Twee jaar na zware overstromingen nog steeds geen nieuwe wet over verzekering van natuurrampen

De overstromingen in 2021 richtten voor 2,4 miljard euro aan schade aan. Om de slachtoffers volledig te vergoeden nam de regering uitzonderlijke maatregelen.

Verzekeringsmaatschappijen moeten schade bij een grote ramp uitbetalen tot een wettelijk vastgelegd plafond, toen ongeveer 360 miljoen. De rest past de overheid bij. Door de omvang van de ramp kwamen de regering en verzekeraars overeen dat die laatsten dat plafond uitzonderlijk zouden overschrijden. Uiteindelijk betaalden ze ongeveer 1 miljard uit, de rest namen de regionale overheden op zich. 

Enkele maanden na de overstromingen startte de regering een werkgroep op om na te denken over een nieuw wettelijk kader. De kans op grote natuurrampen neemt toe, dus is ook het plafond en volledige wetgeving rond de verzekering van natuurrampen toe aan een hervorming. 

Twee jaar na de overstromingen is dat nieuw wetgevend kader er nog altijd niet. Assuralia, de beroepsfederatie van verzekeringsondernemingen, waarschuwt dat dat bij toekomstige natuurrampen tot problemen kan leiden. "De mensen gaan in de kou blijven staan als zoiets zich nog eens voordoet. Wij zullen zo'n 400 miljoen euro ter beschikking hebben, ongeveer het huidige plafond. Als we dan een ramp met gelijkaardige schade als in 2021 krijgen, dan gaan we naar chaos", zegt CEO Hein Lannoy.

In dat geval bestaat het risico dat schade van slachtoffers niet volledig vergoed kan worden. Als er een waterbom in Vlaanderen zou vallen gelijkaardig aan die in Wallonië in 2021, zou dat tot meer dan 8 miljard euro schade leiden, becijferde de Vlaamse regering.

De verzekeraars eisen duidelijkheid. Ze willen dat verhouding tussen de kosten die de overheid op zich neemt en de kosten die verzekeraars op zich moeten nemen opnieuw bekeken en vastgelegd wordt. 

De ombudsman voor verzekeringen Laurent de Barsy vindt ook dat er dringend een hervorming nodig is. "Het systeem zoals het nu is, is niet houdbaar voor de toekomst."

De verzekering tegen natuurrampen is onderdeel van de klassieke brandverzekering. De onduidelijkheid rond verzekerbaarheid van natuurrampen heeft impact op de prijs: "De ombudsdienst krijgt de eerste signalen dat brandverzekering duurder worden, zeker in risicozones voor bijvoorbeeld overstromingen", zegt de Barsy. 

Bevoegd minister Dermagne erkent dat "de situatie onhoudbaar is, zowel voor de klanten als de sector". Er lopen gesprekken met de verzekeraars en tussen de verschillende bevoegde kabinetten, verzekert hij.

Vandaag staat opnieuw overleg gepland. Dermagne hoopt om het dossier zo snel mogelijk te bespreken op de ministerraad, "in het beste geval nog volgende week voor het zomerreces", laat een woordvoerder weten.

Het dossier stoot ook op een klassiek Belgisch probleem: de verdeling van bevoegdheden. Verzekeringen zijn federale materie, maar natuurrampen en rampenfondsen vallen onder de regionale bevoegdheden.

Dermagne was als burgemeester van Rochefort van nabij betrokken bij de watersnood in de Vesder twee jaar geleden en is zich naar eigen zeggen zeer bewust van de urgentie van een hervorming. Die gaat vooral over een aanpassing van het wettelijk plafond.

Assuralia hoopt tegen het najaar definitief zicht te hebben op nieuwe regelgeving. Dan volgen voor de verzekeraars onderhandelingen met hun herverzekeraars. Dat zijn de internationale verzekeraars van de Belgische verzekeringsmaatschappijen, die zo een deel van het risico doorschuiven. Een nieuwe wetgeving heeft impact op de onderhandelingen en ook de prijs van verzekeringen voor de consument.