De omstreden predikant van de Synagogue Church of All Nations (SCOAN) in Nigeria, T.B. Joshua, zou jarenlang gelovigen, onder wie ook kinderen, seksueel misbruikt en mishandeld hebben. Dat blijkt uit een twee jaar durend onderzoek van de Britse nieuwszender BBC . "We dachten allemaal dat we in de hemel beland waren, maar we waren in de hel", getuigt een vrouw.
"We wilden hemel, maar kregen hel": omstreden Nigeriaanse predikant T.B. Joshua beschuldigd van verkrachting en mishandeling
Lukas Lecluyse
Gepubliceerd:
"T.B. Joshua is nog niet gestart met bidden wanneer dit gebeurt", wordt een van de vele video's van de Synagogue Church of All Nations (SCOAN) ingeleid. Op beelden uit 2021 is te zien hoe een wanhopige vrouw, schijnbaar met een aandoening aan haar benen waardoor ze niet kan wandelen, te rade komt bij de bekende predikant.
Tijdens het gebed begint ze plots hevig te schudden en valt ze op de grond. Maar na wat het YouTubekanaal "de ongelooflijke aanraking van de Hemel" noemt, wandelt ze de zaal uit. "Dank je, Jezus! Ik kan nu wandelen", zegt ze.
BEKIJK - Predikant T.B. Joshua "geneest" een vrouw van een beenziekte:
Of de video's echt zijn, staat al langer ter discussie, maar ze maakten de ondertussen overleden predikant T.B. Joshua wel razend populair. Sommige video's werden miljoenen keren bekeken en de Nigeriaanse kerk werd een populaire toeristische trekpleister.
Toch blijkt er nu ook een duistere kant aan het succes te zijn. Na een twee jaar durend onderzoek kon de BBC verschillende getuigenissen verzamelen van mensen die beweren seksueel misbruikt of mishandeld te zijn geweest.
Wat is SCOAN?
SCOAN staat voor Synagogue, Church of All Nations, wat vertaald kan worden als Synagoge, Kerk van Alle Naties. Het is een christelijke megakerk gevestigd in Lagos, Nigeria. De kerk werd opgericht door de Nigeriaanse predikant T.B. Joshua. De SCOAN heeft wereldwijd bekendheid gekregen vanwege haar populaire televisie-uitzendingen, waarin genezingen, bevrijdingen en wonderen worden getoond die volgens de kerk door God zijn bewerkstelligd.
"Het was de hel"
Tientallen ex-leden van de Nigeriaanse kerk hebben getuigd over de wreedheden die plaatsvonden in de geloofsgemeenschap. Ze delen verhalen over mishandeling, verkrachting, gedwongen abortus en valse "goddelijke genezingen". De getuigenissen scheppen een heel ander beeld van de Synagogue Church of All Nations dan wat op sociale media verschijnt.
"We dachten dat we in de hemel beland waren, maar we waren in de hel. Er zijn verschrikkelijke dingen gebeurd", getuigt de Britse Rae. Ze was 21 toen ze stopte met haar opleiding aan Brighton University en gerekruteerd werd door de kerk. De volgende twaalf jaar was ze een zogenaamde "discipel" (een volgeling van Jezus Christus) in het futuristische betonnen SCOAN-gebouw in Lagos, Nigeria.
De gevel van het SCOAN-gebouw in Nigeria
Grote hal in het SCOAN-gebouw
Begrafenisplechtigheid van T.B. Joshua in het SCOAN-gebouw
Rae vertelt over hoe ze seksueel werd misbruikt door Joshua en twee jaar lang alleen werd opgesloten. Het misbruik was zo erg dat ze meerdere keren geprobeerd heeft om uit het leven te stappen.
En Rae is lang niet de enige. BBC kan spreken met 25 andere 'discipelen' die soortgelijke verhalen deelden. Ze komen van over de hele wereld: uit het VK, Nigeria, de VS, Zuid-Afrika, Ghana, Namibië en Duitsland. Sommigen onder hen waren kind toen ze misbruikt werden.
Een onder hen vertelt ook over een gedwongen abortus. "De medische behandelingen die we ondergingen, werden niet uitgevoerd door artsen", vertelt ze. "We konden eraan gestorven zijn." Anderen getuigen dan weer over martelpraktijken met elektrische kabels en paardenzwepen, of het ontzeggen van slaap.
De Synagogue, Church of All Nations, heeft niet gereageerd op de beschuldigingen van misbruik en verkrachting. De kerk blijft wel alle aantijgingen aan het adres van T.B. Joshua ontkennen.
Omstreden, maar ongelofelijk populair
T.B. Joshua is op zijn minst gezegd een omstreden figuur. Tot aan zijn overlijden in 2021 was hij een van de populairste evangelisten van Afrika. Tienduizenden mensen, onder wie ook politici en invloedrijke Afrikanen, woonden zijn diensten bij. Niet alleen in Afrika was hij populair, eind de jaren 90 en begin 2000 trokken tienduizenden Europeanen en Amerikanen naar Nigeria om de miraculeuze genezingen van dichtbij mee te maken.
Volgens de Britse krant The Guardian wordt SCOAN wekelijks meer bezocht dan Buckingham Palace en de Tower of Londen samen.
Maar ook online volgen veel mensen mee. Veel video's op YouTube werden miljoenen keer bekeken en ook op Facebook heeft hij miljoenen volgers. Zijn kanalen werden echter een aantal keren uit de lucht gehaald na beschuldigingen van haatuitingen tegen homo's.
Zijn populariteit legde hem bovendien geen windeieren. Volgens Forbes was Joshua de op een na rijkste predikant van Nigeria. Zijn vermogen werd geschat op ongeveer 15 miljoen euro. In 2021 werd Joshua, kort nadat hij in een live tv-uitzending had gesproken, levenloos achter zijn bureau aangetroffen. Na zijn dood nam zijn weduwe de fakkel van hem over.
Wie na dit artikel met vragen zit rond zelfdoding, kan terecht bij de Zelfmoordlijn op het gratis nummer 1813 en op de website www.zelfmoord1813.be.
