Pornhub, XVideos en Stripchat, drie populaire pornosites, moeten binnenkort meer moeite doen om de leeftijd van hun gebruikers te controleren en ongepaste inhoud offline te halen. Dat heeft de Europese Unie beslist. De Unie benoemt de websites als "erg grote online platformen" of VLOP's. Daardoor moeten ze rekening houden met de Digital Services Act (DSA), een wettelijk kader voor online platformen.
Geen porno meer voor minderjarigen? EU wil leeftijdscontrole op grote pornosites als Pornhub en XVideos
Lukas Lecluyse
Gepubliceerd:
Eerst enkele cijfers. De online porno-industrie is gigantisch. Op het internet bestaan er ongeveer 4,2 miljoen pornografische of seksueel gerelateerde websites. Dat is goed voor 12 procent van alle websites. Bovendien zijn die sites erg populair. Ongeveer 30 procent van alle zoekopdrachten bevat seksueel of pornografisch georiënteerde termen. Een derde van alle downloads op het web heeft iets met seks of porno te maken.
Ook heel veel minderjarige jongeren komen via het internet in contact met pornografische en expliciete inhoud. Zeker 80 procent van de 15- tot 17-jarige jongens geeft aan in contact te zijn gekomen met die content. Bij meisjes ligt dat een stuk lager. Vaak gebeurt dat onbedoeld, bijvoorbeeld bij het zoeken naar informatie op internet.
Maar ondanks de grote zoekvolumes, moeten veel grote spelers zoals Pornhub en XVideos weinig tot geen rekening houden met strenge wetgeving, die vaak wel geldt voor andere grote sites. Daar wil de Europese Unie nu verandering in brengen.
Strengere controles op leeftijd
Want sinds vandaag werden de drie populaire pornosites Pornhub, XVideos en Stripchat toegevoegd aan de lijst van VLOP's of "very large online platforms". VLOP's zijn omvangrijke internetplatforms die enorme gebruikersbases hebben en diverse diensten aanbieden, zoals sociale media, e-commerce en contentconsumptie. Ook platformen als Facebook, booking.com en Wikipedia staan op die lijst.
Wanneer is er sprake van "een heel groot online platform"?
Een dienst wordt gezien als een "heel groot" platform als er minstens 45 miljoen mensen elke maand gebruik van maken.
XVideos zegt dat 160 miljoen mensen hun dienst in de Europese Unie gemiddeld per maand gebruiken. Pornhub zegt dat ze 33 miljoen gebruikers per maand hebben, maar de Europese Unie gelooft die cijfers niet omdat ze niet door een onafhankelijke partij zijn gecontroleerd. Ondertussen heeft XHamster 32 miljoen mensen die hun dienst maandelijks gebruiken, en YouPorn heeft er 7,2 miljoen.
Ook de burgerrechtengroep Access Now noemt de cijfers die de pornosites doorgeven "onwaarschijnlijk". De groep schat dat de site Pornhub maandelijks gemiddeld meer dan twee miljard bezoekers over de vloer krijgt.
Nu de platformen zogenoemde VLOP's zijn, moeten ze plots rekening houden met de Digital Service Act (DSA), een Europese wetgeving die beoogt onlineplatforms te reguleren en verantwoordelijkheid op te leggen voor de inhoud die op hun platforms wordt geplaatst.
Dat betekent dat de drie sites dringend (tegen februari 2024) enkele veranderingen zullen moeten doorvoeren. Concreet komen er striktere controles op de leeftijden van hun gebruikers.
Op dit moment worden de pornografische sites aangeduid als "sites voor volwassenen", maar de leeftijd van gebruikers wordt nauwelijks gecontroleerd. Zo kunnen ook minderjarige gebruikers toegang krijgen tot alle inhoud op de sites. Op die manier zouden minderjarigen niet langer toegang hebben tot expliciete content.
Controle op inhoud
Een tweede aspect waar de pornosites rekening mee moeten houden, is de inhoud die op hun platformen verspreid wordt. Als VLOP zijn ze nu verplicht om risicobeoordelingen uit te voeren en de verspreiding van illegale inhoud, zoals materiaal van seksueel misbruik van kinderen en deepfake-pornografie, te beperken.
Bovendien moeten ze voldoen aan transparantie-eisen, zoals externe audits ondergaan, transparantierapporten publiceren over beslissingen met betrekking tot inhoudsmoderatie en openbaar beschikbare gegevens verstrekken aan onderzoekers.
Betekenen de beperkingen nu dat minderjarige tieners niet langer toegang krijgen tot online pornografische inhoud? Bij de grote spelers wordt het een stuk moeilijker, maar de EU-verordening geldt slechts voor de drie grootste sites. Kleine platformen moeten zich (voorlopig) niet schikken naar de nieuwe wetgeving.
Al zijn er ook onderdelen van de DSA die ook gelden voor de kleine spelers. Die platformen moeten kunnen verzekeren dat ze een veilige, privacyvriendelijke en kindvriendelijke omgeving kunnen garanderen.
