De steeds hogere kosten voor een kamer in een woonzorgcentrum zijn slecht nieuws voor de kwetsbare bewoners, want dat zijn vaak mensen met een lager pensioen en zonder netwerk. Dat zegt Knack-redactrice Ann Peuteman, die de sector op de voet volgt. "En de financiering loopt al jaren achter."
"Bewoners van woonzorgcentra zijn geen afspiegeling van de samenleving: er is veel armoede"
Kevin Calluy
Gepubliceerd:
Uit nieuwe cijfers die ouderenvereniging OKRA heeft opgelijst, blijkt dat woonzorgcentra dit jaar alweer 3 à 4 procent duurder zijn geworden. Een kamer in een woonzorgcentrum kost al snel meer dan 2.000 euro per maand, maar de gemiddelde pensioenen liggen veel lager.
Bovendien moeten we opletten met de vergelijking met gemiddelden. Dat zegt Ann Peuteman in onze dagelijkse nieuwspodcast "Het kwartier". "In realiteit wonen daar veel mensen die lagere inkomens hadden en een minder ontwikkeld netwerk. Het gaat overwegend om vrouwen, die sowieso al een lager pensioen hebben, gemiddeld 1.000 euro." "Wie nu al een heel goed pensioen heeft, verhuist vaak niet naar een woonzorgcentrum. Zij kunnen thuiszorg betalen en zijn beter omringd. Wie het wél nodig heeft, komt in de problemen omdat ze het eigenlijk niet kunnen betalen."
Zijn rusthuizen te duur? Wat is de PKK? En Conner Rousseau houdt een artikel tegen. Terecht?
Maar mensen kunnen toch naar het OCMW stappen om de verschillen bij te passen? "Dat is voor veel mensen een hoge drempel. Bovendien kan het OCMW dat geld weer gaan opeisen bij de kinderen door de zogenoemde onderhoudsplicht. Dan zeggen veel ouderen: 'Ik wil niet dat mijn kinderen daarvoor moeten opdraaien'."
Woonzorgcentra worden deels gefinancierd door de dagprijzen die bewoners betalen, maar deels ook door de Vlaamse overheid en daar knelt het schoentje. "Die vergoeding van Vlaanderen bestaat uit een forfaitair deel om de loonkost op te vangen en een deel berekend op de zwaarte van de zorg, maar die financiering blijft al jaren achter", klaagt Peuteman aan.
Verwaarlozing van de sector
"De huidige toestand is het resultaat van 50 jaar verwaarlozing van de sector", beaamt ook professor gerontologie Dominique Verté in "Het kwartier". "Al sinds de ontwikkeling van onze sociale zekerheid in de jaren 60 gaan er steeds meer middelen naar de acute gezondheidszorg, zoals ziekenhuizen en kinesisten."
"Maar door de vergrijzing komen er steeds meer mensen bij in de woonzorgcentra en ons systeem is daar niet aan aangepast." Professor Verté pleit voor een verschuiving van de middelen van de ziekenhuizen naar de woonzorgcentra.
Woonzorgcentra zijn voor veel mensen onbetaalbaar
Dominique Verté, professor gerontologie (VUB)
Dat is volgens Verté nodig, omdat de huidige bewoners van woonzorgcentra hoofdzakelijk mensen zijn met een hoge zorgnood. "Het gaat vooral om vrouwen, want die leven langer, van boven de 82. Die vrouwen hebben vaak niet of weinig gewerkt. Woonzorgcentra zijn voor een belangrijk deel van de mensen dus onbetaalbaar."
Thuisverzorging is voor Verté een optie, maar dan moeten er voldoende middelen naartoe gaan. "Verenigingen moeten dan vooral lokaal beter gaan samenwerken en de gezinshulp moet meer middelen krijgen. Net op dat moment gaat een Vlaamse regering beslissen om de middelen voor gezinshulp niet verder te laten stijgen."
Toch is er hoop volgens Verté. "De politiek is er zich meer en meer van bewust dat de zorg anders moet worden georganiseerd. Dat zal niet in een vingerknip veranderen en daar zal een jaar of 10 overgaan, maar ik geloof heel sterk dat we daar de capaciteit voor hebben. Ik ben daar niet negatief over, maar het moet anders."
