Tijdens de coronapandemie zijn in Europa 7.000 mensen meer gestorven aan tuberculose dan verwacht. Dat blijkt uit een rapport van de Wereldgezondheidsorganisatie en het Europees Centrum voor Ziektepreventie en -Bestrijding. Volgens de organisaties ligt de oorzaak bij de uitgestelde zorg tijdens de coronapandemie, met minder diagnoses en behandelingen.
7.000 extra doden door tuberculose tijdens coronapandemie: "Hartverscheurende situatie die voorkomen had kunnen worden"
Inass Mouhamou
Gepubliceerd:
Tussen 2020 en 2022 waren er bijna 7.000 extra sterfgevallen als gevolg van tuberculose (tbc) in de Europese regio van de Wereldgezondheidsorganisatie (WHO). Dat is een forse stijging in vergelijking met wat de onderzoekers hadden verwacht op basis van schattingen van vóór 2020.
De bevindingen komen voort uit een recente tbc-surveillance, uitgevoerd door de WHO en het Europees Centrum voor Ziektepreventie en -Bestrijding (ECDC). De 2 organisaties brengen jaarlijks een rapport uit in aanloop naar de Wereldtuberculosedag op 24 maart.
Wat is tuberculose?
tuberculose is een erg besmettelijke ziekte die vooral de longen aantast en zonder behandeling dodelijk kan zijn. Elk jaar sterven wereldwijd ongeveer 1,5 miljoen mensen aan tbc. Het is daarmee de meest dodelijke infectieziekte ter wereld. Tbc komt vooral voor in armere regio's en landen, maar door de coronapandemie was er een opmars van de ziekte in Europa.
Minder diagnoses en behandelingen door corona
"Ons laatste rapport toont een hartverscheurende situatie die volledig voorkomen had kunnen worden", zegt Hans Kluge, regionaal directeur van de WHO in Europa. Volgens de organisatie zijn de extra sterfgevallen te verklaren door de uitgestelde zorg tijdens de coronapandemie waardoor er minder diagnoses en behandelingen werden uitgevoerd voor tbc.
"Mensen die aan tbc lijden werden tijdens de pandemie niet beschermd. 7.000 mensen zijn nodeloos gestorven doordat tbc-zorg werd onderbroken als gevolg van de pandemie", zegt Kluge.
"Tijdige versterking van preventie, testen en behandeling zijn sleutelelementen in de strijd tegen tbc. Elke vertraging vertaalt zich in verder lijden en nog meer doden", zegt ook Andrea Ammon, directeur van het ECDC.
Volgens de organisaties lijkt het er wel op dat zorginstellingen die achterstanden proberen in te halen. In 2022 hebben 38 van de 53 lidstaten van WHO-Europa een toename van tbc-gevallen gemeld. Dat is waarschijnlijk een positieve indicatie dat in veel landen de tbc-zorg aan het herstellen is van de impact van de coronapandemie, klinkt het.
Resistentie
De organisaties maken zich ook zorgen over de multiresistente variant van tbc, waarbij patiënten niet reageren op een normale tbc-behandeling. "Resistente tbc blijft stijgen. We dringen er bij de nationale autoriteiten op aan om de tbc-testprogramma's te versterken, snel een diagnose te stellen en de nieuwste WHO-richtlijnen toe te passen", zegt Kluge.
Uit het rapport blijkt dat in Europa gemiddeld slechts 6 van de 10 tbc-behandelingen met eerstelijns geneesmiddelen succesvol waren in het genezen van de infectie. Dat terwijl over het algemeen in de Europese regio 7 van de 10 behandelingen slagen.
"Dit zijn de laagste percentages in tien jaar. Dat kan duiden op mogelijke problemen met de behandeling, maar waarschijnlijk ook op gaten in de rapportering van de behandelingsresultaten", klinkt het.
"In de nasleep van de pandemie hebben we nog een lange weg te gaan om de ziekte uit te bannen", zegt Ammon. "Landen moeten nu handelen."
