Premies voor verzekeringen tegen diefstal van e-fietsen tot 50 procent hoger in Brussel en Antwerpen

Elektrische fietsen vliegen over de toonbank. Voor steeds meer Vlamingen zijn ze een alternatief voor hun pendeltocht naar het werk. E-bakfietsen zijn dan weer populair in de stad en e-mountainbikes voor een heerlijke tocht met vrienden in het weekend.

Bescheiden modellen kosten 2000 tot 3000 euro maar voor allerlei varianten lopen de prijzen makkelijk op tot 4000 of 6000 euro, en sommige modellen gaan tot 9000 euro. Logisch dat ook de vraag naar verzekeringen voor materiële schade en diefstallen in de lift zit.

Een zicht krijgen op het aantal fietsdiefstallen in België (en de evolutie daarin) is een moeilijke oefening. Er zouden er zowat 30.000 per jaar zijn maar schattingen lopen op tot 100.000 per jaar. Niemand weet het eigenlijk, ook de politie niet. Verkeersinstituut Vias maakte in 2022 in een rapport gewag van een daling of stagnatie tijdens het afgelopen decennium maar verwijst ook naar het zogenoemde dark number: veel diefstallen worden niet aangegeven en verschijnen dus niet in de cijfers.

Wel toont kwalitatief onderzoek van hetzelfde instituut aan dat er in de afgelopen jaren steeds minder goedkopere, klassieke fietsen gestolen worden. Vooral dievenbendes richten zich selectiever op de duurdere modellen en die trend is vooral merkbaar in Antwerpen en Brussel. 

Dat bevestigen Toon Cochez en Peter Callant, respectievelijk woordvoerder en CEO van verzekeringsmakelaar Callant in een gesprek met VRT NWS. De onderneming bood in ons land als eerste al in 2007 omniumverzekeringen voor fietsen aan.

“We sluiten veel meer contracten af dan pakweg 5 jaar geleden omdat er zoveel méér dure e-bikes op de weg zitten,” stellen Cochez en Callant, “en daardoor zien we ook een sneeuwbaleffect: met meer contracten neemt ook het aantal diefstaldossiers in ons bestand toe. Dat loopt echter gelijkmatig. We kunnen niet spreken van een proportionele toename in vergelijking met het aantal afgesloten contracten. Met één uitzondering: Antwerpen en Brussel.”

Ook mobiliteitsorganisatie VAB ziet dat sneeuwbaleffect. “Onze uitbetalingen na diefstallen in 2023 zijn al even hoog als in heel 2021,” weet woordvoeder Mich Vergauwen.

Particulieren met een domicilie in de regio Antwerpen en Brussel die een e-fiets kopen, betalen volgens Callant tot 50 procent méér voor hun verzekering voor diefstal of materiële schade omdat de frequentie van diefstallen en schade er gewoon hoger is. Dat heeft te maken met de segmentatietechniek in de verzekeringswereld: het premiebedrag wordt in sommige gevallen bepaald op basis van het risicoprofiel van de verzekeringnemer.

Welke gemeenten precies betrokken zijn, daarover treedt het bedrijf niet in detail. In het gewest Brussel gaat het om ‘sommige gemeenten’ maar ook steden en gemeenten in de Vlaamse rand. In Antwerpen is dat de stad en bepaalde randgemeenten. Bij andere makelaars en verzekeraars is dit overigens ook zo.

Koop je een e-bike en woon je in een dichte stedelijke omgeving, des te kleiner is de kans dat je die veilig binnen kan stallen en des te vaker zal je je fiets vaker en voor verschillende doeleinden gebruiken en dus voor korte tijd buiten parkeren. Immers, de kans dat je in de stad een auto bezit, is ook kleiner. Verzekeraars en makelaars maken voor het bepalen van het premiebedrag dus een kansberekening op basis van diefstalcijfers per locatie maar ook algemene criminaliteitscijfers.

Waar is het solidariseringsprincipe en het risicospreidingsprincipe van verzekeringen dan gebleven, kan je je afvragen? Laten verzekeringen je dan steeds vaker betalen voor je individuele risico op basis van je woonplaats, misschien zelfs om de winstmarge van de eigen onderneming op te krikken?

“Dat willen we echt vermijden”, zegt Callant. “Maar solidariteit werkt nu eenmaal tot op een zeker niveau. Jonge autobestuurders betalen een hogere verzekeringspremie omdat ze door hun gebrek aan ervaring relatief vaak in ongevallen betrokken zijn. Antwerpse en Brusselse fietsers betalen meer omdat uit onze cijfers blijkt dat hun tweewieler duidelijk een hoger risico heeft om gestolen te worden. In andere centrumsteden zoals Gent, Leuven en Hasselt zijn er géén hogere premies”.

“We passen segmentatie bij fietsverzekeringen in beperkte mate toe, zodat de verschillen niet te groot worden“, aldus nog Callant. “Het alternatief is: voor stedelijke fietsers een lagere premie, maar dan voor alle anderen ook een iets hogere premie, om het dekkingsmechanisme te bewaren".

"Maken we zo méér winst? Dat is erg relatief: fietscontracten maken intussen 2 procent uit van onze totale omzet. We houden de markt van de fietsverzekeringen liever duurzaam. Toestanden zoals in Nederland waar de ANWB plots verzekeringen voor bepaalde e-bikes moet stopzetten omdat het financieel model na massa’s diefstallen onderuit gaat, zie ik in Vlaanderen niet gebeuren, we blijven voorzichtig”.

Wie overigens via het cafetariaplan van een bedrijf een elektrische fiets leaset, ontspringt de dans. Hier rekenen makelaars en verzekeraars op de grote volumes van contracten en zo kunnen ze het diefstalrisico voor dure fietsen beter dekken. Je woonplaats is van geen tel.

Er circuleren al langer verhalen over mensen die geen diefstalverzekering voor een e-bike kunnen krijgen omdat ze in Brussel wonen. Daarover bestaat echter weinig materieel bewijs en Peter Wiels van de koepel van verzekeringsmaatschappijen Assuralia ontkent het: “Er bestaat simpelweg geen rode lijn voor diefstalverzekeringen in of rond Brussel. Wel kan je een probleem krijgen als je een oudere e-bike na een bepaalde leeftijd alsnog voor diefstal wil verzekeren”.

Een VRT-medewerker die in Molenbeek woont, kocht een tweede hands e-bike maar kon slechts bij één verzekeraar nog een polis afsluiten. Dat heeft vooral te maken met de leeftijd van de fiets. Bij VAB verzekeringen mag de fiets bij aankoop van de polis niet ouder dan 6 maanden zijn – tenzij die elders voorheen al was verzekerd - bij Callant is dat 2 jaar. De snelle waardevermindering van e-bikes is hierin een belangrijke factor.

Het kan ook extreem. “Zo hadden we onlangs diefstaldossiers over 4 fietsen van ongeveer 9000 euro, allemaal regio Brussel. En één van die fietseigenaars had een even dure, nieuwe fiets opnieuw verzekerd en die is nogmaals gestolen… Die eigenaar kan bij ons in elk geval geen volgende fietsverzekering meer afsluiten (al hebben we die vraag voorlopig nog niet ontvangen),” zegt Mich Vergauwen.

VAB biedt geen verzekeringen aan voor koersfietsen, mountainbikes en speed-pedelecs. Bij Callant kan je alle types van fietsen verzekeren maar hou rekening met fors hogere premies voor bijvoorbeeld koersfietsen. Ze wegen lichter en worden makkelijker gestolen als je ze zelfs maar 5 minuten achterlaat. Door de fragiele materialen is de verzekeringspremie voor schade ook hoger.