Google zal samen met de milieuorganisatie Environmental Defense Fund methaanlekken opsporen met satellietbeelden. Dat kondigde het deze week aan. Het zal zijn locatiesoftware en AI-technologie inzetten om exact te detecteren uit welke installaties het krachtige broeikasgas ontsnapt.
Google gaat vanuit ruimte mee speuren naar lekken van broeikasgas methaan
Vincent Merckx
Gepubliceerd:
Volgende maand wordt de satelliet MethaneSAT gelanceerd, een samenwerking van het Environmental Defense Fund (EDF), Google, het Ruimteagentschap van Nieuw-Zeeland, de Universiteit van Harvard en een resem andere partners. Die satelliet zal meeliften naar de ruimte met een raket van SpaceX, het ruimtevaartbedrijf van Elon Musk. Van daaruit zal hij beelden maken van methaanlekken wereldwijd.
Op die beelden zal vervolgens een computeralgoritme losgelaten worden dat de bron van de lekken moet achterhalen. Daar zal een team van Google, dat onder andere Google Maps ontwikkelde, verder mee aan de slag gaan. Zij moeten de precieze tanks, pijpleidingen of mijnen lokaliseren waaruit het broeikasgas ontsnapt. Volgens Google zal het daar ook AI-technologie bij gebruiken.
"Dat moet ons beter helpen begrijpen welke soorten van machines het meest bijdragen aan methaanlekken", zegt Yael Maguire van Google Geo Sustainability.
Waarom is methaan een probleem? Methaan is het belangrijkste bestanddeel van aardgas en een buitengewoon krachtig broeikasgas. Ongeveer 30 procent van de klimaatopwarming die nu al een feit is, komt door methaan. Er komt veel methaan vrij bij de veeteelt maar ook bij gas-, olie- en kolenwinning en -transport.
Het EDF hoopt dat die nieuwe en extreem precieze observaties kunnen helpen om druk te zetten op de uitbaters van lekkende olie- of gasinstallaties of kolenmijnen. Zij kunnen dan bijvoorbeeld door de lokale overheden verplicht worden om die lekken te dichten.
"Dit gaat over verantwoording afleggen", besluit Steve Hamburg, hoofd wetenschap bij EDF. "We willen beleidsmakers, investeerders en het publiek een ongeziene kans geven om de resultaten van onze metingen te bekijken en te vergelijken." Dat moet "landen, bedrijven en gemeenschappen helpen om hun uitstoot sneller af te bouwen".
Rusland en Verenigde Staten zijn hotspots van methaanlekken
Er is immers een groot verschil tussen de lekken die landen en bedrijven rapporteren, en wat er werkelijk de lucht in gaat, waarschuwde het Internationaal Energieagentschap (IEA) vorig jaar nog. "Er is betere en transparantere data nodig", besloot het toen.
Landen als Rusland, de Verenigde Staten, Qatar, Algerije en Mexico zijn echte hotspots voor methaanlekken. De klimaatimpact van Russisch gas is daardoor zelfs bijna even groot als die van een Duitse steenkolencentrale. Door de vele lekken gaat de klimaatwinst verloren van dat aardgas, dat op zich een properdere fossiele-energiebron is dan kolen.
De VS telt dan weer alleen al in de staat Californië zo'n 35.000 verlaten olie- en gasputten waaruit methaan kan weglekken.
In principe is de wil er wel om iets te doen aan al die lekken. Al zo'n 150 landen ondertekenden de Global Methane Pledge die in 2021 werd gelanceerd op de VN-klimaatconferentie in Glasgow. Die "methaanalliantie" hoopt de uitstoot van methaan tegen 2030 met 30 procent te verminderen in vergelijking met 2020.
Terugdringen van methaanlekken gaat traag
Sommige landen zijn al aan de slag gegaan. In december kondigde de Amerikaanse president Biden nieuwe regelgeving aan die de methaanuitstoot van zijn land scherp moet terugdringen. En de EU heeft sinds vorig jaar een zogenaamde methaanwet.
Maar het gaat traag. De wereldwijde methaanuitstoot van de energiesector stijgt zelfs nog in vergelijking met 2020. Lekken spelen daar een grote rol bij. In 2022 registreerde het IEA maar liefst 500 zogenaamde superemitting events (zeg maar superlekken) aan olie- en gasinstallaties, en nog eens 100 lekken bij koolmijnen.
Het International Methane Emmissions-monitoringssysteem van de Verenigde Naties meldde tussen maart en november vorig jaar dan weer 127 lekken bij de uitbaters van infrastructuur. Slechts 1 van die lekken werd vervolgens met zekerheid gedicht.
