Gent wil 20 procent sociale woningen tegen 2050: investering van 90 miljoen euro per jaar

In Gent heeft de meerderheid een ambitieuze nota goedgekeurd om het aantal sociale woningen op te drijven tot 20 procent van de totale markt. "Op dit moment zijn er 36.000 huishoudens in Gent die niet kunnen huren op de privémarkt, en dus al zeker niet kunnen kopen", zegt Kristof Gielen. Hij is programmaregisseur sociaal wonen. Hij gaf gisteravond toelichting bij de nota tijdens een zitting van de Gentse gemeenteraad. "Een deel van deze mensen kan nu terecht in een sociale woning, maar er is een historisch tekort." 

De Gentse woonmaatschappij Thuispunt beheert op dit moment 15.000 sociale woningen. Een groot deel, 6.000 woningen, is verouderd of voldoet niet meer aan de moderne normen. De maatschappij breekt ze af en plaatst nieuwe woningen, waar mogelijk wordt gerenoveerd. De vernieuwingsoperatie zet druk op de wachtlijsten, op dit moment zijn 3.300 woningen door werken niet beschikbaar. Elk jaar komen er 300 gezinnen bij op de wachtlijsten.

Het volstaat niet om oude woningen te renoveren of te vervangen om de achterstand weg te werken en in te spelen op de groeiende bevolking. Gent kiest ook voor extra sociale woningen. Zo moet het aandeel sociale woningen van 12 procent naar 20 procent tegen 2050. Het gaat om ongeveer 10.000 woningen. Er wordt gewerkt in drie fases. Tegen 2030 plant de stad ruim 3.000 extra woningen, de twee decennia erop komen er telkens nog eens evenveel bij. 

Er gold tot voor kort een beperking vanuit Vlaanderen. Steden en gemeenten die meer dan 15 procent sociale woningen hadden, konden voor de extra woningen geen steun krijgen. De maatregel was er om het aantal sociale woningen te spreiden over heel Vlaanderen. Het betekende ook dat lokale besturen die meer wilden inzetten op sociale huisvesting er zelf voor moesten betalen. Het Grondwettelijk Hof deed die beslissing echter teniet. Daardoor kan Gent nu mikken op 20 procent, met ook Vlaamse ondersteuning.  

De financiële steun vanuit Vlaanderen is nodig, want de stad raamt de totale prijs van het plan op 2,3 miljard euro (tot 2050). Per jaar zou het neerkomen op een investering van zo’n 90 miljoen euro. "De Vlaamse regering voorziet in een soort renteloze lening en een deeltje subsidie om de sociale woningen te bekostigen. Gent doet daar nog wat geld bovenop. Als we die dubbele financiering aanhouden, kunnen we de plannen uitvoeren", zegt schepen Tine Heyse (Groen).  

Het stadsbestuur wil de plannen de komende maanden verder uitwerken, zodat er een vlotte doorstart kan zijn voor de volgende bestuursploeg. De meerderheidspartijen Open VLD, Groen, Vooruit en CD&V onderschrijven de nota. Bij de oppositie schiet N-VA het voorstel af. Vlaams Belang reageert minder fors, maar stelt zich vragen bij de betaalbaarheid. PVDA was niet aanwezig op de zitting.

"De verkiezingen kunnen het plan in de war sturen. Ik kan enkel hopen dat de volgende ploeg sociaal wonen ter harte neemt", zegt de schepen. Als Gent in oktober een andere meerderheid krijgt, kan er een bijsturing komen, of het plan zelfs volledig afgevoerd worden. De stad is bovendien dus ook sterk afhankelijk van Vlaams geld. Hoe de kaarten daar zullen liggen, wordt al in juni duidelijk. "Het mag ons niet tegenhouden om een uitgewerkt en gedetailleerd plan klaar te hebben", besluit Heyse.