De leugens, de medeplichtigen en de rol van Pence: 6 opvallende punten uit de aanklacht tegen Trump

Het gewicht, de ophef, de media-aandacht en veiligheidsmaatregelen even buiten beschouwing gelaten, zal de hoorzitting van vanavond in Washington over de aanklacht tegen voormalig president Trump normaal gezien redelijk rechttoe rechtaan zijn. Rechter Moxila A. Upadhyaya zal Trump er laten reageren op de aanklacht - wellicht zal hij onschuldig pleiten - en vervolgens zal er worden gepleit over de voorwaarden van zijn vrijlating (die er wellicht nauwelijks zullen zijn). Het wordt ook afwachten of de Trump-verdediging daar zal proberen om de zaak te vertragen of te verplaatsen. 

Op zijn eigen sociale netwerk heeft Donald Trump alvast verbolgen gereageerd op de aanklacht tegen hem. Volgens hem ziet de wereld nu "de corruptie, het schandaal en het falen die zich de voorbije drie jaar hebben voorgedaan in de VS". "De VS is een natie in verval, maar we zullen ze weer groots maken."

De aanklacht zelf is de vrucht van een grootschalig onderzoek door aanklager Jack Smith naar de gebeurtenissen na de verkiezingen van 2020 en de bestorming van het Capitool op 6 januari 2021. Een federale jury luisterde maandenlang naar tientallen getuigen.

Maar wat staat er nu eigenlijk in dat document van 45 pagina's? Wij plukken er voor jou 6 grote of opvallende elementen uit:

De tekst bevat eigenlijk niet 1 maar 4 grote aanklachten:

1. "Samenzwering om de Verenigde Staten te bedriegen": dat deed hij volgens aanklager Jack Smith door via leugens, bedrog en fraude het federale kiessysteem op allerhande manieren te proberen te ondergraven.

2. en 3. "Samenzwering om een officiële procedure te belemmeren" en "belemmering van en poging tot belemmering van een officiële procedure": dat gaat over zijn pogingen om het tel- en certificatieproces van de verkiezingen te verstoren.

4. "Samenzwering tegen rechten": dat gaat dan weer over de manier waarop Trump heeft geprobeerd de rechten van de Amerikaanse kiezers op eerlijke verkiezingen teniet te doen.

In de introductie komt Smith onmiddellijk to the point: Trump verloor de presidentsverkiezingen van 2020, maar "ondanks dat verlies was hij vastbesloten om aan de macht te blijven". "Gedurende meer dan 2 maanden na de verkiezingsdag verspreidde hij leugens over verkiezingsfraude die de uitslag had bepaald en beweerde hij dat hij eigenlijk had gewonnen. Dat waren onjuiste claims en hij wist dat ze onjuist waren."

Dat wordt ook uitgebreid beargumenteerd in het document. Zo volgt er een hele lijst van vooraanstaande figuren in de regering en het staatsapparaat die Trump lieten weten dat er nergens bewijzen waren voor verkiezingsfraude. En zelfs in zijn eigen kamp waren er bij wijlen twijfels over de - zo stelde een vooraanstaande campagnemedewerker op een bepaald moment in een e-mail - "samenzweringsshit die neerdaalde uit het moederschip".

In de aanklacht staat er ook een interessante opsomming van de leugens die Trump na de verkiezingen precies probeerde te verspreiden. Zo beweerde hij dat in Georgia meer dan 10.000 overleden kiezers hadden gestemd, dat er in Pennsylvania 205.000 meer stemmen waren dan kiezers of dat er tienduizenden dubbele stemmen waren in Nevada. Maar al die claims werden al snel onderuitgehaald.

Zes mensen zouden Trump volgens de aanklacht geholpen hebben om de verkiezingsuitslag van 2020 te beïnvloeden. Ze worden niet bij naam genoemd, enkel genummerd, maar op z'n minst vijf van hen zijn makkelijk te identificeren. 

Het gaat over zijn advocaat Rudy Giuiliani, die zelf bewust valse claims verspreidde, zijn advocaat John Eastman die het plan had opgevat om in 7 staten valse kiesmannen aan te duiden en zijn advocaat Sidney Powell, die ongefundeerde beweringen over verkiezingsfraude verspreidde waarvan Trump zelf in privégesprekken zei dat ze "crazy" waren, maar die hij dan toch publiekelijk rondbazuinde. 

Daarnaast is er Jeffrey Clark, een voormalige ambtenaar van het ministerie van Justitie die langs die weg een vals onderzoek wilde instellen om de verkiezingsuitslag om te draaien. En ook advocaat Kenneth Chesebro wordt beschouwd als medesamenzweerder, omdat die hielp het plan met valse kiesmannen uit te werken.

De zesde en laatste die wordt genoemd is een politieke consultant die betrokken was bij het plan met de valse kiesmannen. Zijn naam valt niet onmiddellijk te achterhalen.

Voor Trumps voormalige vicepresident (en momenteel ook Republikeins presidentskandidaat) Mike Pence is de aanklacht een opsteker. Trump wilde hem inschakelen, zodat hij zijn ceremoniële rol tijdens het certificatieproces van de verkiezingsresultaten kon gebruiken om die resultaten aan te passen. Ondanks de zware druk die op hem werd uitgeoefend, plooide Pence niet. Trump koos er vervolgens voor om zijn fans op te ruien tegen Pence, waardoor hij op 6 januari 2021 een van de doelwitten werd van de boze massa die het Capitool bestormde.

De aanklacht maakt ook meermaals gebruik van de uitgebreide notities die Pence maakte over gesprekken die Trump met hem had. Die helpen aanklager Jack Smith duidelijk om te kunnen reconstrueren wat er achter de schermen van het Trumpkamp speelde en op welke manier Trump zijn vicepresident probeerde te overhalen om zijn plannen uit te voeren. De druk op hem moet, als je de aanklacht leest, enorm geweest zijn.

Niet alleen Pence weigerde mee te gaan in het riedeltje dat Trump en de zijnen afspeelden over verkiezingsfraude. In de aanklacht komen nog veel meer mensen aan bod die de beweringen van Trump niet geloofden en die zelfs tegen hem in gingen. Heel vaak waren dat partijgenoten van Trump.

Brad Raffensperger bijvoorbeeld, de eindverantwoordelijke voor de presidentsverkiezingen van 2020 in Georgia, aan wie werd gevraagd om 11.780 stemmen "te vinden" om de verkiezingen in het voordeel van Trump te doen uitdraaien. Raffensperger wees Trump meermaals op de foute beweringen die hij deed en op het feit dat wat hij van hem vroeg illegaal en strafbaar was.

Ook de Republikeinse gouverneurs van Georgia en Arizona en enkele Republikeinen uit Michigan gingen duidelijk tegen Trump in. 

Aanklager Jack Smith geeft onmiddellijk toe dat Trump wel degelijk het recht had om vragen te stellen bij de verkiezingen en de resultaten aan te vechten. Maar dat moest dan wel langs de juridische weg gebeuren. Trump probeerde dat overigens ook, maar zonder succes.

Je merkt dat Smith al anticipeert op de mogelijke verdediging van Trump, dat veel van diens uitspraken onder de vrije meningsuiting zouden vallen. Volgens de aanklager maakten Trumps "bewust onjuiste statements integraal deel uit van zijn criminele plannen om de functie van de federale overheid te dwarsbomen, de certificatie van verkiezingen te verstoren en de rechten van anderen te belemmeren om te stemmen en om hun stemmen geteld te zien". 

Lees: meningen en statements die net gebruikt worden om een misdaad mogelijk te maken, vallen niet onder de grondwettelijke vrije meningsuiting.