Van toevallige wereldhit tot eenmalige Belgische "Woodstock": drie anekdotes uit de Belpopshow over ons muzikaal succes in het buitenland

België heeft de statistieken tegen: over de jaren heen hebben Belgische artiesten maar een handvol wereldhits gescoord. Op die erelijst staan "Pump up the jam" van Technotronic, "Dominique" van Soeur Sourire, "Marina" van Rocco Granata, "Daydream" van The Wallace Collection en "Ca plane pour moi" van Plastic Bertrand. "Maar wij Belgen hebben al veel vaker een muzikale steen verlegd", zegt Belpopkenner Jan Delvaux aan VRT NWS.

"Onze voorstelling draait rond 10 succesverhalen: allemaal toevalstreffers met een hoek af. Onze sterkte is dat België een wereldautoriteit is op technisch vlak. Zowel de cd als de cassette zijn hier uitgevonden, podiumbouwer Stageco maakt constructies voor de groten der aarde en regisseurs als Hans Pannecoucke leiden wereldwijd shows in goede banen."

Eén van de Belgische wereldhits is "Marina" van Rocco Granata uit 1959. Het nummer is ontelbare keren gecoverd - onder meer door Nederlander Willy Alberti, vader van zangeres/actrice Willeke Alberti - maar het is de originele versie van Granata die een hit is geworden in de VS, lang voor het tijdperk van internet en streamingdiensten. 

Oorspronkelijk is niemand geïnteresseerd in "Marina": het nummer is een B-kantje, dat niet wordt gepromoot. Toch wordt "Marina" de grote doorbraak voor Rocco Granata dankzij twee Antwerpse broers die het plaatje eigenhandig meenemen naar New York.

"Rocco combineert in de tijd van "Marina" een job in een Vespagarage met optredens in het weekend, samen met balorkesten. Hij neemt zijn doorbraaklied met zijn eigen spaargeld op in een Brusselse studio en is daarom nog altijd de enige rechtenhouder", vertelt Delvaux.

"Eigenlijk was "Marina" niet klaar: de "no no no no no" moest nog vervangen worden door tekst, maar na twee uur was het geld op en dus ook de studiotijd. Dat meezingbare stukje is net één van de grote troeven geworden van het nummer."

"Rocco probeert "Marina" zelf aan de man te brengen, zonder veel succes. En toch duikt het drie maanden na de release in ons land op in de Amerikaanse Billboard-hitlijst. René van Hoogten, een Antwerpenaar die naar New York is verhuisd, heeft Rocco's plaatje aangeboden bij platenfirma Laurie. In New York wordt "Marina" snel populair bij de grote Italiaanse gemeenschap. Resultaat: Rocco vliegt op zijn 21e naar de VS over om het nummer daar te promoten. Hij treedt zelfs op in de beroemde Carnegie Hall."

Een wereldnummer is geboren en "Marina" is nog altijd één van de meest gecoverde Belgische nummers aller tijden. Heel wat Belgische meisjes die in 1959 en 1960 geboren worden, hebben als voornaam Marina, en dat terwijl Rocco zijn nummer heeft vernoemd naar ... een sigarettenmerk.

Soms speelt België een cruciale rol voor buitenlandse artiesten. Expo 58, de wereldtentoonstelling in Brussel, is een belangrijk cultureel en technologisch evenement. Dankzij Philips worden de eerste stereo-opnames gemaakt en wordt er geëxperimenteerd met elektronische muziek. 

Die goede technische faciliteiten liggen aan de basis van het allereerste Nederlandse rockplaatje. Dat nummer wordt opgenomen in ons land en effent het pad voor het eerste Belgische rocknummer "Kili watch" van The Cousins uit 1960.

"Bij de NIR, de voorloper van de VRT, was er een opnamestudio voor muziek. Daar is tijdens Expo 58 "Rock little baby of mine" opgenomen van The Tielman Brothers. Van dat plaatje zijn maar 500 exemplaren geperst, maar het heeft een grote impact gehad, omdat het in veel jukeboxen is beland: dé manier om te scoren in die tijd."

"De groep The Tielman Brothers is tijdens hun optreden op Expo 58 opgemerkt door twee Belgische jukeboxverkopers: Ferry en René van Vlasselaer. Zij regelen de opname bij het NIR en brengen het lied uit op hun eigen label Fernap. "Rock little baby of mine" wordt een succes, dankzij de Belgische technologie en het zakelijk instinct van die twee broers."

België staat wereldwijd bekend om zijn rijke festivalcultuur. In 1969, het jaar van "oerfestival" Woodstock, wordt er een Europese tegenhanger georganiseerd. Wat het eerste Franse rockfestival had moeten worden, vindt uiteindelijk eenmalig plaats in ons land.

De Franse autoriteiten hebben van in het begin hun bedenkingen bij de samenkomst van duizenden jongeren in volle mei 68-sfeer. Twee weken voor het festival komt er een definitieve "njet" van de Franse overheid. De organisatie gaat in allerijl op zoek naar een andere locatie. De keuze valt op Amelgijs, Amougies in het Frans: een onooglijk dorpje bij Ronse, net over de taalgrens, in de provincie Henegouwen.

"De Franse organisator krijgt daar voet aan de grond, nadat eerst Doornik - met een ideaal legerterrein - en uiteindelijk ook Kortrijk - met de gloednieuwe Hallen - weigeren", weet Delvaux. "Lokale besturen schieten bij het idee van duizenden jongeren samen in een kramp. In het landelijke Amougies geeft de burgemeester wel groen licht. In amper één week tijd wordt alles voor het vijfdaagse festival opgebouwd."

Eind oktober 1969 wordt het "Festival d'Amougies" georganiseerd met een indrukwekkende affiche, een mix van jazz, rock en klassieke muziek. Muzikale blikvangers zijn Pink Floyd en muzikant Frank Zappa als presentator van dienst. Van de optredens zijn nauwelijks beelden bewaard, al staan er op YouTube enkele ruwe opnames.

Hoewel alles vlekkeloos verloopt en het festival 15.000 bezoekers lokt, blijft het bij één editie. De organisator scheurt financieel zijn broek aan het evenement. In de gigantische festivaltent van 5.500 vierkante meter blijven veel festivalgangers stiekem overnachten.

Resultaat: weinig inkomsten, al doen de lokale handelaars wél gouden zaken. "In Amougies is er geen enkel aandenken dat nog verwijst naar dat legendarische evenement, maar de oudere generatie in de regio denkt er met veel plezier aan terug."