Audit Vlaanderen stelt onregelmatigheden vast bij vergunning van overheidscontracten in Knokke-Heist

Audit Vlaanderen is een Vlaams overheidsagentschap dat de Vlaamse administratie en lokale besturen doorlicht. Een tijdje terug kreeg Audit Vlaanderen een klacht binnen over een aanbesteding voor het wagenpark van de gemeente Knokke-Heist. Het agentschap besliste een zogenoemde forensische audit uit te voeren, waarmee het wilde nagaan of er mogelijk sprake was van een misdrijf. Het gemeentebestuur zag dat niet zitten, maar Audit Vlaanderen kon de audit toch opstarten na een proces-verbaal.

Audit Vlaanderen onderzocht onder meer de vergunning van contracten voor het onderhoud van salariswagens, een overheidscontract voor elektrische deelwagens en voor een snellaadpaal in Knokke-Heist. Daaruit kwamen verschillende onregelmatigheden naar boven.  

Het onderzoek van Audit Vlaanderen spitst zich vooral toe op de vermeende betrokkenheid van voormalig eerste schepen Kris Demeyere (Gemeentebelangen) bij de vergunning van de contracten, maar ook de gemeente zelf wordt genoemd.

Kris Demeyere heeft een garage die onder meer instaat voor het onderhoud van de salariswagens van het gemeentepersoneel. Maar hij was volgens Audit Vlaanderen ook betrokken bij de gunning van de opdracht voor het leasen van die salariswagens bij Belfius Autolease. Belfius Autolease gaf in zijn dossier zelf duidelijk aan dat het de bedoeling was dat het onderhoud bij de garage van Demeyere zou gebeuren.

Audit Vlaanderen vindt dat Demeyere in dat geval dan niet aanwezig had mogen zijn bij de bespreking van de contracten met Belfius Autolease, maar bij vijf van de acht overeenkomsten was dat wel het geval. En volgens Audit Vlaanderen hadden ook de andere leden van het college en leden van de gemeentelijke administratie de mogelijke belangenvermenging moeten opmerken.

Knokke-Heist wilde ook graag dat er elektrische deelauto's kwamen in de gemeente. Er werd een aanbesteding uitgeschreven, zoals dat gaat voor een overheidsopdracht, en die aanbesteding werd gewonnen door het bedrijf CoopStroom.

Volgens Audit Vlaanderen had de garage van eerste schepen Demeyere echter al lang voor de gunning van het contract een partnerschap met CoopStroom afgesloten. Audit Vlaanderen vermoedt dat er sprake is van belangenvermenging en vooringenomenheid.

Daarnaast lijkt er volgens Audit Vlaanderen ook een en ander aan de hand te zijn met de gunning van een contract voor de plaatsing van een snellaadstation. Knokke-Heist had intensieve contacten met maar één enkele kandidaat, zegt Audit Vlaanderen. Er werd samen naar een geschikte locatie gezocht, maar andere marktspelers zouden hierbij geen kans gekregen hebben.

Volgens Audit Vlaanderen is er mogelijk sprake van een schending van het gelijkheidsbeginsel en het transparantiebeginsel. Met andere woorden, niet alle kandidaten kregen evenveel kans om de opdracht in de wacht te slepen en niet alle kandidaten kregen voldoende en evenveel informatie.

Het gemeentebestuur van Knokke-Heist, en voormalig schepen Demeyere in het bijzonder, hebben er al enkele woelige maanden opzitten. Er was niet alleen de commotie over de gunning van contracten voor het wagenpark van de gemeente, maar hij zou ook onderhandeld hebben in naam van de gemeente voor een pand dat hij uiteindelijk zelf kocht. Het parket van West-Vlaanderen opende daarover eind augustus een onderzoek.

Demeyere zelf werd in mei op non-actief gezet als eerste schepen. Eind augustus nam hij ontslag. In een open brief aan de inwoners zegt hij dat er halve waarheden en hele leugens over hem gepubliceerd zijn. Hij wijst zelf naar het eigen schepencollege en start ook een procedure tegen enkele media.

Volgende week donderdag zal Audit Vlaanderen de resultaten van hun onderzoek aan de gemeenteraad verder toelichten. Het agentschap zegt in het rapport naar verluidt dat enkel specifieke zaken werden onderzocht en houdt dus de mogelijkheid open dat er nog andere onregelmatigheden zouden zijn in Knokke-Heist.

Demeyere zelf wilde eerst niet reageren, maar "ziet zich gedwongen" dat nu toch te doen. In een schriftelijke reactie benadrukt zijn advocaat dat Demeyere "altijd in eer en geweten heeft gehandeld, dat hij zijn professionele belangen en het belang van de gemeente nooit heeft vermengd, dat hij nooit enige invloed of druk heeft uitgeoefend ten aanzien van wie dan ook, en dat hij zich op geen enkele wijze heeft verrijkt via zijn vroegere schepenfunctie."

De advocaat van Demeyere schrijft ook dat Demeyere "op geen enkele wijze zijn private belangen gediend of bevorderd heeft via zijn voormalige schepenfunctie. (...) Het enige wat de heer Demeyere heeft gedaan, was zijn professionele expertise en ervaring ten dienste stellen van de gemeentelijke diensten in het belang van de inwoners van Knokke-Heist. Hierdoor heeft de gemeente honderdduizenden euro’s bespaard. Overigens heeft een schepen geen enkele individuele beslissingsbevoegdheid en heeft het voltallig college van burgemeester en schepenen elke beslissing goedgekeurd."

Demeyere klaagt ook de "suggestieve wijze" aan waarop Audit Vlaanderen haar onderzoek heeft gevoerd en beschuldigt hen van framing. 

De resultaten van het onderzoek zijn doorgespeeld aan de Centrale Dienst voor de Bestrijding van Corruptie (CDBC), een afdeling van de gerechtelijke federale politie die zich bezighoudt met corruptie en fraude bij subsidies en overheidsopdrachten. Het is afwachten of het rapport nog een gerechtelijk staartje krijgt.

Oppositiepartij N-VA wijst erop dat de draagwijdte van de audit veel verder gaat dan de politieke verantwoordelijkheid van één schepen. "Dit rapport is vernietigend. De geauditeerde zaken staan symbool voor een totale systeemcrisis in Knokke-Heist", zegt fractieleidster Cathy Coudyser. De partij hoopt dat gerechtelijke instanties het rapport grondig onderzoeken en vraagt aan de gouverneur en aan de Vlaamse overheid om Knokke-Heist "nauw en scherp" op te volgen.