Voor de kust van New England, aan de Amerikaanse oostkust, is een noordkaper gespot die verstrikt is geraakt in touwen. De noordkaper is een bedreigde walvissoort. Het nieuwste incident is slecht nieuws in een jaar waarin het al niet goed ging met de soort. De klimaatopwarming vormt een bijkomend probleem.
Noordkaper verstrikt in lang touw voor Amerikaanse oostkust, slecht nieuws voor bedreigde soort
Het nieuws werd vorige week vrijgegeven door de National Ocean and Atmospheric Administration (NOAA), de Amerikaanse weer- en klimaatdienst: ongeveer 50 mijl ten zuiden van de kust van Rhode Island was een noordkaper opgemerkt in moeilijkheden.
Het dier was verstrikt geraakt in een lang touw, dat uit beide kanten van zijn muil stak. Meteen kwam het idee om het te redden, maar dat bleek (blijkt) geen sinecure.
"Omdat de walvis zo ver in zee zwemt, kunnen experts zich niet veilig begeven naar de plaats waar hij het laatst is gezien", liet de NOAA weten. "We zullen het dier verder opvolgen en proberen het te verlossen als het weer en de veiligheidsrisico's het toelaten."
Scott Landry werkt voor het Marine Animal Entanglement Response Program dat zich specifiek richt op het bevrijden van zeedieren in zulke gevallen. Hij pleit voor rust en kalmte.
"Mensen kunnen soms ongeduldig worden als ze zoiets zien. Soms gaat het traag, maar we vragen om geduld. We gaan het proberen." Voorlopig is het onduidelijk of en wanneer een reddingsoperatie kan.
Naar schatting nog amper 360 exemplaren in leven
Noordkapers zijn een bedreigde diersoort. Er zouden er nog maar een 360 van leven. Maar net dit jaar is het een zwart jaar voor de soort. Voor de kusten van de staten Massachusetts en Georgia zijn er al 7 omgekomen op enkele maanden tijd.
Milieugroeperingen vrezen dat de noordkapers stilaan aan het uitsterven zijn. In januari werd bij Martha's Vineyard (Massachusetts) nog het dode lichaam gevonden van een noordkaper die duidelijk nog verwondingen vertoonde na verstrikt te zijn geweest in visgerei.
Noordkapers?
De walvissen leven vooral aan de oostkust van de Verenigde Staten en Canada. Ze waren ooit talrijk, maar hun aantallen bereikten een dieptepunt tijdens de grootscheepse walvisjacht vorige eeuw.
Nadien heeft de soort zich amper kunnen herstellen. Tussen 2010 en 2020 daalde de populatie naar verluidt met een kwart, ondanks het feit dat ze beschermd zijn. Met hun dichte familie, de zuidkapers zou het inmiddels wel beter gaan. Er is overigens ook nog een derde soort, die in de Stille Oceaan leeft.
Een volwassen noordkaper kan tot 16 meter lang worden. De dieren hebben een dik lichaam, waarvan de omtrek vaak ruim de helft van de totale lengte bedraagt.
Het gevaar loert om de hoek
Elk jaar trekken de walvissen van gebieden uit het zuiden (rond Florida) waar ze hun jongen krijgen naar meer noordelijke wateren voor de kusten van New England en Canada. Ze riskeren tijdens die trek met schepen te botsen of verstrikt te raken in visgerei zoals netten of touwen. Als ze daarin gevangen raken, kunnen ze zich niet efficiënt meer verplaatsen en sterven ze door uithongering.
We hebben nu het bewijs dat afval in zee dodelijk kan zijn. Er zijn striktere regels nodig
Gib Brogan van milieuorganisatie Oceana
De klimaatcrisis heeft het allemaal nog wat ingewikkelder gemaakt. Omdat de wateren opwarmen, zijn ook hun voedselbronnen verhuisd en nemen de walvissen andere migratieroutes die gevaarlijker zijn. Volgens een studie die vorig jaar uitkwam, zou de opwarming van de Golf van Maine de noordkaper verder onder druk zetten.
Milieugroeperingen vragen om striktere regels in Amerikaanse wateren. "We hebben nu het bewijs dat het (dat walvissen sterven door oud scheepsgerei, red.) gebeurt. De dieren moeten beter worden beschermd", zegt Gib Brogan van de milieuorganisatie Oceana.
Nu al worden schippers aangemaand om trager te varen in bepaalde zones om botsingen te vermijden, maar het is dus ook belangrijk dat er minder afval wordt gedumpt in de oceaan.

