De Watergroep moet grondwaterwinning in Heers stopzetten in 2029

Na een proefvergunning van 2 jaar heeft Demir beslist dat het genoeg is geweest. Ze heeft De Watergroep, die gevraagd had om een omgevingsvergunning om nog 20 jaar grondwater op te pompen, laten weten dat de grondwaterwinning moet uitdoven in 2029. 

De Watergroep heeft in Rukkelingen een grondwaterwinning met 3 putten tussen 18 en 54 meter diep in de krijtlaag. Er staat ook een waterproductiecentrum. De Watergroep vroeg in 2022 een omgevingsvergunning voor 20 jaar, maar kreeg een proefvergunning. Die liep voor 2 jaar en bepaalde dat er per jaar maximaal 850.000 m³ water opgepompt mocht worden. 

Die vergunning loopt nu dus af. Uit evaluaties blijkt volgens het kabinet van Demir dat er geen bijkomende scheuren werden gedetecteerd en dat de grondwaterstanden licht gestegen zijn. Een oorzakelijk verband tussen de scheuren in een 50-tal omliggende huizen en de waterwinning is nog niet aangetoond. Buurtbewoners zijn er wel van overtuigd, en zijn daarom naar de rechter gestapt. 

Met dat alles in het achterhoofd kiest Demir nu voor een omgevingsvergunning met strikte voorwaarden die slechts loopt tot 2029. Het maximale op te pompen volume blijft staan op 850.000 m³ per jaar. Volgens het kabinet geven experts aan dat dat debiet geen verdere achteruitgang zou veroorzaken. Dat cijfer kan verlaagd worden als er problemen met het grondwater of de scheuren opduiken, maar dat zal strikt opgevolgd worden. 

"De bezorgdheden in de regio vallen niet in dovemansoren", vertelt Demir. "Uit de evaluatie is gebleken dat er geen acuut gevaar is, maar het aanhouden van dat volume op lange termijn is geen goed idee. Met de einddatum in 2029 sporen we De Watergroep aan om een alternatief te zoeken. Nu alles stopzetten zou de drinkwatervoorziening van 5.000 gezinnen in gevaar brengen." 

Buurtbewoners zijn opgelucht dat er op korte termijn een einde komt aan de waterwinning in Rukkelingen-Loon. "We hebben altijd gevreesd dat er nog 10 jaar water opgepompt zou worden, dus een termijn van 5 jaar is beter. Dat er geen nieuwe put in gebruik mag genomen worden, is ook een opluchting", vertelt bewoner Erika Princen. "We hopen wel dat De Watergroep het oppompen al eerder afbouwt. Want als we de komende jaren weer enkele droge zomers krijgen, dan vrezen we dat onze huizen nog verder zullen scheuren." 

Burgemeester Kristof Pirard (VLDumont) heeft een dubbel gevoel bij de beslissing. "Ik ben zeer tevreden dat men inziet dat er een probleem is. We kaarten al jaren aan dat er te veel water opgepompt wordt. Tegelijkertijd hadden wij geadviseerd om het debiet te halveren tot 425.000 m³. Dan zou de grond zich herstellen en zou er geen enkel probleem meer zijn volgens experts."

Dat volume is gebaseerd op onderzoeken volgens de burgemeester. "Hoewel er tot 2022 een vergunning was voor 1.460.000 m³ per jaar, werd er in de praktijk nooit meer dan 900.000 m³ opgepompt. Het terugschroeven naar 850.000 m³ is dus een kleine maatregel die achteruitgang voorkomt, maar volgens onafhankelijke hydrologen herstelt de omgeving zich pas, als je dat nog eens halveert."

Pirard kijkt bedenkelijk aan tegen de einddatum. "Hoe gaan we de mensen na 2029 van water voorzien? Wat kan er gebeuren? Voor mij is het nog een vraagteken. De termijn van 5 jaar is voor mij kort dag. Mensen hebben me er al over aangesproken."

Zelf heeft de burgemeester het nieuws moeten vernemen via sociale media. "Dat kan niet de juiste manier zijn. Ik wacht nog op de volledige herwerkte vergunning en zal die dan bekijken met de advocaat van de stad. Ik zit nog op mijn honger om te weten wat er nu net beslist is. Ook de kleine lettertjes in die vergunning moet je goed lezen", besluit de burgemeester.

De Watergroep wil pas reageren als het de vergunning heeft kunnen bestuderen.