Wojciech Szelag, anker bij de Poolse openbare omroep TVP, heeft live op tv zijn excuses aangeboden aan de LGBTQI+-gemeenschap. Tijdens het bewind van de vorige Poolse regering was de omroep een spreekbuis van het homo- en transfobe beleid van de rechts-populistische partij Recht en Rechtvaardigheid (PiS). "Jarenlang zijn er beschamende woorden gesproken tegen veel mensen", zegt Szelag.
Presentator op Poolse openbare omroep biedt excuses aan voor jarenlange anti-LGBTQI+-berichtgeving: "Jullie zijn mensen met namen en gezichten"
De voorbije 8 jaar heeft de LGBTQI+-gemeenschap in Polen flink te lijden gehad onder het conservatieve beleid van de rechts-populistische partij Recht en Rechtvaardigheid (PiS).
Partijvoorzitter Jaroslaw Kaczynski schilderde die af als een bedreiging voor het traditionele gezin, de Poolse identiteit en de staat. President Andrzej Duda noemde niet-hetero zijn een "ideologie". Ruim 100 gemeenten en provincies verklaarden zich de afgelopen jaren "LGBTQI+-vrije zones". Adoptie door homoparen werd onmogelijk gemaakt.
Tegelijkertijd maakte PiS de openbare omroep TVP tot een spreekbuis van het eigen beleid. Ook het anti-LGBTQI+-discours werd klakkeloos overgenomen. In 2019 zond de omroep een documentaire uit waarin de gemeenschap als "erger dan communisme" werd weggezet.
Geen ideologie
Afgelopen oktober kwam het liberale Burgerplatform na nieuwe parlementsverkiezingen als grote winnaar uit de bus. Niet lang daarna maakte de nieuwe regering schoon schip en werd het volledige directieteam van de openbare omroep op straat gezet. Een zet die op kritiek kon rekenen, vooral vanuit het PiS-kamp, omdat de ingrepen niet grondwettelijk zouden gebeurd zijn.
Nu gaat de nieuwszender dus nog een stap verder. Presentator Wojciech Szelag bood openlijk zijn excuses aan de LGBTQI+-gemeenschap aan. Hij deed dat in het bijzijn van 2 activisten die zich inzetten voor de rechten van de groep.
"Voor we in gesprek gaan, moet er iets gezegd worden. Jarenlang zijn er in Polen beschamende woorden gericht aan het adres van talloze mensen, alleen maar omdat ze ervoor kozen om zelf te bepalen wie ze zijn en van wie ze houden. LGBTQI+-personen zijn geen ideologie, maar mensen met namen, gezichten, familieleden en vrienden. Al die personen moeten een sorry te horen krijgen van hieruit. Het spijt me."
"De afgelopen 8 jaar waren een nachtmerrie", klonk het bij activist Bart Staszewski. "Ik ben blij dat deze woorden zijn uitgesproken, want het was moeilijk geweest om een stap vooruit te zetten zonder deze symbolische excuses."
Het is niet de eerste keer dat er vanuit TVP excuses komen over de vroegere berichtgeving. Het is wel opvallend dat deze presentator dezelfde woorden in de mond neemt als president Duda: LGBTQI+-zijn een "ideologie" noemen, of in dit geval net niet. Met dit statement lijkt de openbare omroep zich dan ook op glad ijs te begeven: TVP krijgt al de kritiek dat het te veel naar de pijpen danst van de nieuwe regering, in plaats van - zoals vooropgesteld - een onafhankelijke openbare omroep te worden.
