Sinds Azerbeidzjan de controle heeft over Nagorno-Karabach zijn al zo'n 53.000 etnische Armeniërs het gebied ontvlucht. Dat is bijna de helft van de Armeense bevolking in Nagorno-Karabach. Intussen roept de Duitse minister van Buitenlandse Zaken Azerbeidzjan op om internationale waarnemers in het gebied toe te laten.
Al 53.000 Armeniërs gevlucht uit Nagorno-Karabach, Duitsland vraagt internationale waarnemers in het gebied
Maarten Bockstaele
Gepubliceerd:
In Nagorno-Karabach is al enkele dagen een ware exodus aan de gang. De etnische Armeniërs in het gebied rapen hun hebben en houden bij elkaar en trekken naar Armenië, waar eerste minister Nikol Pasjinjan al beloofde om opvang te voorzien voor alle vluchtelingen. Voor de mensen die beslissen om te blijven, beloofde Armenië te werken aan afspraken om hun veiligheid te garanderen.
Intussen zijn al 53.000 Armeniërs het gebied ontvlucht. Dat is bijna de helft van de volledige Armeense bevolking in Nagorno-Karabach, die wordt geschat op ongeveer 120.000. Op sociale media circuleren volop beelden van lange files op de weg die naar de grens met Armenië leidt.
Vluchten voor de herintegratie
De vluchtelingenstroom begon nadat Azerbeidzjan de controle over Nagorno-Karabach had veroverd. Vorige week startte het land met wat het een "antiterroristische operatie" noemde, om de Armeense separatisten in het gebied op de knieën te krijgen.
Na enkele hevige gevechten die ongeveer 24 uur duurden, gingen de etnische Armeniërs akkoord met een staakt-het-vuren en een volledige ontwapening van de strijdkrachten. Volgens de laatste cijfers stierven vorige week aan de kant van Azerbeidzjan zo'n 190 soldaten. Lokale Armeense bronnen meldden in eigen kamp meer dan 200 doden en ongeveer 400 gewonden na de Azerbeidzjaanse aanval. Daarmee kwam een einde aan een conflict dat al vele decennia duurt.
Het conflict Nagorno-Karabach in een notendop:
De regio is deel van Azerbeidzjan, maar de bevolking is merendeels Armeens.
In de jaren 90 heeft Nagorno-Karabach zichzelf als een onafhankelijke republiek uitgeroepen, waarna een oorlog ontstond. Die republiek, Artsakh genaamd, werd nooit erkend.
In 2020 laaide het conflict opnieuw op, met 6.500 doden tot gevolg. Azerbeidzjan veroverde toen een groot deel van de regio terug.
Vorige week begon Azerbeidzjan met een "antiterrorisme-operatie" nadat enkele soldaten werden gedood in de regio.
Azerbeidzjan wil Nagorno-Karabach nu bij het land herintegreren, maar velen vrezen dat dit tot een etnische zuivering van de Karabach-Armeniërs zal leiden. Zo kan het dat de Azeri's massaal naar het gebied terugkeren. Daarom beslissen heel wat Armeniërs om geen risico's te nemen en het gebied te verlaten. Dat gebeurde in 2020 ook al: toen moest Armenië na de tweede Karabach-oorlog de controle over een groot deel van het gebied afstaan.
Ondertussen melden meerdere bronnen dat de voormalige Staatsminister van de republiek Nagorno-Karabach Ruben Vardanjan door Azerbeidzjan is aangehouden. Volgens Azerbeidzjan gebeurde dat nadat de man het gebied probeerde ontvluchten. De ordediensten brengen hem daarom over naar de Azerbeidzjaanse hoofdstad Bakoe.
Vardanjan is een Armeense miljardair met Russische roots. Toen de oorlog met Oekraïne uitbrak, belandde hij nog op een zwarte lijst vanwege zijn belangen in een Russische luchtvaartbedrijf dat militair materiaal vervoert. Critici beschuldigden hem er toen van dat hij van nationaliteit was veranderd om de sancties te ontlopen.
Duitsland: "Laat internationale waarnemers toe"
De situatie in Nagorno-Karabach baart de internationale gemeenschap ernstige zorgen. De vrees voor een nieuwe humanitaire crisis is dan ook groot. De Europese Commissie beloofde alvast vijf miljoen euro aan hulpgoederen voor de mensen die door de crisis zijn getroffen. Ook de Verenigde Staten hebben al 11,5 miljoen euro aan steun vrijgemaakt.
Intussen heeft de Duitse minister van Buitenlandse Zaken Annalena Baerbock Azerbeidzjan opgeroepen om internationale waarnemers in het gebied toe te laten. Die waarnemers moeten ervoor zorgen dat de situatie in de regio niet nog verder escaleert.
