In de nieuwe film “The Creator” is de mensheid in oorlog met artificiële intelligentie (AI). De mens wordt geconfronteerd met essentiële vragen, zoals: is AI in staat om gevoelens te ontwikkelen? Steven Latré, hoofd van onderzoekscentrum IMEC en AI-expert, keek naar de film en antwoordt op de vragen die zich opdringen.
Kunnen mens en AI verliefd worden? Nieuwe blockbuster “The Creator” roept fundamentele vragen op
Lieven Van Gils
Gepubliceerd:
In “The Creator" is de wereld in twee verdeeld. In het Oosten leven artificiële intelligentie en de mensheid hand in hand. Maar het Westen heeft AI de oorlog verklaard. Joshua, een elitesoldaat, moet infiltreren in vijandelijk gebied om een mysterieus wapen uit te schakelen dat de wereld kan vernietigen. Wanneer hij oog in oog komt te staan met het desastreuze wapen, merkt hij dat het om een kind gaat. De trekker overhalen is plots geen optie meer.
Zal AI ooit emoties ontwikkelen?
“Het is een kind. Hun geheime wapen is een kind”, stamelt Joshua als hij eindelijk gevonden heeft wat hij zocht. Plotseling blokkeert hij. Zijn emoties nemen het van hem over. Hij kan zijn missie onmogelijk tot een goed einde brengen en faalt als soldaat. De robots in de “The Creator” zien er technologisch uit, maar gedragen zich als mensen. De hamvraag luidt: hoe dicht komen ze bij de mens? Zou AI net als wij gevoelens kunnen ontwikkelen?
Steven Latré: “Er is geen enkel pad dat in die richting leidt. Alle reacties van AI zijn voorgeprogrammeerd. We mogen onszelf niet wijsmaken dat we nieuwe wezens aan het creëren zijn". Voor de mens kan het lijken alsof hij met een bewustzijn te maken heeft. Een mens kan zelfs verliefd worden op AI. Maar omgekeerd bestaat niet. Dat AI zich zou kunnen laten leiden door emoties is een illusie.
Wat als AI zich tegen de mens keert?
In “The Creator" voert het Westen een oorlog met het Oosten, waar AI de touwtjes in handen heeft. De leiders in het Westen vrezen dat AI van plan is om de mensheid te vernietigen om zo volledige controle te krijgen over onze planeet. Maar ze vergissen zich. AI heeft geen plannen in die richting. Het zoekt zelfs oplossingen om in vrede samen te leven.
We moeten vermijden dat de mens AI misbruikt, en niet omgekeerd.
Steven Latré, vicepresident AI bij IMEC
Ook voor Steven Latré is AI een bondgenoot, en geen vijand. Dat we de controle zouden verliezen over AI en terechtkomen in een wereld waarin robots autonoom beslissingen nemen die de mensheid in gevaar brengen, is een doemscenario waarin hij niet gelooft. AI is op zich niet gevaarlijk. Pas als AI-toepassingen in handen komen van mensen met slechte bedoelingen, kunnen de gevolgen rampzalig zijn. Het is de mens die zichzelf in gevaar brengt als hij zijn eigen schepping misbruikt.
Evolueert AI sneller dan verwacht?
“The Creator” is gesitueerd in een verre toekomst. De gebeurtenissen spelen zich af in 2070. Maar de regisseur, Gareth Edwards, heeft nu al spijt van die keuze. Want de werkelijkheid heeft zijn film al ingehaald. “Als ik zie wat er de laatste maanden alleen al gebeurd is, dan had ik mijn film beter in 2023 gesitueerd. Ik voel me als een idioot”, knipoogt hij.
Als het Edwards kan troosten: ook de wetenschap is verrast door de snelheid van de technologische ontwikkelingen. “Als je mij vijf jaar geleden had gevraagd of AI de menselijke intelligentie kan voorbij streven, had ik wellicht nog getwijfeld”, zegt Steven Latré van IMEC. “Nu ben ik er zeker van”. Het is alleen nog een kwestie van tijd”. Latré begrijpt heel goed dat die snelheid de mensen angst inboezemt. Het zal erop neer komen om iedereen goed te informeren.
Moeten we AI afremmen of omarmen?
Gareth Edwards, die het verhaal ook schreef, begeeft zich op glad ijs met zijn genuanceerd beeld van AI. Zijn stakende collega's in Hollywood hebben AI uitgeroepen tot staatsvijand nummer één, omdat ze vrezen voor hun job. Edwards begrijpt hen maar vergelijkt het met de komst van de geluidsfilm of kleurentelevisie. Het is een technologie die zoveel voordelen biedt dat we niet anders kunnen dan ze te omarmen. Volgens hem kan AI cinema zelfs goedkoper en democratischer maken.
Ook Steven Latré ziet vooral de eindeloze mogelijkheden van AI, al mogen we niet blind zijn voor de gevaren. Net zoals bij de opkomst van internet zijn wetgeving en een ethisch kader superbelangrijk. Europa is wat dat betreft strenger dan andere delen van de wereld waar ze toleranter zijn. Die geopolitieke verschillen zitten ook in de film en zijn bepalend voor onze relatie met AI in de toekomst.
De robot die is voorgeprogrammeerd om een mens uit schakelen zal niet twijfelen als het om een kind blijkt te gaan. Die beslissing komt niet van de robot zelf, maar van de mens die hem programmeert. Homo sapiens heeft nog altijd zelf de sleutel van zijn toekomst in handen.
"The Creator" is vanaf vandaag te zien in de bioscoop.
