Saudi-Arabië moet ambitieuze plannen voor futuristische megastad 'The line' bijstellen "door geldgebrek"

De plannen van het futuristische project 'The line' lijken recht uit een sciencefiction film te komen. Te midden van een desolate woestijn lijkt de met spiegels beklede "stad van de toekomst" een fata morgana, al wordt de kans steeds groter dat het daarbij zal blijven. Aan het hele project hangt een prijskaartje dat de Saudische regering niet langer kan betalen.

Aan een tekort aan ambities zal het alvast niet gelegen hebben. De futurische stad moest het paradepaardje worden van kroonprins Mohammed bin Salman. Met veel toeters en bellen deed hij een uiteenzetting van zijn plannen tijdens het Future Investment Initiative-congres in de Saudische hoofdstad Riyad in 2017. "The line" zou 170 kilometer lang worden, en tegen 2030 zouden er 1,3 miljoen mensen wonen. Saudi-Arabië hoopte er in 2029 zelfs de Aziatische Winterspelen te organiseren.

Die verwachtingen moeten nu bijgesteld worden. Overheidsmedewerkers hadden al langer gezegd dat de bouw van de stad in verschillende fases zou verlopen, maar de hele constructie blijkt nu toch een stuk trager te gaan dan verwacht. Tegen 2030 hoopt Saudi-Arabië nu 2,4 kilometer gebouwd te hebben (iets meer dan 1 procent van de totale geplande lengte). Er zouden tegen datzelfde jaar ook slechts 300.000 mensen kunnen wonen, 1 miljoen minder dan gepland.

Ook het prijskaartje van het hele project blijkt een probleem. Dat schrijft Bloomberg . De totale kostprijs van het project wordt geschat op zo'n 1.400.000.000.000 (1.400 miljard) euro. Het project moest vooral internationale investeerders aantrekken en Saudi-Arabië zou zelf 500 miljard euro bijdragen, maar een groot deel van dat geld moet nog worden goedgekeurd door het staatsinvesteringsfonds van Saudi-Arabië.

Door de afnemende cashreserves van het land en de slabakkende olieprijzen is het niet zeker dat het bedrag er (volledig) komt. Al zeker 1 aannemer zou een deel van zijn werknemers van het project gehaald hebben. 

De stad maakt deel uit van het totaalproject Neom en is een onderdeel van de Saudi Vision 2030, een plan dat streeft naar de vermindering van de olieafhankelijkheid van Saudi-Arabië, het versterken van de economie en het ontwikkelen van een betere publieke dienstverlening. 'The line' moet een klimaatneutrale toeristische trekpleister worden en een heruitvinding van de manier waarop steden gebouwd worden.

Toch blijven ze in Saudi-Arabië niet bij de pakken zitten. Een ander deelproject van Neom, waarbij een eiland in de Rode Zee omgetoverd wordt tot een toeristisch luxeparadijs, zou normaal gezien later dit jaar voltooid zijn. Ook andere projecten worden voorlopig niet stopgezet, klinkt het bij kenners die vertrouwd zijn met het project.

De plannen voor het bouwen van een futuristische megastad lagen ook meerdere keren onder vuur, omdat het - naast het torenhoge kostenplaatje - ook gebouwd werd op het voorouderlijke land van de Howeitat-stam. Enkele leden van die stam zouden later ook geëxecuteerd zijn. 

Stedenbouwkundig architect bij Sweco Jens Aerts noemde het hele project eerder al "onhaalbaar". "Onze planeet staat onder ontzettend zware druk door verstedelijking en het verdere gebruik van land", legt hij uit. "Ook met het tekort aan materialen lijkt het een bizar idee om uit te voeren. Er zijn heel weinig voorbeelden van steden die zo zijn gebouwd."

Volgens Aerts is het veel slimmer om in te grijpen in de steden die nu al bestaan. "Het is veel interessanter om bestaande steden aan te passen en energieneutraal te maken", legt hij uit. "Kijk naar koelingscorridors, investeer meer in groen. Het lijkt heel bizar om een nieuwe stad te willen bouwen."