Drugsbendes en overvallers gebruiken deelauto's: "Maak delen risicoprofielen mogelijk"

In het verleden kwamen huurauto’s wel vaker in opspraak vanwege het gebruik met terroristische doeleinden. De veroordeelde terrorist Salah Abdeslam haalde handlangers vanuit Brussel met de deelauto op in Parijs. Maar het crimineel gebruik van huur- en deelauto’s gaat breder, laat het parket weten aan Bruzz. 

Het gebruik van deel- en huurauto’s brengt verschillende voordelen met zich mee voor criminelen. De auto’s staan ingeschreven op naam van de eigenaar, niet van de huurder. Bij een inbeslagname is het verhuurbedrijf de auto kwijt, niet de bestuurder. Bovendien kunnen bestuurders opereren in relatieve anonimiteit: de ANPR-camera’s op de wegen zullen de bestuurder niet direct koppelen aan een identiteitskaart.

Op welke schaal deel- en huurauto's worden ingezet voor criminele doeleinden, is niet bekend. De federale politie houdt geen aparte statistieken bij over het crimineel gebruik van deze voertuigen. Ook bij het Brussels parket bestaan geen cijfers die de omvang van het probleem kunnen duiden.

Bij deelautobdrijf Miles verzekert communicatiemedewerkster Nora Goette dat het om een "minderheid van de klanten" gaat. Het bedrijf laat weten dat het af en toe aanvragen krijgt om mee te werken aan een gerechtelijk onderzoek. In bepaalde gevallen doet het bedrijf ook zelf een aangifte wegens verdacht gedrag van de bestuurder.

Bij deelautobedrijf Poppy is het probleem van drugshandel niet bekend. "We zijn niet op de hoogte van het gebruik van onze wagens voor deze doeleinden. Dit werd ons nooit gecommuniceerd vanuit de politie," zegt marketingdirecteur Pierre de Schaetzen. "We krijgen af en toe aanvragen van een magistraat om informatie te delen over het gebruik van een voertuig op een bepaald tijdstip. Hierbij wordt ons nooit meegedeeld wat de beschuldigingen zijn."

Bij Renta Solutions, de Belgische sectorfederatie, laat directeur Frank Van Gool weten dat "niemand vragende partij is om criminelen in de auto te hebben". Hij herinnert dat er om die reden ruim vijf jaar geleden een belangrijke maatregel is doorgevoerd. "Cash accepteren we niet meer", zegt Van Gool. "Enerzijds helpt dat om witwassen tegen te gaan, anderzijds dwingen we criminelen een deel van zichzelf bloot te geven door om hun betaalkaart te vragen. Daarmee hebben we een deel van het crimineel verbruik uitgesloten."

Toch ontkent Van Gool niet dat fraude met deel- en huurauto’s mogelijk is, ondanks inspanningen om het tegen te gaan. Renta Solutions is dan ook vragende partij om meer maatregelen in te voeren die crimineel misbruik ontmoedigen, zoals de mogelijkheid om meer informatie te delen. "We proberen criminelen voor te blijven, maar er is een hobbel op de weg: het privacyvraagstuk", vat hij het samen.

"Vandaag kan Poppy andere bedrijven zoals Miles niet waarschuwen over bepaalde klanten die de regels hebben doorbroken", geeft Van Gool als voorbeeld. "Om informatie over de klanten vrij te geven, is een officieel verzoek nodig van politie of justitie", zegt Van Gool. "Heb je dat niet, dan moet je als verhuurbedrijf eerst eens schriftelijke toestemming krijgen van de klant met goedkeuring dat hun gegevens worden gebruikt."

Het delen van risicoprofielen kan zelfs verder gaan dan tussen verhuurbedrijven onderling. Van Gool denkt aan een samenwerking met de overheid. Wat hem betreft zouden verhuurbedrijven informatie kunnen ontvangen van politie en parket over verdachte profielen. Als voorbeeld verwijst Van Gool naar de luchtvaartsector, waar medewerkers van de luchthaven inzage krijgen in lijsten met verdachte personen.