Gentenaars met migratieachtergrond maar net tevreden over cultuuraanbod: "Er zijn te veel drempels"

Gent telt meer dan 160 kleine en grote cultuurinstellingen én draagt ook de titel van kunststad. Het rijke culturele aanbod, van opera over theater tot een heel scala aan musea, bereikt echter niet de hele Gentse bevolking. Dat blijkt althans uit een bevraging die vzw Burgerplicht hield bij 417 Gentenaars met migratieachtergrond. "We merken dat de tevredenheid over het aanbod niet goed zit", zegt initiatiefnemer Ercan Cesmeli. "Culturele instellingen en het stadsbestuur moeten met onze bevindingen aan de slag." Ruim een derde van de Gentse bevolking heeft op dit moment migratieroots.

Uit de bevraging blijkt dat er verschillende drempels zijn voor Gentenaars met migratieroots. "Het grootste obstakel is dat de instellingen weinig bekend zijn. De bevraagden kennen ook niet veel mensen die ze bezoeken. Er is geen netwerk. Een kwart van de bevraagden geeft dat aan als reden waarom een bezoek uitblijft", stelt Cesmeli. "Heel wat cultuurhuizen richten zich niet op deze doelgroep. Hun communicatie is niet inclusief. Instellingen die wel gericht communiceren, zoals De Centrale, worden wel bezocht." De concertzaal is, samen met de bioscoop Kinepolis en stadsbibliotheek De Krook, het meest bekend bij Gentenaars met migratieroots.

"De doelgroep herkent zich ook niet in het aanbod in de cultuurhuizen. Ook dat is een drempel", stelt Cesmeli. "Het gaat te weinig over zaken die aansluiten bij hun eigen leven." Beide factoren spelen een grotere rol dan de kostprijs van een ticket voor een cultureel bezoek. "Mensen willen betalen voor cultuur, als het hen interesseert." 

De ondervraagde Gentenaars geven aan gemiddeld bijna vier culturele bezoeken te doen per jaar. Het vaakst gaat de voorkeur naar de cinema of een concert (25 procent). De twee cultuurvormen hebben, volgens de rapporteurs, ook binnen migratiegroepen rijke tradities. Dat blijkt minder het geval te zijn voor muziekfestivals, amper 3 procent van de bevraagden geeft daar de voorkeur aan. Daarnaast blijkt ook dat kortgeschoolden binnen de groep gemiddeld minder dan drie keer per jaar aan cultuur doen, bij hoogopgeleiden met migratieroots is dat bijna vijf keer. Vrouwen scoren opvallend slechter dan mannen. 

Vzw Burgerplicht stapt met de resultaten van de bevraging naar de culturele instellingen en de stad. "In de eerste plaats moeten jongeren met een migratieachtergrond meer kansen krijgen in het culturele veld. De communicatie van de huizen moet beter en meer gericht zijn naar verschillende doelgroepen. Er is, ook binnen de sector, nood aan vernieuwing. Nu worden telkens dezelfde ‘usual suspects’ opgevoerd. Er is blabla, maar weinig boomboom. Het is tijd voor actie, niet over een paar jaar maar nu." 

Het Gentse Kunstenoverleg (GKO) onderschrijft de aanbevelingen. "We vinden het ook erg belangrijk dat het cultuuraanbod in de oude stadswijken diverser en sterker wordt. We zien ook nog een te groot onevenwicht tussen de grote cultuurhuizen en de kleine socio-culturele organisaties. Dat kan echt beter en gaan we ook mee proberen te veranderen", zegt coördinator Amani El-Haddad.

De stad laat in een reactie weten dat er werk van gemaakt wordt. "We hebben deze bestuursperiode in de afspraken met de cultuurhuizen opgenomen dat er in het aanbod, de personeelsbezetting en het doelpubliek meer rekening gehouden moet worden met de demografie van de stad. Er wordt intussen wel meer divers geprogrammeerd, maar dat betekent natuurlijk niet dat publiek meteen diverser wordt. Het is een werk van lange adem, maar erg belangrijk als aandachtspunt. Zeker omdat we kandidaat zijn om culturele hoofdstad van Europa te worden in 2030", reageert schepen Sami Souguir (Open VLD). "We hebben de ambitie om mooi aanbod te hebben voor elke Gentenaar."