"Als rivieren meer zouden meanderen, dan zou er minder wateroverlast zijn", stelt wetenschapsjournalist Jacotte Brokken in "Goeiemorgen morgen!" op Radio2. In de jaren 70 en 80 werden er veel rivieren in Vlaanderen rechtgetrokken. Dat was makkelijker voor de scheepvaart en om watermolens te laten werken. "Maar voor mens en dier heeft dat rechttrekken van de waterlopen grote gevolgen."
"Rivieren moeten opnieuw kronkelen om wateroverlast tegen te gaan": wetenschapsjournalist Jacotte Brokken legt uit
Anneke Hermans
Gepubliceerd:
Bijgewerkt:
Jacotte Brokken is weervrouw bij VRT en wetenschapsjournaliste. Elke week duikt ze op in "Goeiemorgen morgen!" op Radio2. Ze onthult hoe dingen in de wetenschap en de wereld rondom ons werken.
Een rivier meandert van nature. Door de manier waarop het water stroomt, wordt de rivier uitgehold en ontstaan er bochten. "Mooi, maar economisch gezien niet handig. Denk maar aan de scheepvaart, of aan watermolens", vertelt Jacotte Brokken aan Peter van de Veire op Radio2. Daarom werd er in de jaren '70 en '80 beslist om verschillende rivieren recht te trekken.
Onze rivieren worden door het rechttrekken een soort eenheidsworst
Jacotte Brokken, wetenschapsjournalist en weervrouw bij VRT
En dat proces is niet zonder gevolgen. "In rechte rivieren stroomt het water sneller, waardoor het met veel kracht in de monding uitkomt. Vaak ligt er op die plek een dorp en bij te veel water gaat dat dan overstromen."
Ook voor dieren is zo'n rechte rivier niet ideaal. "Onze rivieren worden door het rechttrekken een soort van eenheidsworst. Ze zijn overal even diep en hebben dezelfde soort oever en dat hebben vogels en vissen niet zo graag. Zij willen net profiteren van verschillende soorten oevers."
De serpeling is daar een goed voorbeeld van. "Deze vissen leven in ondiep water. Omdat we de rivieren hebben rechtgetrokken, zijn er bijna geen ondiepe vlakken meer. Daardoor is de serpeling een beschermde soort geworden."
Volgens Brokken is er wel een oplossing. "De Vlaamse Milieu Maatschappij (VMM) is volop bezig met het herstellen van deze meanders. Zo kan er in de bochten meer water opgeslagen worden en kunnen we wateroverlast voorkomen en ook de dieren zullen er weer gelukkiger door worden."
