Vandaag kunnen Parijzenaren hun stem uitbrengen in een referendum om maatregelen te nemen tegen SUV-wagens. Als een meerderheid van de bevolking haar fiat geeft, zullen SUV's die de stad binnen willen binnenkort het driedubbele moeten betalen voor een parkeerplaats.
Meer of minder SUV's? Parijzenaren beslissen vandaag zelf met referendum
Maarten Bockstaele
Gepubliceerd:
"Ze zijn vatbaar voor ongelukken, zwaar, onhandig en vervuilend." Zo beschrijft de burgemeester van Parijs Anne Hidalgo de SUV-wagens die door haar stad rijden. De laatste jaren is dat autotype steeds vaker terug te vinden in het Parijse straatbeeld. Hidalgo wil de wagentrend een halt toeroepen in haar stad.
Wat is een SUV?
SUV, oftewel een Sports Utility Vehicle is een overkoepelende term voor wagens die gemiddeld groter en breder zijn dan een standaard personenwagen. Ze hebben meestal een grotere laadruimte, meer zetels voor passagiers en staan hoger van het wegdek. Aangezien de auto groter en zwaarder is (de grootste types wegen tot 2.000 kilogram), is de motor ook een stuk sterker.
Er is echter een verschil in de grootte van de SUV-soorten. Er zijn kleine tot middelgrote wagens, die het vaakst voorkomen op de wegen. Vooral de grote en extra grote wagens oogsten veel kritiek.
De SUV is niet alleen in Frankrijk, maar ook in ons land aan een opmars bezig. Volgens het verkeersinstituut Vias is meer dan 40 procent van de nieuw ingeschreven voertuigen een SUV. In 2005 lag dat aantal nog net boven de 5 procent.
De burgemeester laat de keuze aan de Parijzenaars. Met een referendum kan de bevolking bepalen of er verdere maatregelen moeten worden genomen tegen de SUV's in de stad. Als de meerderheid van de kiezers "ja" stemt, zal het parkeertarief voor SUV-wagens driedubbel zo duur worden. Zo kan een dagje Parijs al snel meer dan 200 euro aan parking kosten.
De kans dat het referendum een positief resultaat haalt, is groot. De parkeermaatregel is namelijk alleen tegen SUV's gericht die van buiten de stad komen. Een Parijzenaar die zo'n wagen bestuurt, kan op beide oren slapen.
Referendum over deelsteps
Het is niet de eerste keer dat de Franse hoofdstad een referendum over het verkeer en voertuigen houdt. In april 2023 organiseerde Parijs een volksraadpleging om deelsteps in de stad te verbieden. Heel wat burgers waren gefrustreerd over het grote aantal steps, die vaak op het voetpad stonden "geparkeerd". Ook al kwam slechts 7 procent van de kiesgerechtigden opdagen, 89 procent van die kiezers wilde een einde aan de "stepchaos", dus voerde de stad een verbod in.
En als het regent in Parijs, dan druppelt het in Brussel. Ook in onze hoofdstad zorgen de deelsteps en -fietsen voor heel wat frustraties. De stad was van plan om alleen nog de bedrijven Bolt en Dott toe te laten, maar een rechter besliste dat ook twee andere bedrijven hun deelsteps mochten blijven aanbieden in Brussel. Een referendum om SUV's uit de stad te weren komt er vooralsnog niet.
2,5 keer vervuilender
De irritatie over de SUV's van de Parijse burgemeester is zeker geen uitzondering. De SUV verdeelt in heel wat landen de meningen. Door het grote gewicht stoot een gemiddelde SUV heel wat meer uit dan andere wagentypes.
Alle SUV's op deze aardbol hebben in 2021 in totaal zo'n 900 miljoen ton CO₂ uitgestoten. Dat is meer dan wat Duitsland datzelfde jaar uitstootte en bijna 9 keer meer dan de Belgische uitstoot.
Onder meer Greenpeace wees er al op dat de productie van SUV's de klimaatopwarming in de hand werkt. "'s Werelds grootste autofabrikanten gaan op volle snelheid door met de productie van SUV's, waardoor de planeet verder richting klimaatramp wordt geduwd", staat in een persbericht van Greenpeace Oost-Azië te lezen.
Veiliger voor inzittenden, maar niet voor anderen
De burgemeester van Parijs benadrukte niet alleen dat de SUV's vervuilender zijn, maar ook dat ze vatbaarder zijn voor ongelukken. Critici uiten geregeld hun zorgen over de veiligheidsrisico's die een SUV-wagen inhoudt. Voor de bestuurder en passagiers van de wagen is er bij een ongeval minder kans op ernstige letsels. Betrokkenen die zich buiten het voertuig bevinden, lopen meer risico.
Uit een onderzoek aan de Universiteit van Illinois Springfield bleek dat kinderen 8 keer meer kans maken om te sterven wanneer ze door een SUV worden geraakt, dan wanneer een gewone personenwagen hen aanrijdt. Bestuurders van SUV's zijn dan wel minder vaak betrokken bij ongevallen, toch toont onderzoek aan dat de SUV vaker bij een dodelijk ongeval betrokken is.
Verkeersinstituut Vias benadrukt dat heel wat studies inderdaad concluderen dat SUV's een groter risico inhouden. Bij een aanrijding tussen een SUV en een ander type auto is de sterftekans van de inzittende(n) van het andere voertuig bijvoorbeeld dubbel zo hoog. Toch mogen niet alle ongevallen over dezelfde kam worden geschoren. Zo is er op de Belgische wegen een vergelijkbaar risico om dodelijk gewond te geraken wanneer je een kleine of middelgrote SUV bestuurt als wanneer je met een ander voertuig rijdt.
Banden platzetten voor bewustzijn
Ondanks zijn populariteit op de baan heeft de SUV dus ook heel wat tegenstanders. Ook in ons land zijn er actiegroepen actief die de opmars van de SUV proberen af te remmen.
Tyre Extinguishers is een van die groepen. Zij gaan de Brusselse straten op, nemen SUV-wagens in het vizier en laten de banden van de wagens leeglopen. Daarna laten ze een flyer met informatie achter. Volgens de organisatie is het niet de bedoeling om de wagens te beschadigen of vandaliseren, maar om bewustzijn te creëren.
Hoewel er in Brussel nog geen referendum komt zoals in Parijs, zijn er hier en daar wel al maatregelen die de aankoop van een SUV moeten ontraden. Zo rekenen Elsene, Jette en Schaarbeek 120 euro extra per jaar aan voor een bewonerskaart als de auto langer is dan 4,9 meter.
De stad Brussel heeft vorig jaar ook een studie aangevraagd om na te gaan wat de impact van SUV-wagens in de stad precies is. De Brusselse minister van Mobiliteit Elke Van den Brandt wil op die manier ook nagaan of de trucks te veel overlast veroorzaken in de binnenstad. "SUV's zijn te groot, te zwaar, te gevaarlijk en te vervuilend. Ik heb de Brusselse administraties gevraagd te onderzoeken wat we hieraan kunnen doen", schreef Van den Brandt op LinkedIn.
