Een bewakingscamera mag je niet aan je woning installeren zonder daar eerst aangifte van te doen bij de politie. Ook over wat je met de camerabeelden mag doen, bestaan er strenge regels. Die zetten we hier voor jou op een rijtje.
Camerabewaking aan je huis? Ook een videofoon moet je soms registreren bij de politie
Xavier Taveirne is jouw consumentenman. Hij presenteert elke werkdag tussen 9 uur en 10 uur 'WinWin' op Radio2. Heb je een vraag, tip of probleem? Mail naar winwin@radio2.be.
Wanneer je een bewakingscamera aan je huis wilt hangen, dan moet je je houden aan de Privacywet en de Camerawet. Zo moet je het toestel aangeven en mag je de camera niet zomaar richten op de openbare weg of op je buren. Je moet mensen ook verwittigen dat ze worden gefilmd door een pictogram op te hangen. Een verborgen bewakingscamera gebruiken is verboden.
Bij gewone camera's, zoals bijvoorbeeld een dashcam in je auto of de videofoon aan je voordeur, moet je enkel de Privacywet respecteren. Je mag de beelden dus niet zomaar publiek maken en moet ze ook tijdig wissen.
Wat is een bewakingscamera? Een bewakingscamera is elk vast of mobiel toestel dat beelden verzamelt of bewaart om de orde te handhaven of om misdrijven en overlast te voorkomen, vast te stellen of op te sporen.
Welke regels er precies gelden, hangt af van de plaats waar de camera's worden geïnstalleerd. Een privéwoning wordt gezien als een "besloten plaats die niet voor het publiek toegankelijk is". Ook de gemeenschappelijke hal van een appartementsgebouw, fabrieken of kantoorgebouw vallen onder die categorie.
Wanneer mag ik een bewakingscamera installeren?
Om te beginnen moet je de politie daarvan op de hoogte brengen door de camera gratis te registreren . Ook wanneer er later iets aan het camerasysteem verandert, moet je dat melden. Je hebt dus initieel geen toelating nodig, maar moet je beslissing wel melden. Uiterlijk de dag voor je de camera's begint te gebruiken. Alleen wanneer de camera enkel in jouw privéwoning filmt, hoef je geen aangifte te doen.
Naast de verplichte aangifte moet de eigenaar van de camera ook een eigen register bijhouden. Daarin moet vermeld worden op welke manier de beelden worden verwerkt. Bijvoorbeeld met een tijdschema van de momenten waarop de camera's beelden maken. Het register moet altijd up-to-date zijn en je moet het ter beschikking stellen wanneer de politie of de Gegevensbeschermingsautoriteit daarom vraagt.
Je mag de camera niet richten op de openbare weg of op het huis van je buren. De camera mag enkel je eigen eigendom filmen. Beelden maken van wat er aan je voordeur of garagepoort gebeurt, mag dus wel.
Het doel van de camera (bijvoorbeeld het beschermen van je eigendom) moet in evenwicht zijn met het recht op privacy. Je moet dus grondig bekeken hebben of er geen minder ingrijpende manieren zijn om de woning te beschermen.
Wie een bewakingscamera installeert, moet mensen altijd verwittigen dat ze gefilmd worden. Dat kan door een pictogram in de buurt van de camera te hangen. Op het pictogram moeten ook een contactpersoon en de verantwoordelijke die instaat voor het verwerken van de beelden verplicht vermeld staan.
Wat met de videofoon aan mijn deurbel?
Of een deurbel met videofunctie onder de Camerawet valt - en dus als een bewakingscamera wordt gezien - of niet, hangt af van het type toestel. Dient de videofoon enkel om live te kunnen zien wie er aanbelt, zonder dat het toestel de hele tijd filmt, dan is de wet niet van toepassing.
Je moet de camera wél registreren als het toestel opnames kan maken en je het kan gebruiken om een misdrijf of overlast te voorkomen, vast te stellen of op te sporen. Een videofoon kan dus soms ook een bewakingscamera zijn.
Wat met de dashcam in mijn auto?
Een dashcam is een camera die je vooraan je auto bevestigt. De camera filmt doorgaans alles wat er tijdens het rijden in het gezichtsveld van de chauffeur gebeurt. Al bestaan er ook camera's die 360° kunnen filmen. Zo kan je via de camera de hele omgeving in de gaten houden. Daarvoor hoef je ook niet aan het rijden zijn.
Er bestaan geen specifieke regels voor het gebruik van dashcams. Je moet je dus aan dezelfde privacyregels houden als bij andere camera's. Wil je de mooie routes van je autovakanties filmen en die beelden nadien binnen je gezin herbekijken, dan hoef je niets te doen.
Een dashcam heeft vaak tot doel om bij een ongeval of aanrijding de nodige bewijzen aan te leveren en discussies te vermijden. Je kan de beelden dan doorgeven aan de verzekeraar of de politie. Als eigenaar van een dashcam ben je verantwoordelijk voor wat er met de camerabeelden gebeurt. Zo moet je de beelden 's avonds weer wissen als er overdag geen problemen waren.
Als je toch bij een ongeval betrokken geraakt, moet je meteen aan de tegenpartij duidelijk maken dat je zo'n camera hebt en die beelden zult gebruiken. Als de politie ter plaatse moet komen, is het ook een goed idee om in het proces-verbaal te laten vermelden dat er dashcambeelden zijn.
Wat mag ik met de camerabeelden doen?
De beelden die aan je huis worden gemaakt, mogen in principe alleen in real time bekeken worden. De bedoeling is dat je meteen zou kunnen ingrijpen wanneer er misdrijven gebeuren of er schade of overlast wordt veroorzaakt.
Je mag de beelden ook opnemen, maar enkel om bewijzen te verzamelen van die misdrijven, overlast of schade en om daders, getuigen of slachtoffers daarvan op te sporen en te identificeren.
De camerabeelden mogen maximaal een maand bewaard worden. Wanneer de beelden kunnen helpen om een misdrijf op te lossen of een getuige/slachtoffer of te sporen mag je ze langer bewaren.
