Als festivalganger hoop je vooral om niét in de hulppost terecht te komen, maar over de zomer heen verzorgen artsen en verpleegkundigen toch duizenden grote en kleine kwaaltjes op festivals. Welke vijf zaken worden het vaakst behandeld en welke voorzorgsmaatregelen kan je als bezoeker treffen om onheil te verkomen? VRT NWS deed een rondvraag bij de hulpposten van Rock Werchter, Tomorrowland en Pukkelpop.
Voorkomen is beter dan genezen: 5 tips van hulpverleners op festivals om vaak voorkomende kwalen te vermijden
Kirsten Sokol
Gepubliceerd:
1) Oppervlakkige wonden (schaaf- en snijwonden)
Veruit de meeste interventies in de hulpposten vallen onder de categorie "wondverzorging". Mario Huyskens, coördinator van de hulpposten op de wei van Werchter, vat het samen als "huis-, tuin- en keuken-EHBO". Van de ruim 5.000 verzorgingen tijdens Rock Werchter 2023 in de drie hulpposten op de festivalwei en de post op camping The Hive samen, draaiden de meesten rond de verzorging van oppervlakkige huidwonden.
Ook vorig jaar op Pukkelpop nam die wondverzorging het grootste deel van de tijd in beslag. Denk aan mensen die zichzelf snijden aan een scherp blikje op de camping, of zich in al hun enthousiasme oppervlakkig verwonden door een valpartij. Als een wonde op een complexe manier gehecht moet worden, dan gebeurt dat in een ziekenhuis in de buurt van het festival in kwestie.
Tip? Voorkomen is altijd beter dan genezen, dus wees voorzichtig. Laat iemand van je gezelschap nooit alleen achter als die hulp nodig heeft. Begeleid die persoon naar de hulppost, of trek de aandacht van één van de mobiele teams op het festivalterrein, zodat die kunnen helpen waar nodig.
2) Verzwikte voeten en blaren
Nog een klassieker op festivals: verzwikte enkels en voetenletsels allerhande, gaande van de klassieke blaren tot andere aandoeningen. Vooral op Tomorrowland en Pukkelpop valt het hulpverleners op dat niet iedereen gepast schoeisel draagt op het festivalterrein. Bij grote hitte is het verleidelijk om voor slippers of sandalen te kiezen, maar op drukke plaatsen met veel volk is dat geen goed idee.
De mobiele teams van hulpverleners op de festivalterrein vervoeren geregeld mensen die door hun voet of enkel zijn gegaan. In het geval van een breuk worden festivalgangers naar een ziekenhuis in de buurt gebracht, om RX-foto's te maken en eventueel een gipsverband te plaatsen.
Tip? Stevige schoenen zijn een must op een festival. "Je mag niet vergeten dat je op een festival veel kilometers aflegt en niet loopt te flaneren over een strand", zegt Gunther Groenen, diensthoofd van het Vlaams Kruis op Pukkelpop. "Goed schoeisel is een must op een dancefestival, en zeker op een uitgestrekt terrein als De Schorre", zegt Tomorrowlandwoordvoerster Debby Wilmsen.
3) Zonnebrand en uitdroging (bij hitte)
Eén constante bij alle hulpposten: het weer bepaalt in grote mate het aantal interventies én de aard ervan. Wanneer de temperatuur boven de 25 graden stijgt en de zon stevig schijnt, komen er automatisch meer festivalgangers langs die last hebben van de warmte.
Het gaat dan zowel om mensen die stevig verbrand zijn en een zonneslag of hitteslag hebben opgelopen, als mensen met uitdrogingsverschijnselen, omdat ze te weinig water gedronken hebben. Ook wie (veel) alcohol drinkt of drugs gebruikt, loopt trouwens een groter risico op uitdroging. Verschillende festivals voorzien intussen standaard gratis drinkwater in de sanitaire blokken en zonnecrèmedispensers op het festivalterrein.
"Het was ideaal festivalweer tijdens Rock Werchter 2023: een beetje zon, een beetje regen en geen te hoge temperaturen", zegt Mario Huyskens van het Rode Kruis. "Daardoor lag het aantal verzorgingen een stuk later dan tijdens de hete edities van 2018 en 2019."
Tip? Heel eenvoudig: drink voldoende water, zeker als het warm is. Deze goede raad wordt wel eens vergeten als er geen gratis drinkwater beschikbaar is. Bescherm jezelf goed tegen de zon, door geregeld zonnecrème te smeren en bij warme temperaturen een hoofddeksel te dragen en af en toe de schaduw op te zoeken.
4) Tekort aan medicatie
Als je in het dagelijkse leven bepaalde medicatie nodig hebt, neem die dan zeker voldoende mee naar een meerdaags festival. "Persoonlijke medicatie wordt nooit in beslag genomen, niet op het terrein en niet op de camping", benadrukt Debby Wilmsen van Tomorrowland. "Ken je eigen gevoeligheden en voorzie je daarop."
"Het gebeurt dat mensen bij ons in de hulppost om medicatie komen vragen, maar die geven we nooit zomaar", zegt Gunther Groenen, hulpverlener op Pukkelpop. "Artsen gaan in gesprek met de festivalganger en maken een voorschrift of geven beperkt medicatie onder toezicht." Festivalgangers worden soms ook doorverwezen naar een apotheek in de buurt van het festivalterrein.
Tip? Neem zeker als je meerdere dagen op een festivalcamping verblijft een EHBO-kitje mee, met wat basismedicatie zoals pijnstillers, ontsmettingsmiddel en pleisters. Zo kan je zelf kleine ongemakken oplossen. Als je specifieke medicatie gebruikt, neem dan zeker voldoende mee voor de verschillende festivaldagen.
5) Insectenbeten en "appelflauwtes"
Erg afhankelijk van de omstandigheden: het ene jaar zijn er al meer insecten aanwezig op festivalterreinen dan het andere. Kijk goed uit als je ergens gaat zitten in het gras. Belangrijk is om zeker een hulppost op te zoeken wanneer je een beet of steek hebt die opzwelt. Wees ook extra alert als je weet dat je allergisch reageert op insectenbeten.
Daarnaast is het een gekend beeld op festivals: mensen die even onwel worden in het publiek en uit de mensenmassa worden gehaald, om te bekomen in de hulppost. Dit gebeurt vaker bij grote hitte, maar eigenlijk is het aantal gevallen op de vele tienduizenden festivalgangers beperkt. Op een rustige plek is het euvel meestal snel verholpen.
Algemene tip? De hulpverleners benadrukken dat het medisch personeel met plezier de handen uit de mouwen steekt op festivals. Iedereen in de hulppost is trouwens gebonden aan het medisch beroepsgeheim."Happy to help, not here to judge" (bereid om te helpen, niet om te oordelen, red.) is hun motto.
Ga dus zeker naar de hulppost als je verzorging nodig hebt, ook al is jou iets overkomen waarvoor je je schaamt, of heb je jezelf ongewild in gevaar gebracht door een bepaalde situatie, alcohol of drugs. Wees eerlijk over wat er gebeurd is, zo kan je het best geholpen worden.
Het aantal intoxicaties of tijdelijke vergiftigingen door alcohol en drugs is "beperkt", horen we zowel bij Rock Werchter, Tomorrowland als Pukkelpop. Een handvol mensen raakt tijdens die festivals op die manier even bewusteloos en moet tijdelijk naar de spoeddienst van een ziekenhuis.
