Eerste Rouwcafé in Brussel: "Ook over de dood moet gepraat worden"

In een soort woonkamer in de Huidevettersstraat -gezellig gemaakt met zeteltjes-zitten ongeveer tien mensen in een cirkel voor het eerste Nederlandstalige rouwcafé in Brussel. Hun leeftijd varieert van in de twintig tot in de zeventig. Sommigen hebben al verschillende familieleden of vrienden verloren, anderen zijn gewoon nieuwsgierig naar het concept, of zijn bang om ooit iemand te verliezen.

"Eerst even de spelregels”, begint begeleider Eve Schippers de middag. "Het is geen therapeutische groepssessie, geen theologische uiteenzetting of geen debatclub. Vandaag is een deelmoment waar iedereen rustig en open kan praten over delicate onderwerpen zoals rouwen en dood."

Wanneer iedereen neerzit met thee of koffie, volgt er een inleidend gedicht. Mensen nemen een voor een het woord en er worden anekdotes gedeeld. Schippers laat hen aan het woord en komt zo weinig mogelijk tussen. "Ik was nooit erg close met mijn zussen, maar door samen door mama's spullen te gaan na haar dood, hadden we nog eens een echt gesprek", zegt een vrouw. Anderen volgen en vertellen iets wat ze zelf meemaakten, of wat op hun lever ligt. 

Verschillende deelnemers blijken op zoek naar concrete tips over het rouwproces. "Hoe moet ik rouwen? Mag ik boos zijn?" Een vrouw vertelt hoe ze ooit het advies kreeg om een brief te schrijven om het overlijden van een naaste te verwerken. "Ik had daar totaal geen zin in. De brief werd uiteindelijk een grote, boze woordenstroom." De groep deelt hoe zij rouwen: van een altaar met Playmobil-mannetjes tot een bedevaart naar Ibiza.

Zo bespreken de deelnemers verschillende vragen rond de dood. Een man vraagt zich af of er dingen zijn die je kan doen om je voor te bereiden op een verlies. "Niemand is er ooit klaar voor, als de dag daar komt." Iemand anders valt hem bij: "Mijn dochter praat nu zo onbevangen en spontaan over doodgaan, maar hoe kan ik ervoor zorgen dat ze die houding bewaart?" Een vrouw antwoordt: "Verdriet is niet iets om schrik voor te hebben. Dat moeten de kinderen leren.”

Wanneer het woord "taboe" valt, wordt er geknikt. "Het is zoals seks: er wordt veel gepraat en gezegd, maar in feite wordt er zelden iets echt gezegd. Zo blijven die thema's onbespreekbaar."

Na twee uur praten, laat Schippers de laatste spreker de middag afronden en concludeert zelf. "Mensen willen over het onderwerp praten, liefst zo open en zo eerlijk mogelijk. Ik kan jullie daarom alleen maar aanmoedigen om hierin een voortrekker te zijn", zegt ze. "Maak dit thema bespreekbaar: niemand is expert als het gaat over de dood."