De Russische opposant Boris Nadjezjdin mag het volgende maand niet opnemen tegen Vladimir Poetin in de "race" naar het Russische presidentschap. Volgens de Kiescommissie waren de handtekeningen die hij had verzameld om deel te nemen aan de verkiezingen gedeeltelijk vervalst, een beschuldiging die Nadjezjdin ontkent. Hij gaat in beroep tegen de beslissing.
Een "njet", zoals verwacht: Poetin-criticus Nadjezjdin mag niet deelnemen aan Russische presidentsverkiezingen
Maarten Bockstaele
Gepubliceerd:
"Het aantal betrouwbare en geldige handtekeningen is niet genoeg voor registratie." Met die woorden trekt de voorzitter van de Russische Kiescommissie een streep door de presidentscampagne van Boris Nadjezjdin.
Boris Nadjezjdin
Nadjezjdin is 60 jaar en was eind jaren 90 en begin jaren 2000 lid van de Doema, het Russische parlement. Hij was ook adviseur van Boris Nemtsov, de oppositiepoliticus die in 2015 vlak bij het Kremlin vermoord werd. Daarna was hij regelmatig te gast bij talkshows op de Russische tv.
Hij is nu presidentskandidaat voor de centrumrechtse partij Burgerinitiatief en wil het opnemen tegen president Vladimir Poetin. Hij wil de oorlog in Oekraïne beëindigen en de relaties met het Westen herstellen. De verkiezingen wil hij weer eerlijk laten verlopen en ook de media moeten weer vrij worden.
"In Rusland en veel andere landen waar alleen de schijn van democratie nog overblijft, zijn burgers het geloof in democratische omwentelingen verloren. Ik wil die hoop herstellen", zegt Nadjezjdin. Zijn achternaam betekent toepasselijk genoeg ook net dat woord: "hoop".
Om zich te kunnen registreren als kandidaat, moeten Russen 100.000 steunhandtekeningen indienen bij de Kiescommissie. Vorige week diende Nadjezjdin in totaal 105.000 handtekeningen in, al had hij er naar eigen zeggen dubbel zoveel. Het is dan aan de Kiescommissie om de geldigheid van die stemmen te controleren.
En daar wringt nu het schoentje. De Kiescommissie had al aangegeven dat er "problemen" waren met de ingediende handtekeningen. Zo zouden er op de lijsten namen staan van mensen die al overleden zijn. Nu heeft de commissie bekendgemaakt dat slechts 95.000 van Nadjezjdins handtekeningen geldig zijn, waardoor hij niet kan deelnemen aan de verkiezingen.
Nadjezjdin heeft al laten weten dat hij in beroep gaat tegen de beslissing van de Kiescommissie. Hij trekt daarvoor naar het Russische Hooggerechtshof. "Ik heb doorheen Rusland meer dan 200.000 handtekeningen gehaald", reageerde de politicus via zijn Telegramkanaal. "De verzameling daarvan gebeurde openlijk en eerlijk." Volgens Nadjezjdin is de beslissing van de Kiescommissie dan ook niet correct.
Dissidente stemmen als uitlaatklep
Toch hoeft het niet te verrassen dat Nadjezjdin niet mag deelnemen aan de verkiezingen. De 60-jarige politicus heeft zich al meermaals kritisch uitgelaten over het beleid van de huidige president Vladimir Poetin. Hij is ook tegen de oorlog in Oekraïne, die hij als een "fatale keuze" beschrijft.
Ook VRT-journalist en Rusland-expert Marijn Trio is niet verbaasd over de beslissing van de Russische Kiescommissie. "Tijdens de verkiezingen in Rusland doet telkens wel iemand mee die als uitlaatklep moet dienen voor Russen die tegen Poetin zijn", legt Trio uit.
"Vaak wordt die kandidaat ervan beschuldigd een 'spoiler' kandidaat te zijn, die door zijn of haar deelname legitimiteit geeft aan de verkiezingen, hoewel die volgens de oppositie in Rusland allesbehalve democratisch verlopen. Het was op zich al opvallend dat Nadjezjdin zo openlijk kritiek kon uiten op Poetin en de oorlog in Oekraïne, zonder daarvoor aangepakt te worden."
Tijdens de verkiezingen in Rusland doet telkens wel iemand mee die als uitlaatklep moet dienen voor Russen die tegen Poetin zijn
Marijn Trio, Rusland-expert
Volgens Trio zag het Kremlin echter dat Nadjezjdin te populair was. "Volgens sommige analisten zou Nadjezjdin bij een deelname aan de verkiezingen een tweede plaats kunnen behalen. Dat was waarschijnlijk niet naar de zin van het Kremlin."
Trio geeft aan dat het beroep bij het Hooggerechtshof weinig verschil zal maken. "Zodra die beslissing genomen is, valt daar nog weinig aan te veranderen."
De Russische presidentsverkiezingen vinden van 15 tot 17 maart plaats. Naar alle waarschijnlijkheid zal Poetin de verkiezingen winnen, waardoor hij aan zijn vijfde ambtstermijn als Russische president kan beginnen.
