In de buurt van het IJslandse stadje Grindavik wordt een 5 kilometer lange dijk van aarde gebouwd om een energiecentrale en de zogenoemde Blue Lagoon te beschermen tegen een mogelijke vulkaanuitbarsting. Het stadje is al sinds zaterdagavond ontruimd, de kans op een uitbarsting blijft hoog, maar waar en wanneer die zou kunnen plaatsvinden, is onmogelijk te voorspellen.
IJsland bouwt dijk van 5 km om energiecentrale en Blue Lagoon tegen vulkaanuitbarsting te beschermen
Freek Willems
Gepubliceerd:
Al een week wacht het zuidwesten van IJsland met een bang hart op een mogelijke "ongeziene" uitbarsting van het vulkanisch systeem Svartsengi. De voorbije week ontstonden grote scheuren en grondverzakkingen in de omgeving van het nabijgelegen stadje Grindavik, maar ook in het stadje zelf. Op een diepte van zo'n 500 meter onder die scheuren stroomt magma en uit die scheuren komt hier en daar ook stoom.
Het nabijgelegen stadje Grindavik, op het zuidwestelijke schiereiland Reykjanes, is al 5 dagen ontruimd. Er wonen bijna 4.000 mensen.
Vandaag mochten de inwoners van de meest bedreigde zone, net als gisteren, wel even naar huis terugkeren. Dat bleef weliswaar beperkt tot één iemand per gezin. Zij konden hun meest noodzakelijke spullen ophalen.
Nog altijd hoge kans
Intussen wordt er ook gewerkt aan de bouw van een 5 kilometer lange en 6 tot 8 meter hoge dijk of muur van aarde en lava. Die moet de energiecentrale in de stad en de Blue Lagoon - een toeristische trekpleister - beschermen tegen de mogelijke vulkaanuitbarsting.
Om daarbij te helpen, wordt de grootste bulldozer van het eiland - een machine van meer dan 100 ton - naar de rand van Grindavik gebracht. Volgens IJslandse media zou de bouw ervan een maand kunnen duren.
Volgens het IJslandse Meteorologische Instituut is de kans op een uitbarsting nog altijd hoog. Waar en wanneer die precies zal plaatsvinden, is moeilijk te voorspellen. Het zal in elk geval niet om een klassieke vulkaanuitbarsting gaan, op één centraal punt, met een hoge aswolk. Men verwacht wel dat het magma dat onder de stad stroomt op een bepaald moment op verschillende plaatsen naar boven zal komen.
Weinig tijd om te waarschuwen
De voorbije week werden er elke dag honderden aardschokken geregistreerd. Vandaag waren dat er van middernacht tot 14 uur plaatselijke tijd maar liefst 1.200. Maar de kracht van de schokken neemt duidelijk af. Al twee dagen zijn er geen schokken met een kracht van meer dan 3 waargenomen. Toch blijft de noodtoestand van kracht.
In de magmatunnel die onder Grindavik is ontdekt, wordt nog altijd een zekere seismische activiteit gemeten, maar de beweging vertraagt wel. De situatie wordt nauwgezet in de gaten gehouden, want uit vorige uitbarstingen heeft het Meteorologisch Instituut geleerd dat een uitbarsting net dichterbij komt eens die beweging afneemt.
Het Meteorologisch Instituut wijst er ook op dat er mogelijk niet veel tijd zal zijn om de bevolking te waarschuwen vlak voor het magma effectief naar de oppervlakte komt.
