Het einde van een tijdperk, zo mag je het pensioen van mediamagnaat Rupert Murdoch wel noemen. Voortaan wordt zijn imperium geleid door zijn oudste zoon, Lachlan. Rupert Murdoch is de invloedrijkste mediabaas ter wereld die zijn familie als een dynastie beschouwt. Wie Rupert Murdoch zou opvolgen, was dan ook een zaak van groot belang. Fans van hippe tv-series herkennen allicht het uitgangspunt van de reeks "Succession", en dat is niet toevallig. De makers van de reeks baseerden zich namelijk op de familie Murdoch. Een inkijk in een familiegeschiedenis.
"Succession" in het echt: hoe Lachlan Murdoch de nieuwe baas van Fox en News Corp werd
Kathleen Heylen
Gepubliceerd:
Toen Jesse Armstrong, de schrijver van de hitreeks "Succession", vorige maand zijn opwachting maakte op het Edinburgh TV Festival in het Verenigd Koninkrijk, bevestigde hij wat de meeste mensen al lang vermoedden. De dynastie van Rupert Murdoch en de zijnen was dé inspiratie voor "Succession". Een televisiereeks over de brutale machtsstrijd, achterbakse truken en getrokken messen van de familie Roy, eigenaar van - jawel - een media-imperium.
Armstrong zei dat hij de personages "aanzienlijk aangepast" had en ook gekeken had naar andere "mediafamilies", zoals die van Amerikaans mediatycoon Sumner Redstone en Brits mediamagnaat Robert Maxwell. Maar de gelijkenissen tussen de familie Roy en de familie Murdoch zijn té herkenbaar om te negeren. Een ontzagwekkende, doortastende pater familias die koppig aan zijn visie vasthoudt maar de tand des tijds voelt tikken. Drie volwassen kinderen die met elkaar wedijveren voor de macht. Een media-imperium dat worstelt met het digitale tijdperk.
Eind mei viel het doek over de serie "Succession", na vier seizoenen. Amper een paar maanden later beleeft het Murdoch-imperium zijn finale. Gisteren maakte de intussen 92-jarige Rupert Murdoch bekend dat hij met pensioen gaat. Zijn zoon Lachlan (52) neemt het roer over. Hoe verliep de machtsstrijd bij Fox en News Corp? En vooral: hoe werd Lachlan degene die voortaan aan de touwtjes mag trekken?
Van bescheiden krantenuitgever naar mediakolos
De in Australië geboren Rupert Murdoch geldt als de invloedrijkste mediamagnaat ter wereld. Het begon nochtans bescheiden toen hij in 1952 een Australisch krantenbedrijf erfde van zijn vader. Van daaruit veroverde hij in de 70 (!) jaar die volgde de wereld. Hij kocht zijn weg in Britse en Amerikaanse markten. Gaandeweg ontstond zo News Corp, met titels als The Sun en The Times in het Verenigd Koningrijk en The Wall Street Journal en The New York Post in de Verenigde Staten.
Rupert Murdoch werd een wereldwijde kolos, bijna een merk op zich, die niet alleen zijn economische, maar ook zijn politieke en publieke invloed deed gelden. Wie als (toekomstig) beleidsmaker de gratie van Murdoch wist te krijgen, prees zichzelf gelukkig, want zijn zegen zou het politieke succes kunnen maken of kraken.
In de jaren 80 en 90 richtte Murdoch zich steeds meer op media én op de Amerikaanse markt. Zo kocht hij de Amerikaanse filmstudio 20th Century Fox, lanceerde hij het televisienetwerk Fox waaronder hij tal van kanalen verzamelde, en veroorzaakte hij een schokgolf in het Amerikaanse nieuwslandschap toen hij nieuwszender Fox News oprichtte. Een concurrent voor CNN. Fox News geldt als de spreekbuis van conservatief Amerika.
Het plan van de opvolging
Rupert Murdoch was in totaal 4 keer getrouwd en heeft 6 kinderen. Met zijn eerste vrouw heeft hij een dochter, Prudence (65). Zijn huwelijk met zijn tweede vrouw bracht 3 kinderen voort, Elisabeth (55), Lachlan (52) en James (50). Grace en Chloe, de dochters met zijn derde vrouw, zijn nog maar 22 en 20 jaar. Prudence heeft geen rol in de schijnwerpers. In het opvolgingsverhaal zijn het vooral Elisabeth, Lachlan en James die de hoofdrol spelen.
Achter de schermen stoomde Rupert Murdoch zijn zonen Lachlan en James klaar voor een topjob binnen het familiebedrijf. In de BBC-documentaire "The rise of the Murdoch dynasty" (2020) klinkt het dat "familie altijd belangrijk geweest is voor Rupert, vooral vanuit het oogpunt om een dynastie te vormen." Een uitspraak van Andrew Neil, voormalig medewerker van The Sunday Times. "De gesprekken gingen over hoe hij een bedrijf bouwde voor hen. En hij vond het wel eens leuk om hen tegen elkaar uit te spelen, om te zien hoe ze zouden reageren."
Familie is belangrijk, hij wilde dat een van zijn kinderen later de boel zou overnemen. Maar dan toch vooral een van zijn zonen, want Elisabeth had geen plaats in Murdochs plannen. "Hij dacht toen dat vrouwen dat soort zaken niet echt konden doen. Al denk ik dat hij in de loop der jaren zijn mening misschien wel heeft veranderd", zei Neil in een podcast van Spectator Americano eerder dit jaar.
Elisabeth van haar kant heeft vroeger verklaard dat ze "absoluut geen ambitie had" om haar vader op te volgen. Ze was managing director van Sky Networks, voor een deel in handen van News Corp, maar richtte in 2000 haar eigen productiemaatschappij op, Shine. Die werd in 2011 overgekocht door... News Corp..
Gedoodverfde opvolger... of niet?
Lachlan en James dan. James, de jongste van de twee, leek lange tijd de gedoodverfde opvolger. Hij bezette een aantal topposities in het familiebedrijf, onder meer als topman van News International, de Britse krantentak, en als voorzitter van satellietzender BSkyB. In 2011 belandde News International echter in het oog van de storm. De schandaalkrant News of the World had telefoontjes van gewone Britten afgeluisterd en werd opgedoekt. James Murdoch stapte op.
In 2015 werd James samen met Lachlan aangesteld aan het hoofd van de intussen herdoopte filmstudio 21th Century Fox. Die werd in 2019 opgekocht door Disney, en in 2020 stapte James uit de raad van bestuur van News Corp. "Onverzoenbare inhoudelijke meningsverschillen" was de uitleg. Hij had nooit een geheim gemaakt van zijn afkeer van de rechts-conservatieve toon die Fox News aansloeg.
In 2020 had James ook de campagne van de latere Democratische president Joe Biden gesteund. Hij doneerde geld aan doelen die meer aanleunen bij het Demoratische gedachtegoed. James verafschuwde bovendien de manier waarop de nieuwsmerken van het familiebedrijf over bijvoorbeeld klimaatverandering schreven.
De verloren zoon
Het vertrek van James effende het pad voor Lachlan. Hij was de eerste van de drie kinderen die was toegetreden tot de raad van bestuur van het familiebedrijf in 1996. Daarvoor werkte hij bij kranten en televisiezenders van zijn vader in Australië. Maar dan een topjob in de Verenigde Staten dus. In 2005 liet hij echter alles plots achter zich en keerde hij terug naar Australië. Daar leefde hij samen met zijn vrouw Sarah en hun 3 kinderen, runde hij zijn eigen mediabedrijf en richtte hij een investeringsmaatschappij op.
Na bijna tien jaar van lobby'en slaagde vader Rupert er dan toch in om Lachlan terug naar de VS te halen, in 2014. Wat in Amerikaanse media lyrisch omschreven werd als het verhaal van de verloren zoon die na jaren weer naar huis gaat en met open armen ontvangen wordt.
En Murdoch liet niet na zijn zoon warm welkom te heten. In 2015 mocht hij zoals gezegd samen met zijn broer 21th Century Fox leiden. Na de verkoop aan Disney en het vertrek van zijn broer James werd hij benoemd tot CEO van Fox Corp. Samen met zijn vader leidde hij het familiale imperium.
Een nieuwe wind?
Lachlan mocht dus al van de macht proeven, zij het altijd aan de zijde van zijn vader. Vanaf nu is hij de enige "hoofd van de familie". Wat mogen we van hem verwachten? Het is bekend dat hij in privékring niet al te hoog oploopt met Fox News en de invloed van die zender op de Amerikaanse politiek. Hij zou ook niet de grootste fan van Donald Trump zijn, die in Fox News een gretige bondgenoot voor zijn politieke ambities vond.
Maar een revolutie zal er niet meteen van komen. Lachlan Murdoch deelt het conservatieve gedachtegoed, en in een memo aan het personeel liet Rupert Murdoch gisteren al weten dat zijn zoon de rechts-conservatieve toon van Fox News zal blijven volgen. Interessant is ook dat Lachlan uiteindelijk degene was die besliste dat Fox News de hoorzittingen in het parlement over de bestorming van het Capitool in 2021 niet zou uitzenden. In plaats daarvan liet Fox News de controversiële presentatoren Carlson Tucker, Sean Hannity en Laura Ingraham aan het woord.
Kreeg "Succession" informatie van binnenuit?
Dan is er "Succession"-gewijs nog de vraag: gaan Lachlans broer en zussen wel akkoord met de machtsovername? In hoeverre gaan ze proberen de poten van onder zijn stoel te zagen? Daarover wordt druk gespeculeerd. Dat Lachlan en James niet meteen de beste vrienden zijn, is bekend. In april konden de Amerikanen nog smullen van een artikel in Vanity Fair . "Rupert Murdoch geloofde dat een soort Darwiniaanse strijd de meest capabele erfgenaam zou voortbrengen", klinkt het. "Centraal punt daarin blijft de vete tussen James en Lachlan."
Volgens Vanity Fair zou het zelfs zo ver gaan dat James de schrijvers van "Succession" gevoed zou hebben met verhalen van binnenuit. En in de echtscheidingsovereenkomst van Rupert Murdoch en zijn vierde vrouw Jerry Hall zou staan dat zij geen verhaallijnen mocht doorgeven aan de scenaristen. Jesse Armstrong, de man achter "Succession", kreeg eerder dit jaar zelf de vraag of de Murdochs "dingen in zijn oor hadden gefluisterd" bij het schrijven van het scenario. "Nee, we lezen gewoon Vanity Fair. Ze maken elkaar af in de kranten... Je hoeft niet met die mensen te gaan lunchen."
Sequel?
Als we Vanity Fair zouden mogen geloven, zou James gewoon afwachten tot hij samen met zijn zussen de controle van Lachlan kan ontfutselen, als Rupert weg is. Wat ervan waar is, blijft in het midden. Net als het antwoord op de vraag of er in de "Succession"-saga van de familie Murdoch nog een sequel zit.
Gesjoemel in Knokke? Mediareus Murdoch met pensioen. En de (on)zin van absurde onderzoeken
