Afgelopen jaar hebben 460 mensen hun lichaam na hun dood aan de wetenschap geschonken in Vlaanderen en Brussel. Dat blijkt uit cijfers die VRT NWS opvroeg bij de universiteiten. Het aantal lichaamsdonaties is, in vergelijking met 2022, licht gestegen. "Er is minder taboe rond en mensen willen vaak ook iets terugdoen", klinkt het.
Lichaam schenken aan de wetenschap elk jaar populairder
Er zijn afgelopen jaar meer lichamen gedoneerd aan de KU Leuven, UGent en Universiteit Antwerpen. Bij de VUB en de UHasselt was er een lichte terugval, maar over het algemeen blijkt lichaamsdonatie de voorbije jaren aan populariteit te winnen. In Gent is er zelfs af en toe een tijdelijke opnamestop, omdat er te weinig ruimte is om de lichamen te bewaren. Donaties die dan binnenkomen, stromen door naar de VUB. De Nederlandstalige universiteiten kregen in 2023 in totaal 460 lichaamsdonaties, tegenover 454 in 2022.
Waarom meer donaties?
Er zijn verschillende verklaringen voor de aanhoudende toename. "Er is meer aandacht voor in de pers en er zijn meer studenten in opleidingen die gebruik maken van donorlichamen", zegt professor Wouter Willaert (UGent). "De voordelen zijn groot, bijvoorbeeld in de lessen anatomie", zegt professor Leen Popleu (UHasselt). "Een plastic model is hard, terwijl de structuren van een donorlichaam nog te bewegen zijn. Je kan bijvoorbeeld onder een zenuw kijken, of organen in de buik verplaatsen. Het zijn zaken die anders niet kunnen." De universiteiten zijn dan ook blij met de schenkingen. "We voelen dat het taboe wat verdwijnt", zegt Nathalie Vlaeminck van de VUB.
Een lichaam dat gedoneerd wordt, wordt behandeld zodat het tot 5 jaar lang gebruikt kan worden. "De donorlichamen komen erg van pas tijdens opleidingen, maar kunnen ook dienen voor wetenschappelijk onderzoek", zegt Popleu. Ze blijven bij één universiteit en worden daar ook ingezet. "Heel vaak komen de donaties van mensen die zelf een band hebben met de unief, uit de eigen regio. Het gaat vooral om oudere mensen, maar af en toe zit er ook iemand jonger bij", verklaart Willaert. "We merken dat mensen vaak iets willen terugdoen, bijvoorbeeld omdat ze patiënt zijn geweest bij een universitair ziekenhuis."
Respect voor de overledene
De universiteiten benadrukken dat ze met veel respect omgaan met de lichamen. Er zijn soms ook kleine financiële compensaties voor de nabestaanden. "Als de donorlichamen niet meer gebruikt kunnen worden, dan worden de resten gecremeerd en uitgestrooid", zegt Popleu (UHasselt). "We voorzien binnenkort ook een monument om de donors te eren. Het kan een plek zijn waar de nabestaanden hun dierbaren herdenken én waar studenten aangezet worden om stil te staan bij de donatie van een lichaam."
Regionaal nieuws uit Brussel en Vlaams-Brabant
Gepubliceerd:
