Oorlog in Oekraïne, onrust in het Midden-Oosten: dit zijn de standpunten van de partijen over defensie en internationale politiek

De Russische inval in Oekraïne zette defensie opnieuw hoog op de politieke agenda. Ook de oorlog in Gaza drukte ons met de neus op de feiten: de geopolitieke spanningen nemen toe. Europese landen zijn zich volop aan het herbewapenen. 

Die herbewapening komt er na jaren van besparingen bij het leger in ons land. België heeft amper munitie - genoeg voor slechts 10 dagen oorlog - en er zijn nog ongeveer 25.000 militairen. 

De belangrijkste vraag deze campagne is dan ook hoeveel ons land moet investeren in het leger. Alle leden van de NAVO - dus ook België - moeten in principe 2 procent van hun bruto binnenlands product (bbp) investeren in defensie-uitgaven. In ons land is dat vandaag 1,21 procent, goed voor ongeveer 7 miljard euro per jaar. We zijn daarmee bij de slechtst presterende landen binnen de organisatie.

De regering besliste vorig jaar om het defensiebudget de komende 10 jaar geleidelijk op te trekken tot die 2 procent. De begrotingskost daarvan zou ongeveer 1.000 euro per Belgisch gezin per jaar zijn, berekende econoom Gert Peersman. Sommige partijen pleiten ervoor om meer en sneller te investeren in ons leger.

Een ander belangrijk thema als het gaat over oorlog: welk standpunt neemt ons land in bij internationale conflicten? Hoe reageren we op de gruwel in Gaza? En op welke manier moeten we Oekraïne steunen in de strijd tegen Rusland? 

De christendemocraten willen volop investeren in Defensie en daarbij niet treuzelen. "Na jaren van onderfinanciering is het tijd voor inhaalbeweging", klinkt het in hun programma. Niet alleen in het leger zelf moet geïnvesteerd worden, CD&V wil dat Vlaanderen en België inzetten op de productie van wapens en munitie.  

Vorige week lanceerde voorzitter Sammy Mahdi nog een opvallend voorstel om jongeren kennis te laten maken met Defensie: een verplichte burgerdienst van minimaal 6 maanden voor 18-jarigen. Dat kan bij het leger, maar even goed de brandweer of politie.

Groen vindt dat er geïnvesteerd moet worden in Defensie, maar gaat niet mee "in de druk om de defensiebudgetten op korte termijn op te trekken naar 2 procent van het bbp." Ze vrezen voor een wapenwedloop. Sterke diplomatie en mensenrechten zijn belangrijker in internationale relaties dan wapengekletter, vinden de groenen.

De partij is van oordeel dat er op het vlak van defensie meer Europese samenwerking nodig is. Zo kan ons leger goedkoper en efficiënter werken. Groen is ook erg uitgesproken over de oorlog in Gaza. Ze pleit al langer voor de erkenning van Palestina als staat. Maar daarover is binnen de regering geen eensgezindheid. 

Volgens de liberalen is er "geen vrijheid zonder veiligheid". De Open VLD heeft daarom werk gemaakt van een apart 'Defensieplan'. Ze willen van ons land opnieuw een trouwe NAVO-bondegenoot maken.  

Daarvoor moet er sneller dan nu gepland meer geld naar het leger gaan. Over 5 jaar moeten we de 2-procentnorm halen, vindt de partij. Ook moet de cybercomponent van het leger verder uitgebouwd worden, zodat ons land ook zelf aanvallen kan uitvoeren op het strijdtoneel in cyberspace.

De PVDA verzet zich tegen extra investeringen in Defensie en tegen de NAVO, ze willen dat ons land er op termijn uitstapt. "In de strijd voor vrede is een offensieve alliantie als de NAVO geen deel van de oplossing, maar deel van het probleem", staat in hun programma. 

De partij wil dat ons land actief mee een einde probeert te maken aan de oorlog in Gaza. Ze wil een erkenning van Palestina als staat en het verbreken van de banden tussen Europa en Israël. Over de oorlog in Oekraïne is het standpunt van de PVDA minder helder. Ze willen niet dat België nog extra militaire steun geeft aan Oekraïne en pleiten voor vredesonderhandelingen met Rusland. 

In de Stemtest kan je zelf nagaan met welke partij je standpunten deelt over defensie en internationale politiek: 

"Een sterke Defensie is geen luxe maar een noodzaak. Onze welvaart hangt af van onze paraatheid bij het afweren van ernstige dreigingen" volgens de N-VA. Daarom moeten we uiterlijk tegen 2029 de NAVO-norm van 2 procent halen of zelfs meer, vindt de partij. 

Die extra investeringen moeten zorgen voor meer gespecialiseerd materiaal - zoals een luchtafweersysteem - en personeel. De N-VA wil ook inzetten op reservisten met een soort reservekorps dat zich in eerste plaats richt op de "bescherming van onze kritieke clusters".

Vlaams Belang wil sneller extra investeren in het leger om de NAVO-norm te halen. Volgens de partij heeft Defensie ook een rol om "een vormende kracht zijn voor een weerbare Vlaamse samenleving." Daarom pleit Vlaams Belang voor een gemeenschapsdienst, waarbij je kan kiezen voor legerdienst. Voor schoolverlaters zou die gemeenschapsdienst verplicht zijn. 

Net als de PVDA vindt Vlaams Belang niet dat ons land nog extra militaire steun aan Oekraïne moet geven. 

Ook Vooruit pleit ervoor om te investeren in Defensie. Maar niet sneller dan nu al gepland is. En ze koppelt er voorwaarden aan: de investeringen moeten kaderen binnen de Europese defensie-integratie en er moet een duidelijk aantoonbare industriële en maatschappelijke return zijn.

De partij neemt ook duidelijk standpunt in over de conflicten in Oekraïne en Gaza. Vooruit pleit voor de erkenning van Palestina als staat.