CHECK - Neen, viraal filmpje toont geen draaiende lichtballen net voor aardbeving in Marokko

Enkele vreemde, lichtgevende punten draaien rond aan de donkere hemel. Dan plots een felle lichtflits. Het zouden beelden zijn die boven Marokko werden gefilmd, luttele ogenblikken voordat delen van het land getroffen werden door een zware aardbeving. Op sociale media verspreidt het fragment zich als een lopend vuurtje. Op X, het vroegere Twitter, werden al enkele tientallen berichten met het clipje gedeeld en ook op TikTok draait de geruchtenmolen gretig.

Verschillende mensen vragen zich af wat ze op de beelden zien. Zijn het satellieten of is het een natuurkundig fenomeen waarbij schurende aardlagen een elektrische lading afgeven?

Zoeken we de beelden via een omgekeerde zoekopdracht op om te achterhalen waar ze voor het eerst verschenen, dan vinden we hetzelfde fragment op videoplatform Urlebird terug. Daar zien we ook dat het filmpje in veel gevallen op andere platformen "gecropt" werd. Dat wil zeggen dat stukken van het beeld, zoals de stad en palmbomen onder de lichtbron, werden verwijderd.

De video werd in 2020 op Urlebird geplaatst door een zekere @jayhideway. Het Urlebird-account staat vol met video's waarin hij met speciale effecten speelt. In sommige berichten laat hij een draak een stad aanvallen , in een ander fragment explodeert de zon. In de video die nu viraal gaat, zouden aliens in een Amerikaanse stad aankomen. Dezelfde filmpjes deelt hij ook op TikTok .

In diezelfde periode in 2020 plaatst Ufoofinterest.org, een account dat zich bezighoudt met verificatie en nieuws rondom ufo's, ook een X-bericht waarin het de video afdoet als "fake".

Er gaan nog andere beelden rond van blauwe lichtflitsen die de horizon kleuren of vreemde lichtpunten in de lucht. Mensen proberen het te wijten aan zogenoemde "earthquake lights" . Dat zouden elektrische ladingen zijn die vrijkomen wanneer bepaalde gesteenten diep onder de grond tegen elkaar aanschuren. "Het voorkomen van aardbevingslichten is voorlopig nog een onbevestigde theorie", zegt seismoloog Koen Van Noten .

"Er zijn een aantal voorbeelden waargenomen, maar als wetenschapper weten we er voorlopig nog te weinig over om het over een echt fenomeen te kunnen hebben. Het is ook moeilijk te bestuderen, omdat we niet precies weten waar aardbevingen zich kunnen voordoen en we in een labosetting natuurlijk niet zomaar wat stenen tegen elkaar kunnen wrijven. Het gaat om iets dat op gigantische schaal en met onmetelijke kracht moet gebeuren."

Wat Van Noten wel kan zeggen, is dat sommige blauwe flitsen aan de horizon wellicht knappende elektriciteitsnetwerken zijn. Die begeven het soms enkele seconden of minuten, afhankelijk van hoever je van het epicentrum bent, voor gebouwen door elkaar geschud worden.

"Dat komt omdat een aardbeving doorgaans in enkele golven voorkomt", zegt Van Noten. "Tijdens de eerste golf, de drukgolf, sneuvelen vaak al voorwerpen zoals elektriciteitskabels. Daarna volgt de iets tragere schuifgolf die de fundamenten van gebouwen sloopt en ze dus doet instorten. Tot slot is er ook nog een harde oppervlaktegolf die wij als mens ervaren als een letterlijk bevende aarde." 

Over beelden van hangende lichtpunten aan de hemel , kon onze redactie nog geen uitsluitsel geven. Mogelijk gaat het om lampionnen of drones, maar dat blijft speculeren.