België op 3e plaats op Europese ranking LGBTI+-rechten: "Wetgeving in goede richting, maar samenleving niet altijd mee"  

In deze ranking van ILGA-Europe, de koepel van Europese LGBTI+-organisaties, krijgen 49 Europese landen een score op 100. Daarvoor wordt gekeken naar de rechten van holebi's, biseksuele, transgender en interseksepersonen (LGBTI) in die landen. 

"Ze kijken naar zaken zoals de invoering van het homohuwelijk en een wettelijk kader voor transgender personen. Het is een hele waslijst die afgevinkt wordt en zo uiteindelijk tot een score leidt", verduidelijkt Rémy Bonny. Hij is de directeur van vzw Forbidden Colours, een organisatie die zich inzet voor LGBTI+-rechten in Europa.

Voor het 9e jaar op rij trekt Malta (88 procent) de lijst. IJsland stijgt naar de 2e plaats met een score van 83 procent, als gevolg van nieuwe wetgeving. De 3 landen onderaan de lijst zijn Rusland (2 procent), Azerbeidzjan (2 procent) en Turkije (5 procent). Hier kan je de percentages van alle landen bekijken.

Ons land gaat er dit jaar procentueel op vooruit en haalt 78 procent. Toch zakt België opnieuw naar plaats 3, want de score van IJsland stijgt nog harder. Normaal was die 2e plaats steevast voor België. Enkel in 2022 stond ons land al even op de 3e plaats. 

"De reden voor onze stijging in score is dat conversietherapie het voorbije jaar verboden werd in ons land", zegt Bonny. "Dat is een techniek die ingezet wordt, bijvoorbeeld door religieuze groepen, om te proberen LGBTI+-personen een heteroseksuele geaardheid of een cisgender-identiteit aan te meten."

"Die techniek wordt door de Verenigde Naties als een vorm van marteling gezien, dus het internationaal recht vraagt nationale overheden heel duidelijk om dat te verbieden. Toch is België op dit moment één van de van de weinige landen in West-Europa die dat verbiedt."

België kan, ondanks die goede score, nog wat verbeteren volgens Bonny. "Toen België vorig jaar op de 2e plek stond, plaatste premier De Croo op X dat hij heel blij was met die plaats. Ik had liever wat engagement gezien om het het jaar daarop nog beter te doen. Dit jaar halen we 78 procent, maar dat betekent ook dat we nog 22 procent kunnen verbeteren."

Zo verwijst Bonny ook naar dat meer dan de helft van de Belgische LGBTI+-personen bewust vermijdt om hand in hand met hun partner over straat te lopen. "We zien bijna overal in Europa, en zeker ook in België, een tweespalt ontstaan. Wetgeving evolueert eerder in de positieve richting, niet overal natuurlijk, maar de samenleving volgt niet altijd."

"Op dat vlak is er zelfs een negatieve tendens bezig", gaat hij verder. "Waar dat onveiligheidsgevoel zich vroeger beperkte tot bepaalde wijken in Brussel die daarom gekend stonden, wordt onze organisatie nu vaker aangesproken. Zo laten veel leerkrachten en professoren ons weten dat het niet meer zo makkelijk is om open LGBTI+ te zijn op hun scholen als 10 jaar geleden."

"Dat wordt voor een deel natuurlijk aangewakkerd door de extreemrechtse politiek. Vlaams Belang, bijvoorbeeld, duidt transgender personen en de LGBTI+-gemeenschap constant als zondebok aan", zegt Bonny. "We dachten lang dat die anti-LGBTI+-retoriek zich zou beperken tot Oost-Europa, maar we zien dat meer en meer ook in West-Europa opduiken."    

Bonny verwijst daarbij naar een rapport van zijn eigen organisatie, vzw Forbidden Colours. "Uit onze analyse blijkt dat 1 op de 4 Europarlementsleden de voorbije 5 jaar tegen LGBTI+-rechten stemde."

"Als we de voorbije opiniepeilingen bekijken, kan dat volgens ons naar minstens 40 procent gaan na de verkiezingen", gaat hij verder. "Dan krijgen we wellicht een volledig ander Europees Parlement, een volledig andere Europese Unie die misschien niet langer de rechten van LGBTI+-gemeenschap zal verdedigen."

"Er moet een 'wake-up call' komen voor wie liberale democratie en mensenrechten belangrijk vindt", voegt Bonny toe. "De LGBTI+-gemeenschap is de kanarie in de koolmijn, want de democratie wordt afgemeten op basis van hoe men omgaat met minderheden. Dat deze gemeenschap dan steeds meer wordt aangeduid als zondebok, moet alle alarmbellen doen afgaan."

"We moeten hier in België echt gaan inzetten op maatschappelijke verandering en ook daarbij speelt de politiek uiteraard een rol", gaat hij verder. "Het is niet enkel door mee te lopen tijdens Brussels Pride deze zaterdag, dat we mensen zullen overtuigen dat de LGBTI+-gemeenschap deel uitmaakt van onze samenleving."

"We hebben nood aan een sterk maatschappelijk middenveld, dat het gesprek aangaat met de bevolkingsgroepen waar het op dit moment moeilijk mee gaat. Enkel zo kunnen we die mensen gaan betrekken. Uit de politiek moet daar voornamelijk een financieel kader voor voorzien worden, maar ik vrees dat in de komende legislatuur eerder bespaard zal worden op LGBTI+-organisaties."