Oude Scythen maakten wel degelijk leer van mensenhuid: onderzoek bevestigt wat Griekse historicus Herodotos schreef

Herodotos, de Griekse historicus die door Cicero "de vader van de geschiedschrijving" werd genoemd, omschrijft in zijn befaamde werk "Historiën" tot in de meest gruwelijke details de praktijken van de Scythen. Dat zijn de nomadische ruiterstammen die tussen ruwweg de 7e eeuw voor Christus en de 4e eeuw na Christus de steppes van het huidige Rusland en Oekraïne onveilig maakten. Onder meer op de Krim zijn nog Scythische graven ontdekt.

In hoe Herodotos het schetst, waren de Scythen nietsontziend in de strijd. Als ze een vijand doodden, dronken ze van zijn bloed en leverden ze zijn hoofd af bij de koning. Dat hoofd werd ook vakkundig gescalpeerd, staat te lezen in "Historiën":

"Velen van hen maken van de huiden zelfs mantels die ze kunnen dragen door ze aaneen te naaien als hemden. Velen ook hebben de rechter onderarmen van gedode vijanden afgestroopt met nagels en al en maken er deksels van voor hun pijlkokers. Het is gebleken dat mensenhuid dik is en blinkt: van bijna alle huiden heeft het het helderste wit. Er zijn ook velen die de gehele mensenhuid afstropen, deze op een houten raam spannen en op paarden ermee rondrijden."

"Sensatiebeluste jongen, die Herodotos", horen we je denken. En inderdaad: van die forse beweringen waren nog geen rechtstreekse bewijzen gevonden. Althans, tot nu. Een groep archeologen onder leiding van Luise Ørsted Brandt van de universiteit van Kopenhagen heeft de eiwitten in 45 stukjes leer onderzocht van voorwerpen die gevonden werden op 14 Scythische begraafplaatsen in het zuiden van Oekraïne, een methode die "paleoproteomica" wordt genoemd.

In de meeste gevallen gaat het om schapen- of geitenleer, en in mindere mate ook om huiden van runderen en paarden. Zeldzamer is het leer van vleeseters als vossen, marters, otters, tijgers, leeuwen en hyena's. En tot hun verbazing vonden ze wel degelijk ook twee stukjes leer die afkomstig zijn van menselijke huid. 

"Onze resultaten lijken Herodotos' gruwelijke claim te bevestigen", schrijven de onderzoekers. Het gaat weliswaar om stukjes menselijke huid die gecombineerd werden met leer van geiten en paarden om pijlkokers mee te bedekken. Een gestandaardiseerde manier om pijlkokers te bedekken lijkt er niet geweest te zijn, wat doet uitschijnen dat Scythische boogschutters gewoon het soort leer gebruikten dat op dat moment beschikbaar was. Wellicht kon dat dus ook soms het vel van verslagen vijanden zijn.

Ook bij andere recente vondsten zijn trouwens al enkele beweringen van Herodotos over de Scythen bevestigd. Zo zijn in verschillende koninklijke tombes lijken van andere gedode mannen, vrouwen en kinderen gevonden en ook mooi geschikte, afgesneden vingerkootjes met insnijdingen. 

Herodotos beschrijft zelf uitgebreid de begrafenisrituelen van Scytische koningen, waarbij aanwezigen zichzelf verminkten en dienaren gedood werden en bij hun vroegere meesters werden begraven.