Doorzetten in Oekraïne en oplopende confrontatie met Westen: dit mogen we de komende 6 jaar van Poetin verwachten

De presidentsverkiezingen in Rusland waren een groot succes voor de Russische president Vladimir Poetin. Met iets meer dan 87 procent van de stemmen - zijn beste resultaat ooit - en een hoge opkomst blaakt Poetin van zelfvertrouwen.

De verkiezingen hebben één ding duidelijk gemaakt, vindt Poetin en dat is dat Rusland verenigd is. "Wij zijn allemaal één team, alle Russische burgers die naar de stembureaus kwamen en stemden", zei hij gisteravond tijdens een toespraak in zijn campagnehoofdkwartier.     

Over het resultaat en de opkomst bestaan in het Westen grote twijfels, open en eerlijke verkiezingen waren dit niet. In 2018 haalde Poetin 77 procent, deze keer komt daar maar liefst 10 procent bij.

"Ik ben verbaasd dat ze het aangedurfd hebben om Poetin 87 procent van de stemmen te bezorgen", zegt journalist en historicus Hubert Smeets daarover in De Ochtend. Smeets is een van de oprichters van het kennis- en analyseplatform 'Raam op Rusland'. "Ik dacht dat het rond de 75 procent zou blijven, maar neen, ze wilden meer. En dat zegt toch wel iets."

Smeets vermoedt dat ze in het Kremlin niet alleen heel tevreden zijn met het resultaat, maar ook met de hoge opkomst. "Ik geloof er zelf geen bal van, maar door de actie van Navalny lijkt het in de beeldvorming in Rusland alsof er grote lange rijen hebben gestaan en dan valt de opkomst niet te betwisten (Joelja, de weduwe van Aleksej Navalny, had opgeroepen om uit protest om 12 uur 's middags massaal te gaan stemmen en blanco of ongeldig te stemmen, red.)."

Poetin heeft de actie van Joelja Navalny duidelijk gekaapt, stelt Smeets, "om de suggestie te wekken dat al die mensen die in de rijen stonden en tegen Poetin stemden, eigenlijk heel enthousiast gestemd hebben". Hoeveel mensen uiteindelijk blanco of ongeldig hebben gestemd, is overigens niet officieel bekendgemaakt. Het zou over om en bij de 2 procent kunnen gaan, afgaande op de optelsom van de resultaten van alle kandidaten.

Volgens Poetin zelf heeft de actie duidelijk niet gewerkt. "Voor zover ik weet, had het geen effect. Het is niet belangrijk", zei hij in zijn toespraak. Poetin noemde Aleksej Navalny tijdens zijn toespraak gisteravond overigens voor de eerste keer bij naam en noemde zijn dood een "trieste gebeurtenis". "Dat geeft aan dat hij wel degelijk wist wie Navalny was, maar ook dat hij vastbesloten is om alles wat er nog rest van Navalny-oppositie uit te roeien", stelt Smeets.

Smeets verwacht dat Poetin zijn nieuwe mandaat zal gebruiken om nog harder in te hakken op de oppositie. "Hij kan nu zeggen dat de antioorlogsoppositie niet bestaat in Rusland en kan dit nu gebruiken om verder orde op zaken te stellen. Dat heeft hij in 2012 ook gedaan, dat was het begin van een hele reeks repressieve wetten. Ik sluit niet uit dat er op dit moment een vergelijkbare, nieuwe repressiegolf komt."

De belangrijkste prioriteit van Poetin blijft de oorlog in Oekraïne zelf, in Rusland door de overheid nog altijd "speciale militaire operatie" genoemd. Dat gaf hij zelf aan tijdens zijn toespraak. Ook daar ziet Poetin in de verkiezingsuitslag goedkeuring van zijn beleid. In de door Rusland bezette gebieden in Oekraïne haalde hij volgens de officiële resultaten cijfers rond de 90 procent.

Poetin maakte in zijn toespraak nog eens duidelijk dat de doelen van de "speciale militaire operatie" gehaald moeten worden. Hij zei dat de oorlogsindustrie en het leger versterkt moeten worden en sloot bijvoorbeeld niet uit dat het Russische leger een nieuwe inval zou uitvoeren in de noordelijke regio Charkiv, om er een soort bufferzone van te maken. Vanuit die regio voert Oekraïne geregeld bombardementen uit op de Russische regio Belgorod.

Smeets merkt ook op dat er heel wat geruchten de ronde doen over een nieuwe mobilisatiegolf van jonge mannen voor de oorlog in Oekraïne. "Of het gaat gebeuren, weet ik niet, maar we moeten er op zijn minst rekening mee houden."

Vredesonderhandelingen moeten Oekraïne en het Westen niet snel verwachten, en dan nog zullen ze er enkel op Russische voorwaarden komen. In elk geval ziet Rusland in de Oekraïense president Volodimir Zelenski geen gesprekspartner.

"Poetin is niet geïnteresseerd in vrede, wel in oorlog", zegt Smeets. "Die oorlog hoeft niet altijd op het hoogste niveau gevoerd te worden, maar moet continu dooretteren. Dat is zijn strategie in Oekraïne en ik denk niet dat hij die zal veranderen."

Poetin had gisteren ook een boodschap voor het Westen. Als het erop waagt om militairen naar Oekraïne te sturen, stevent het Europese continent af op een Derde Wereldoorlog, herhaalde hij een eerder dreigement. Volgens Poetin staat Rusland nu ook sterker dan ooit om beïnvloeding door buitenlandse mogendheden tegen te gaan.

"Het maakt niet uit wie ons bang wil maken, hoe ze onze wil en bewustzijn willen onderdrukken. In onze geschiedenis is niemand daar ooit in geslaagd. Het is nu niet gelukt en het zal ook niet lukken in de toekomst. Nooit!" Voor VRT NWS-journalist en Ruslandkenner Jan Balliauw is het duidelijk dat Poetin zijn confrontatie met het Westen zal voortzetten, want zijn beleid drijft daarop, zei hij in "VRT NWS Journaal".

"Het Westen wordt geconfronteerd met een president die geen duimbreed zal toegeven", merkt Smeets op. "En het Westen zal moeten blijven letten op de noodzaak om intern verenigd te blijven tegen Poetin en Oekraïne te steunen. En dat zal een hele klus zijn, omdat velen in het Westen, nu hij herkozen is, misschien toch zaken met hem willen doen."