spreken. "De timing is opvallend", zegt professor Internationale politiek David Criekemans in De wereld vandaag op Radio 1.
"Rusland heeft de afgelopen tijd enkele doorbraken geforceerd op het terrein, in het oosten van Charkiv. Tegelijkertijd kampt het Russische leger nog altijd met grote verliezen." Dagelijks raken volgens Oekraïense cijfers tot 1.300 doden en gewonden aan het front. "Terwijl Rusland er maar 30.000 per maand kan vervangen. De situatie is op dit moment gunstig voor Poetin, maar dat kan snel veranderen."
"Er zijn meer Amerikaanse wapens onderweg naar Oekraïne, het steunpakket van 61 miljard dollar heeft nu nog niet veel veranderd op het terrein. Poetin wil de zaak nu stilleggen, nu die gunstig is voor hem."
Ik verwacht geen grote veranderingen in de houding van het Westen tegenover Rusland, zeker tot na de Amerikaanse verkiezingen
David Criekemans
Verwarring creëren
De uitspraken van Poetin kunnen ook een manier zijn om verwarring te zaaien in het Westen, zegt Criekemans. "Het zijn binnenkort Europese verkiezingen. Dit is koren op de molen voor de voorstanders van stabiliteit. Maar binnen Europa zijn er veel landen die nooit akkoord zullen gaan om zelfs maar te praten over een staakt-het-vuren. Denk maar aan de Baltische staten en landen in Centraal- en Oost-Europa."
Criekemans verwacht niet meteen een verandering in de houding van het Westen tegenover Rusland. "De situatie op het terrein zal volgens mij zo blijven tot na de Amerikaanse verkiezingen, tot we weten wie volgend jaar in het Witte Huis zal wonen. Wordt het Joe Biden of Donald Trump? Dat zal de echte gamechanger zijn en bepalen of het Westen standhoudt of niet."
Zelenski is niet onder de indruk
Het is ook maar de vraag in hoeverre Poetin zich aan zo'n staakt-het-vuren zou houden. "We zagen het ook bij Stalin, tijdens de Tweede Wereldoorlog, die een akkoord ondertekende met Churchill. Dat betekende niets voor hem, een servetje papier. Rusland zou even kunnen ademhalen, maar daarna weer doorstoten, pakweg richting Moldavië. We zitten in een diepe systeemcrisis, die nog jaren kan aanhouden."
Zelenski heeft steeds gezegd dat hij niet van plan is om Poetin zijn zin te geven. De Oekraïense president wil juist al het grondgebied heroveren dat aan Rusland is verloren, inclusief het schiereiland de Krim dat in 2014 door Rusland werd geannexeerd. Westerse landen zeggen dat het aan Oekraïne is om te bepalen onder welke voorwaarden gesproken kan worden over een vrede of een bestand.
Beluister hier het volledige gesprek uit De Wereld Vandaag:
David Criekemans over mogelijke uitspraak van Poetin om oorlog te bevriezen