Er was een tijd dat superhelden elke kassa deden rinkelen, maar dat lijkt voorgoed voorbij. De bezoekersaantallen voor superheldenfilms zijn al een tijd in vrije val en de vooruitzichten voor "The Marvels", die deze week uitkomt, zijn desastreus. Zijn wij superhelden echt beu, en waarom?
Superheldenfilms in crisis en ook nieuwe film "The Marvels" zal het tij niet keren
Lieven Van Gils
Gepubliceerd:
"The Marvels" is de 33e film in het zogenoemde MCU, het filmuniversum gebaseerd op de superhelden uit de comics van Marvel. De vorige 32 films brachten in totaal bijna 30 miljard dollar op, een fenomenaal bedrag. De kers op de taart was "The avengers: endgame" met 2,8 miljard dollar, op dat moment het grootste kassucces aller tijden. Meer dan tien jaar lang hielden de superhelden van Marvel de filmindustrie in een ijzeren greep.
Maar de taart is al een tijdje aan het inzakken. En "The Marvels", met drie superheldinnen in de hoofdrol, zal het tij niet keren. Integendeel. De film komt in de VS pas dit weekend in de zalen, maar op basis van de voorverkoop zou hij in het openingsweekend wellicht niet veel meer dan 75 miljoen dollar opbrengen. Dat is een habbekrats voor een Marvelfilm. Het imperium wankelt.
Drie redenen waarom superhelden hun status dreigen te verliezen
1. Te veel
Het is simpel: trop is te veel. 32 films in het MCU alleen al, sinds het begin met "Iron man" in 2008. Een veelvoud aan personages. Verschillende tijdlijnen. Meerdere universums. Wormgaten om van het ene naar het andere te reizen. En superhelden die van overal blijven komen.
En toen kwam de coronacrisis. De bioscopen gingen dicht en Disney zag zijn aandelenkoers kelderen. Het zag maar één oplossing: de Marvelsuperhelden verhuizen naar de streamingdienst. Er kwamen spin-offs en tv-series zoals "WandaVision" en "Loki". Als er geen film in de zalen liep, moest er iets nieuws te zien zijn op Disney+ en andersom. Zolang de machine maar bleef draaien.
Geen wonder dat het publiek afhaakt. Het is het lot van elk genre. Van westerns over gangsterfilms tot romantische komedies: op een gegeven moment hebben de mensen het wel gehad. Wellicht zit nu ook de superheldenfilm aan zijn saturatiepunt.
2. Te weinig
Maar er is meer aan de hand. Ook al maak je een film volgens een beproefde succesformule, je mag niet vergeten om een goed verhaal te vertellen. En als je aan de lopende band content produceert, is het moeilijk om de kwaliteit te bewaken. Misschien ligt het niet alleen aan het overaanbod superhelden, maar vooral aan de (afgezaagde) verhalen waarin ze terechtkomen.
Het gaat om een 'ik heb deze film al tien keer gezien - vermoeidheid'
Christopher Miller, scenarist
Christopher Miller, co-scenarist van "Spider-Man: across the Spider-verse" formuleerde het in het magazine Rolling Stone als volgt: "Het is geen 'superheldenvermoeidheid', maar een 'ik heb deze film al tien keer gezien - vermoeidheid'." Als je keer op keer dezelfde verhaalstructuur hanteert, en dezelfde toon en stijl, dan ga je mensen op den duur vervelen.
En je kan er niet naast kijken. De superheldenfilms van de laatste jaren zijn niet meer op niveau. Er zijn enkele lichtpuntjes, zoals "Guardians of the galaxy vol. 3" en "Spider-Man: across the Spider-verse". Maar er passeerden vooral veel laagvliegers, zoals "Ant-man and the Wasp: quantumania", "The Flash" of "Shazam! Fury of the gods".
Er zijn niet alleen te véél superheldenfilms, er zijn er vooral te weinig goede.
3. Te verbrand
Er is nog een smet op de toekomst van het Marvel-universum. En dat probleem heet Jonathan Majors. Majors is de acteur die normaal de spilfiguur moest worden in de volgende fase van het MCU. Majors speelde in "Antman and the Wasp: quantumania" de rol van de slechterik Kang, en dook ook al op in "Loki" op Disney+. Kevin Feige, de grote baas van Marvel Studio, had grootse plannen voor zijn personage in de toekomst. "Er is niemand op wiens schouders ik liever zou willen bouwen dan hij", zei Feige over zijn nieuwe poulain.
Maar die plannen zal hij wellicht moeten herbekijken, want Majors is intussen persona non grata. Hij werd eerder dit jaar gearresteerd voor huiselijk geweld tegen zijn toenmalige vriendin Grace Jabbari. Majors ontkent en beweert dat hij zelf slachtoffer is. Het is nu wachten op de uitspraak van de rechter op 29 november, maar de reputatieschade is hoe dan ook enorm. Kang is verbrand.
De kans is klein dat Marvel verder gaat met Majors als superslechterik. Volgens Variety zou tijdens een crisisoverleg in september beslist zijn om alvast een plan B uit te werken. Daarin zou de rol van superslechterik worden overgenomen door Doctor Doom, de schurk uit de "Fantastic four"-reeks.
Gelukkig hebben de scenaristen van Marvel tijdens de staking de batterijen kunnen opladen, want ze gaan creatief uit de hoek moeten komen. De toekomst staat op het spel. Het MCU davert op zijn grondvesten. Intussen houdt iedereen bij Marvel dit weekend de vingers gekruist, als "The Marvels" de krachten bundelen tegen de machtige vijand.
De nieuwe film "The Marvels" is bij ons sinds woensdag 8 november te zien in de bioscoop.
