Hulporganisaties trekken aan de alarmbel over het lot van honderdduizenden Afghanen die uit Pakistan weggetrokken of gedeporteerd zijn. De Pakistaanse overheid heeft alle mensen zonder papieren verplicht om te vertrekken, in de praktijk gaat dat vooral over Afghanen. In Afghanistan is er voor hen amper onderdak, eten of water.
Afghanen worden massaal gearresteerd en gedeporteerd uit Pakistan: "Ineens is iedereen een terrorist"
Paulien Lambert
Gepubliceerd:
Iets meer dan een maand geleden kwam de Pakistaanse overheid plots met een ultimatum: alle mensen die zonder papieren in Pakistan verblijven, kregen tot 1 november om het land te verlaten. Daarna zouden ze gedwongen het land uitgezet worden. In de praktijk gaat het vooral over bijna 1,7 miljoen Afghanen die illegaal in Pakistan wonen.
De voorbije weken hebben al honderdduizenden Afghanen de grens met Afghanistan overgestoken. Daar heeft de Afghaanse overheid nu tijdelijke kampen opgericht, waar mensen verblijven tot ze naar hun plaats van herkomst in Afghanistan worden gebracht.
Maar de omstandigheden zijn daar erbarmelijk, zeggen hulporganisaties. Er is amper degelijk onderdak, weinig drinkwater en eten, geen verwarming behalve open vuur, en er zijn geen toiletten.
"Wat moeten al die mensen daar, in een land waar twee derde van de bevolking al niet voldoende eten heeft?", vraagt correspondent Wilma van der Maten zich af. "Het gaat vaak om mensen die al tientallen jaren in Pakistan wonen, of er geboren zijn en zelfs nog nooit in Afghanistan geweest zijn. Ze hebben er geen huis, helemaal niets. En vergeet niet dat de winter voor de deur staat."
Er wonen in totaal naar schatting zo'n 4 miljoen Afghaanse migranten en vluchtelingen in Pakistan. De migratiestroom kwam op gang eind jaren zeventig, toen de Sovjet-Unie binnenviel in Afghanistan. Toen twee jaar geleden de taliban de macht weer overnam in het land, piekte het aantal Afghanen dat wegvluchtte opnieuw.
Nu de deadline verlopen is, voegt de Pakistaanse overheid ook de daad bij het woord. "Er zijn razzia's in vluchtelingenkampen en op plaatsen waar veel Afghanen wonen. Mensen worden daar opgepakt en dan naar tijdelijke detentiekampen gebracht. Er worden ook bulldozers op huizen van Afghaanse mensen afgestuurd, die worden met de grond gelijk gemaakt", vertelt van der Maten.
Pakistan stuurt 1,7 miljoen illegale Afghaanse migranten terug: “Het merendeel is niet in Afghanistan geboren”
Maar de controle verloopt niet goed, want er worden ook mensen opgepakt die wel papieren hebben. Hulporganisaties zeggen ook dat mensen geen tijd krijgen om hun spullen te pakken als ze gearresteerd worden, ze moeten alles achterlaten. Van mensen die er wel in slagen om iets mee te nemen, worden juwelen en waardevolle bezittingen afgepakt aan de grens, klinkt het.
Waarom nu?
De officiële verklaring van de Pakistaanse regering is de toename in het aantal aanslagen in Pakistan. Volgens de overheid zit de taliban daarachter. Die zou militanten opleiden in Afghanistan, die dan de grens oversteken om in Pakistan zelf aanslagen te plegen. De taliban ontkent dat.
"Door het geweld worden alle Afghanen op een hoop gegooid", zegt Wilma van der Maten. "Ineens is iedereen een terrorist." Volgens van der Maten spelen de verkiezingen volgend jaar een belangrijke rol. "Iedereen maakt zich klaar om de macht over te nemen, en migratie is een goed thema om kiezers mee te trekken."
Daar komt bij dat alle schijnwerpers nu op de oorlog in Gaza staan. "Er is nauwelijks aandacht voor wat er gebeurt in Pakistan. Het doel is om uiteindelijk alle 1,7 miljoen Afghanen het land uit te zetten, we weten niet hoe ver ze daarmee zullen komen. Maar zolang als de internationale gemeenschap niet reageert, zal de Pakistaanse overheid niet stoppen."
