In Polen wil de nieuwe regering de leerstof in het secundair onderwijs met 20 procent verminderen. De vermindering moet leerlingen en leerkrachten meer ademruimte geven. De oppositie bekritiseert de hervormingsplannen. Ze vinden dat er te weinig cultuur en traditie zal worden doorgegeven.
Poolse regering wil minder leerstof in secundair onderwijs, doorn in het oog van oppositie
Koen Vanhees
Gepubliceerd:
Tijdens een schoolbezoek in de Poolse stad Mysłowice zei minister van Onderwijs Barbara Nowacka dat ze bezig is met de hervorming van het onderwijs. Tegen 1 september wil de nieuwe regering de hoeveelheid leerstof met 20 procent verminderen in de middelbare scholen.
De gesprekken met experts om van het plan werkelijkheid te maken, zijn volop aan de gang. De vermindering van de materie zou voor meer efficiëntie moeten zorgen, klinkt het. "Leerlingen zullen de kans krijgen om de leerstof op een rustigere manier te verwerken. Ze gaan zich daardoor meer kunnen verdiepen in de inhoud", zegt Nowacka.
Vooral de vakken geschiedenis en literatuur worden op de korrel genomen. Bekende militaire helden en boegbeelden uit de Poolse geschiedenis zullen minder aan bod komen in het toekomstige leerplan. De regering wil ook plaatsmaken voor meer moderne literatuur.
Onderwijs gaat vooruit
De laatste twintig jaar heeft Polen veel vooruitgang geboekt in de Programme for International Student Assessment (PISA). Dat is een internationaal onderzoek dat de vaardigheden en kennis van wetenschappen, lezen en wiskunde test bij 15-jarigen.
In het recentste onderzoek scoorde Polen hoger dan het gemiddelde. Van de Europese landen waren Polen samen met Finland zelfs de beste van de klas. "De afgelopen twintig jaar is Polen het land met de snelste vooruitgang in de PISA ranking", zegt Tomasz Gajderowicz, een expert verbonden aan het Poolse Onderwijsministerie.
Naweeën
Toch gaat het sinds 2018 alleen maar bergaf. De voormalige regering verkortte het algemeen onderwijs van 9 naar 8 jaar. Hierdoor moeten de leerlingen meer leerstof verwerken op kortere tijd.
De hervorming die we willen invoeren, zijn noodmaatregelen
Gajderowicz, Educational Research Institute
De pandemie speelde mogelijk ook een rol in de daling van het onderwijsniveau. De lagere scholen moesten acht weken lang dichtblijven van de rechts-conservatieve regering van de partij Recht en Rechtvaardigheid (PiS in het Pools). In vergelijking met andere landen in de wereld was het beleid veel strikter.
"De hervorming die we willen invoeren, zijn noodmaatregelen", zegt Gajderowicz. "We zien de Poolse scholen als patiënten die spoedhulp nodig hebben."
Omstreden hervorming
Op dit moment moeten de leerlingen van de lagere en de secundaire school een verplichte literatuurlijst lezen. Die wil de nieuwe regering nu aanpassen. Zo zouden veel traditionele boeken, zoals bijvoorbeeld over paus Johannes Paulus II, van de lijst worden geschrapt.
De regering wil immers plaatsmaken voor moderne literatuur, zoals de romans van de Poolse Nobelprijswinnaar Olga Tokarczuk. Zij is ook heel kritisch voor de voormalige regering.
De hervorming stuit op veel kritiek van de PiS-politici. Zij bekritiseren het toekomstige leerplan. Ze kunnen zich niet vinden in het weglaten van sommige historische feiten. Een van die feiten is het bloedbad in Volhynia tijdens de Tweede Wereldoorlog. Oekraïense nationalisten hebben toen duizenden Polen om het leven gebracht.
"De hervorming van het onderwijs is bedoeld om jonge Polen weg te trekken van traditie en cultuur", zegt voormalig minister van Onderwijs Przemysław Czarnek in een interview op de katholieke radio Maryja.
Toen de conservatieve partij PiS het voor het zeggen had, nam het belang van de Holocaust, de Grieks-Romeinse geschiedenis en de toetreding tot de Europese Unie in de geschiedenislessen af, ten voordele van Poolse koningen, de anti-communistische partizanen en paus Johannes Paulus II.
