Smishing (sms-fraude) en telefoonfraude blijven de kop opsteken, zegt Telenet. Onlangs stelde de provider een piek vast van 30 gevallen verbonden aan eenzelfde nummer. Hoe werkt telefoonfraude en wat als je slachtoffer wordt?
"Ouderwetse" telefoonfraude blijft een plaag: "In 4 dagen tijd had mijn oma een factuur van 1.600 euro bij elkaar gebeld"
Els Kesteleyn
Gepubliceerd:
Xavier Taveirne is jouw consumentenman. Hij presenteert elke werkdag tussen 9 uur en 10 uur "WinWin" op Radio2. Heb je een vraag, tip of probleem? Mail naar winwin@radio2.be.
"Proficiat, je won een reischeque van 5.000 euro. Verzilver snel door te bellen naar dit premiumnummer." Als je zo een telefoontje krijgt, pas je best op. Per minuut betaal je om en bij de 2 euro. Dat is dan ook de enige bedoeling van de fraudeurs: je zo lang mogelijk aan de telefoon houden en zo veel mogelijk geld incasseren. Het overkwam de oma van Willem.
Premiumnummer
Premiumnummers zijn betalende nummers die je makkelijk kan herkennen: ze beginnen met 0900, 0901, enzovoorts. Vroeger zat er meer variatie in de nummers. Het 078 nummer is geen premiumnummer meer.
Telenet en andere providers maken een contract op met die premiumnummers, al dan niet met een tussenpartner. Je betaalt tussen een halve euro tot meestal 2 euro per minuut voor de dienst die zij leveren.
Dat gaat van allerlei vormen van entertainment zoals belspelletjes of horoscopen tot voetbaluitslagen. Van die 2 euro gaat er een deel naar de provider, maar ook een deel naar het bedrijf dat de dienst levert.
"Mijn oma is ouder dan 85 en lijdt aan beginnende alzheimer. In december ontving zij een abnormaal hoge telefoonrekening van 1.600 euro voor haar vaste lijn. Tientallen minuten na elkaar belde ze naar hetzelfde nummer. Ze wist niet meer waarom."
"Bel snel naar dit nummer om je prijs te verzilveren"
De oma van Willem is klant bij Telenet. De provider bestudeerde haar factuur. Woordvoerder van Telenet Bart Boone legt uit: "Het is een typisch geval van ouderwetse telefoonfraude, waarbij je ofwel opgebeld wordt met goed nieuws zoals 'je hebt iets gewonnen' ofwel met slecht nieuws."
Dat slecht nieuws werkt vaak bijzonder goed, want mensen schieten in paniek bij het horen van berichten zoals "er is iets mis met je energiefactuur, er zit een fout in je fiscale aangifte of er loopt een gerechtelijk dossier tegen je". Vervolgens dringen de fraudeurs aan om snel te bellen naar een bepaald nummer. Maar dat is een betalend premiumnummer, en daar zit de fraude.
Frauduleuze nummers gebruiken de zogezegde dienst als excuus om je gewoon zo lang mogelijk aan de lijn te houden en zo per minuut geld te innen. Van echte diensten in ruil is geen sprake.
Opsporen en blokkeren frauduleuze premiums
"Wij hebben een antifraudecel die verdachte telefoons opspoort en aanpakt. Zien we een uitzonderlijke belactiviteit bij een klant, dan gaan we die eerst screenen", vertelt Boone. "Stellen we iets verdacht vast dan gaan we de toegang tot dat nummer blokkeren. Zo kan de klant al niet meer bellen naar dat nummer." Telenet rekent die factuur ook niet aan. De oma van Willem moet die 1.600 euro dus niet betalen.
Eerst screenen we het abnormale verbruik van de klant, in tweede instantie gaan we over tot onderzoek van het premiumnummer als dat verdacht lijkt
Bart Boone, woordvoerder Telenet
Als er meerdere klachten zijn met betrekking tot dat premiumnummer onderzoekt Telenet dat nummer. "Blijkt dat het frauduleus is, dan blokkeren we dat nummer en zetten we het op een zwarte lijst waardoor er geen geldstroom meer gaat van ons naar die fraudeurs. Dat bleek dus het geval met het nummer waar de oma van Willem zo vaak naartoe belde. "We stelden vast dat er op korte tijd een 30-tal veel te hoge facturen waren, met uitgaande oproepen naar datzelfde nummer." We rapporteren zulke nummers aan telecomregulator BIPT en andere bevoegde diensten. Belgische nummers zijn wel makkelijker op te sporen dan buitenlandse."
Telenet gaat trouwens ook de strijd aan tegen smishing met hun antismishing-platform, waarmee ze ondertussen al meer dan 12 miljoen verdachte sms'en hebben tegengehouden.
Trap niet in telefoonfraude
Hou eerst en vooral in je achterhoofd: is het te mooi om waar te zijn, ga er niet op in. Bel bovendien nooit op vraag van derden naar een ander nummer en al zeker niet als het begint met 090. "Tot slot, helpt het ons enorm als je een klacht indient. Wij kunnen die nummers dan onderzoeken en eventueel blokkeren", geeft Boone nog mee.
