De gildebeker van de Koninklijke Sint-Sebastiaansgilde uit Diest is opgenomen in de Vlaamse Topstukkenlijst. Dat is een lijst van zeldzame en onmisbare voorwerpen en verzamelingen, waarvoor speciale beschermingsmaatregelen en uitvoerbeperkingen gelden. De beker dateert uit 1714 en is te bewonderen in het stadsmuseum "De Hofstadt" in Diest.
In 1714 maakte de Tiense zilversmid Gaspard Lanoye (1678–1750) in opdracht van de Sebastiaansgilde van Diest een gildebeker. Op het deksel staat Sint-Sebastiaan die met pijlen doorboord wordt. Sint-Sebastiaan leefde in de derde eeuw na Christus en werd een beschermheilige van onder andere de (boog-)schutters, soldaten, jagers, steenhouwers, en tuiniers.
Het is uitzonderlijk dat de beker bewaard bleef, want het meeste gildezilver moest in de Franse tijd verplicht ingeleverd worden. Het is ook een van de weinige werken van Lanoy die bewaard zijn gebleven.
Ritueel
De Sint-Sebastiaansgilde ontstond in 1388 uit een kleine schuttersgilde die instond voor de verdediging van de Beverenpoort (Hasseltsepoort) in Diest. Sinds 1714 gebruikt deze eeuwenoude handboogschuttersgilde de gildebeker tijdens de jaarlijkse ‘preuve’, het toetredingsritueel voor nieuwe gildebroeders en -zusters. De kandidaten moeten bier uit de gildebeker drinken, terwijl ze op een been staan en zich in evenwicht houden aan een antieke lantaarnpaal.
Bier drinken uit een Topstuk mag, op voorwaarde dat een aantal voorzorgsmaatregelen gerespecteerd worden die door de Topstukkenraad opgelegd worden.
Regionaal nieuws uit Brussel en Vlaams-Brabant
Gepubliceerd: