3,5 jaar geleden is Kimberly Demulder als draagvrouw bevallen van Sarah, een kind dat ze ter wereld bracht voor een koppel mannen in Nederland. Ze sloot met hen een intentiecontract af omdat een wettelijk kader in België ontbreekt, vertelt ze in "Zijn er nog vragen?".
Moeder van 5, mama van 4: Kimberly was draagvrouw voor wensouders in Nederland nadat ze zelf kinderen had gekregen
“Het was eigenlijk de bedoeling om een eicel te schenken aan een koppel mannen in Nederland”, getuigt Kimberly Demulder. “Maar omdat we een Nederlandse en Belgische nationaliteit hadden, konden we in België noch Nederland doneren.”
Een oplossing was naar Cyprus te trekken, maar de partner van Kimberly was hier minder enthousiast over. “Dan zou ik nog liever hebben dat je negen maanden zwanger naast mij rondloopt”, klonk het.
“Ik ben altijd heel graag zwanger geweest. Van het een kwam het ander: kort erna was ik zwanger.”
Draagvrouwschap?
Volgens advies van het Raadgevend Comité voor Bio-ethiek spreek je beter over draagvrouwschap in plaats van draagmoederschap.
“Het gaat om de connotatie die je eraan hecht", zegt An Ravelingien van het Comité. Zij onderstreept het belang van woordgebruik in deze context.
“Het is geen klassieke moeder, maar een vrouw die ervoor kiest een kindje te dragen voor een ander koppel. De intentie om ouder te zijn, is volgens ons het belangrijkste. De genetische moeder is niet de sociale moeder."
Ultieme geluk én goede afspraken
“Voor mij zijn mijn kinderen het grootste geluk, en ik wilde gewoon die mensen het grootste geluk schenken.”
“Een onvervulde kinderwens brengt heel veel verdriet met zich mee, of het nu bij een mannen- of heterokoppel is”, zegt ze. “Omdat ik zelf mijn baarmoeder niet nodig heb en mijn eicellen niet meer gebruik, wilde ik die mensen helpen.”
Is draagmoederschap de ultieme goede daad?
Voor dat "ultieme geluk" maakten Kimberly en de wensouders vooraf goede afspraken in de vorm van een intentiecontract. In België is er op dit moment nog geen wetgeving die het proces van draagvrouwschap begeleidt. Op dat vlak is er nog veel werk aan de winkel, vindt Kimberly.
Nood aan een wettelijk kader
“We vinden dat er een wettelijk kader nodig is", beaamt ook An Ravelingien, beleidscoördinator Ethiek en patiëntenparticipatie AZ Delta en lid van het Belgisch Raadgevend Comité voor Bio-ethiek.
Het gebrek aan een dergelijk kader is vaak niet zonder gevolgen. "Kimberly heeft het gedaan buiten de setting van fertiliteitscentra, maar met de wensouders werden duidelijke afspraken gemaakt."
De vrouw die het kind baart, is wettelijk gezien de moeder
An Ravelingien, beleidscoördinator Ethiek en patiëntenparticipatie AZ Delta
“Als je met inseminatie een kindje verwekt, dan hoef je niet langs een fertiliteitscentrum te passeren. Het gevolg is dat de medische screening wegvalt." Net daar komen cruciale vragen aan bod: zijn er genetische risico’s? Kan de draagvrouw het psychologisch gezien aan?
Daarnaast zijn er nog andere vraagstukken. “De vrouw die het kind baart, is wettelijk gezien de moeder. De wensouders moeten dan overgaan tot een adoptieprocedure. Dat is net het vervelende: het brengt voor een aantal maanden rechtsonzekerheid, en dus spanning."
"Je lichaam schreeuwt om het baby'tje"
Een kind "teruggeven", zoals Kimberly het benoemt, is niet niets. "Ik ben ook maar een mens: je lichaam schreeuwt om het baby’tje. Het was niet zomaar het kind teruggeven, het deed pijn. Eens het gedaan was, viel er een rust over mij."
"Ik had een gezond kindje op de wereld gezet, met 10 vingers en 10 teentjes. Ik had van twee mannen twee papa’s gemaakt, een familie rijker gemaakt, en cru gezegd had ik ook weer tijd voor mijn eigen gezin. Die rust overviel mij.” Sindsdien is ze moeder van 5, mama van 4.
Ik vind het heel belangrijk dat Sarah weet waar ze vandaan komt
Kimberly Demulder, draagvrouw
Kimberly, haar gezin en de wensouders hechten veel belang aan openheid. “We houden minimaal twee keer per jaar contact met het kindje. Zo weet ze wie haar halfzusjes, halfbroertjes en moeder zijn. Ik vind het heel belangrijk dat Sarah weet waar ze vandaan komt.”
“Maar onze band is zo goed dat onze contacten veel rijker zijn.”
