In zijn thuisstad Bukavu, in het oosten van Congo, heeft Denis Mukwege het startschot gegeven van zijn verkiezingscampagne. Mukwege, gerenommeerd vrouwenarts en Nobelprijswinnaar, is kandidaat voor de presidentsverkiezingen op 20 december. "We willen de Congolese bevolking haar waardigheid en rechten teruggeven", zegt hij.
Congolese presidentskandidaat en Nobelprijswinnaar Denis Mukwege trapt campagne af in Bukavu
Sara Van Poucke
Gepubliceerd:
Minstens 2.000 aanhangers juichten Mugwege toe tijdens zijn toespraak in Bukavu, de stad aan de oevers van het Kivumeer. Hij beloofde hen om corruptie en het jarenlange geweld in het oosten van Congo aan te pakken. Ook wil hij een einde maken aan de honger en armoede die het leven van veel Congolezen teisteren.
"Dat is de hoeksteen van het werk dat we gaan doen om de bevolking van Congo haar waardigheid en haar rechten terug te geven", zei Mukwege. Hij liet zich kritisch uit over de buitenlandse hulp, ook militaire, waar het land afhankelijk van is geworden. "We gaan alles doen om te maken dat buitenlandse legers het land verlaten. De Congolezen moeten leren om zelf het heft in handen te nemen op het gebied van veiligheid."
"Als jullie me het bestuur van dit land toevertrouwen, zal ik allereerst een gestructureerd en gemoderniseerd leger op poten zetten. Als jullie goed kiezen, zullen jullie levens verbeteren. Stemmen jullie slecht, dan zullen jullie slaven blijven."
Nobelprijswinnaar die doodsbedreigingen kreeg
Denis Mukwege maakte in oktober bekend dat hij kandidaat is voor de presidentsverkiezingen in Congo. "Mijn enige drijfveer is om ons land te redden, opnieuw op de been te brengen en de waardigheid van ons volk te herstellen", zei hij toen.
Mukwege is geen politicus, maar een gynaecoloog die in 2018 de Nobelprijs voor de Vrede kreeg voor zijn baanbrekende werk in het door geweld geteisterde oosten van Congo. In het ziekenhuis van Panzi (Bukavu) behandelen hij en zijn collega's duizenden slachtoffers van groepsverkrachtingen en seksueel geweld.
Tegelijk heeft hij nooit een blad voor de mond genomen om de oorzaken van het geweld aan te kaarten. Dat is hem al duur te staan gekomen. In 2012 was hij het doelwit van een aanslag: gewapende mannen drongen zijn huis binnen en vermoordden zijn lijfwacht. Mukwege en zijn familie konden op tijd vluchten.
Na die aanslag verbleef hij korte tijd in België, maar hij keerde al snel terug naar Congo om zijn werk voort te zetten. In 2020 kreeg Mukwege opnieuw doodsbedreigingen nadat hij zich scherp had uitgelaten over een bloedbad dat was aangericht in een dorp in zijn provincie Zuid-Kivu.
Mandaat van regionale troepenmacht wordt niet verlengd
Oost-Congo was tussen 1996 en 2003 het epicentrum van twee regionale oorlogen. Sindsdien is het gebied het toneel geweest van geweld en wreedheden begaan door tientallen gewapende groeperingen, om etnische redenen en zeker voor het winnen van land en de controle over de vele grondstoffen waar de Congolese bodem rijk aan is.
De militie M23 (Mouvement du 23 Mars), die volgens de Verenigde Naties wordt gesteund door buurland Rwanda, wordt gezien als de grootste bedreiging. In 2021 is ze vanuit de heuvels aan de grens met Rwanda en Oeganda opnieuw begonnen aan een offensief, gericht op de controle van grond en vooral grondstoffen. Ze heeft het voorbije jaar grote delen van de provincie Noord-Kivu veroverd.
Eerder deze week nog zou de M23 Mweso hebben ingenomen, een strategisch gelegen stad zo'n 60 kilometer ten noorden van Goma, de hoofdstad van Noord-Kivu. Vrijdag zou de M23 controle over de stad hebben gekregen, na dagenlange gevechten. Het geweld is sinds oktober weer opgelaaid in het gebied, nadat het een half jaar lang iets rustiger was geweest.
De huidige president Félix Tshisekedi maakte dit weekend bekend dat hij het mandaat van een regionale Oost-Afrikaanse troepenmacht die sinds vorig jaar in het oosten wordt ingezet om te vechten tegen M23 na 8 december niet zal verlengen. Eerder deze week had de VN-beschermingsmacht die sinds 1999 in Congo aanwezig is al bekendgemaakt dat de 14.000 manschappen die vooral in het oosten worden ingezet, worden teruggetrokken.
