Antigifcentrum krijgt steeds meer oproepen over overdosis paracetamol: "Te veel innemen, kan je lever aantasten"

Aan de piek van het coronajaar 2020 komen we niet, maar het Antigifcentrum noteerde in 2022 toch wel weer iets meer oproepen dan een jaar voordien: 61.699 om precies te zijn, 1 procent meer dan in 2021. 

De meeste oproepen (23.873) houden verband met het gebruik van geneesmiddelen. Het gaat om een stijging met 4,6 procent op jaarbasis en met 3,8 procent in vijf jaar. 

Een opvallende trend daar is het stijgende aantal oproepen voor een overdosis paracetamol, met 2.640 blootstellingen in 2022, een derde meer op vijf jaar tijd. "In coronatijden hebben we die eerste knik omhoog gezien", legt woordvoerder Patrick De Cock van het Antigifcentrum uit. "Mensen die besmet waren, namen iets tegen de koorts. Of ze namen preventief wat paracetamol als ze een vaccin gingen halen." 

Maar sindsdien is het aantal blootstellingen gestaag blijven stijgen. Hoe dat komt, is niet geheel duidelijk. "Het valt wel op dat er heel veel reclame wordt gemaakt voor dergelijke geneesmiddelen."

Paracetamol nemen, kan voor alle duidelijkheid over het algemeen geen kwaad. Als pijnstiller en als koortswerend middel is het bij normaal gebruik (maximum 4 gram per dag, red.) op zich veilig en daarom ook gewoon verkrijgbaar zonder voorschrift. "Maar dat is niet het geval als je die dosering overschrijdt. Dan kan het je lever aantasten."

In de meeste gevallen is een overdosis of vergiftiging het gevolg van een vergissing. "Mensen denken dat ze nog maar twee pilletjes hebben geslikt, maar het zijn er al vier. Of een kind krijgt een dosis van zijn moeder en later nog een van zijn vader. Typisch is ook de vergissing met de doseerpipet voor kinderen, waar aan de ene kant het lichaamsgewicht en aan de andere het aantal milliliter staat."

Een paracetamolvergiftiging laat zich ook maar traag voelen. "De eerste dag voel je niks. De tweede dag ben je misselijk of heb je buikpijn - en dan gaan sommigen zelfs nog meer paracetamol nemen. Op dag drie is je lever aangetast. Dat gaat gepaard met helse pijn." 

Bij een overdosis paracetamol bel je dus best eerst naar het Antigifcentrum. Is het ernstig dan zullen ze je daar doorverwijzen naar het ziekenhuis. Daar kunnen ze je behandelen met N-acetyl-L-cysteïne (NAC). "Maar soms is er zelfs een levertransplantatie nodig", waarschuwt De Cock. In de zwaarste gevallen leidt een overdosis tot coma en overlijden.

Omdat zowat iedereen standaard paracetamol in de kast heeft liggen, leest niemand nog echt de bijsluiter. "Daarom zou het niet slecht zijn als producenten de dosering wat groter zouden weergeven op de verpakking. Sowieso luidt de regel: vraag raad aan en luister naar uw apotheker bij het gebruik van medicijnen."

De blootstellingen aan huishoudproducten waren vorig jaar trouwens goed voor 10.462 oproepen. Dat aantal is de voorbije vijf jaar, mede dankzij een aantal preventiecampagnes, met 3,6 procent gedaald. De meest opvallende dalingen zijn er bij de oproepen over wascapsules (-35,1 procent) en vaatwascapsules (-19,8 procent).

De voorbije vijf jaar waren er wel opvallend meer blootstellingen bij voedingssupplementen (+30 procent), chocolade (+121 procent) en planten (+23,4 procent). 

Ook dierenliefhebbers weten steeds vaker de urgentielijn van het Antigifcentrum te vinden. In 2022 waren er 6.630 oproepen voor in totaal 6.861 dieren, vooral na het eten van chocolade. Dat aantal is op vijf jaar tijd met 40 procent gestegen.