De prestigieuze P. C. Hooftprijs is dit jaar toegekend aan Astrid Lampe, "een van de meest eigenzinnige en genereuze dichters van onze tijd" die prangende vragen stelt over klimaat, lichamelijkheid of digitalisering. De P. C. Hooftprijs bekroont een heel schrijversoeuvre, afwisselend proza en poëzie.
Astrid Lampe (°1955) is een Nederlandse dichteres die in 1997 debuteerde met de bundel "Rib". Alles samen publiceerde ze een twaalftal bundels; de laatste, "Tulpenwodka" uit 2021, gaat over de coronacrisis en de lockdown. Lampe acteert en regisseert en ze geeft ook les.
Lampe is blij verrast met de P. C. Hooftprijs. “Hoewel ik vind dat ik voldoende erkenning krijg, ben ik toch gewend om een beetje te knokken voor mijn werk. Het winnen van zo’n prestigieuze oeuvreprijs voelt als een doorbraak. Het is mooi dat het in deze tijd vanzelfsprekender is dat ook vrouwen op zo’n podium worden getild.”
Ik wil de lezers verleiden
"Ik vind het vooral belangrijk dat mijn gedichten verleidelijke elementen bevatten", zegt Astrid Lampe. "Ik probeer lezers via heel gewone, alledaagse zaken te verleiden om echt die poëzie tot zich te nemen en ze zo mee te sleuren die poëtische ruimte in." Astrid Lampe speelt leentjebuur met taal uit de wereld van marketing, internet, kunst en politiek.
Astrid Lampe stelt in haar gedichten prangende vragen over klimaat, lichamelijkheid en digitalisering. De jury van de P. C. Hooftprijs noemt haar "een van de meest eigenzinnige en genereuze dichters van onze tijd. Haar oog – en vooral ook oor – voor de invloed van digitale technologie op economie, klimaat en genderverhoudingen vallen op in haar oeuvre. Ze heeft de poëzie beïnvloed van veel jongere dichters in het Nederlands taalgebied."
Poëzie helpt om mentale ruimte te vinden
Het mooie aan poëzie is dat ze op verschillende manieren kan worden gelezen, zegt Astrid Lampe zelf: “In gedichten geef ik geen eensluidend antwoord op alle moeilijke vragen van deze tijd. Het gaat ook niet om meningen, want juist ambiguïteit vind ik heel belangrijk. Als ik me ergens kwaad om maak en dat verwerk in een gedicht, dan merk ik dat vanzelf ook de andere kant van het verhaal aan bod komt".
"Een gedicht kan op meer manieren worden gelezen. Dat haalt de angel uit de polarisatie. Poëzie leent zich ervoor om pijnpunten aan te stippen, maar geeft mentaal ook ongelooflijk veel ruimte. Er is zoveel onverteerbaars op de wereld. Poëzie helpt, net als andere kunstvormen, om toch te blijven ademen en mentaal ruimte te vinden om met die grote crises om te gaan.”
Astrid Lampe werd eerder al bekroond met de Ida Gerhardt-poëzieprijs. Nu krijgt ze dus de P. C. Hooftprijs, ter waarde van 60.000 euro. Die onderscheiding wordt sinds 1947 elk jaar uitgereikt en is vernoemd naar de Nederlandse dichter en toneelauteur Pieter Corneliszoon Hooft (1581-1647). Eerdere winnaars zijn onder meer Arnon Grunberg, Judith Herzberg en Remco Campert.
frisse dingen kloppend in hoge gebouwen rilden de biest door met lange lauwe pijn the blues, you said
een kruid om in je oor te stoppen als je bang bent
weldra nemen de saatchi’s & sushi’s weer de overhand en – na alles wat kelderde – stijgt die behoefte alleen maar ergens elders je teint op te doen
als de kogels dan langsfluiten hoor je swiep maar schrikt niet van je eigen repeterende wegwerpkameraadje
kleine gave pijnen sturen de serie dwarse boertjes dan linea recta op huis aan
dat thuis waar men massaal overging tot de aankoop van een winterjas
Astrid Lampe, uit "De memen van Lara", 2002.
