Houden supermarkten prijzen kunstmatig hoog? Testaankoop dient klacht in bij Mededingingsautoriteit

Iedere maand vergelijkt Testaankoop de prijzen van 3.000 producten uit zeven supermarkten met de prijzen van vorig jaar. In maart van dit jaar zag de consumentenorganisatie nog een recordinflatie in de supermarkt van meer dan 20%. In juni is dat 17%. Dat betekent dat de producten die Testaankoop heeft bekeken 17% duurder zijn dan een jaar geleden. Er is dus sprake van een daling, maar een erg trage daling.

"Die 17% is een abnormaal hoog cijfer, omdat de inflatie voor de derde maand op rij daalt", zegt Laura Clays van Testaankoop. "Ook de groothandelsprijzen op de internationale markt dalen, maar in de warenhuizen in ons land is daar niet veel van te zien. En dat is verontrustend."

"De energieprijzen staan op hun laagste peil sinds lange tijd en de prijzen van enkele belangrijke grondstoffen zijn sterk gedaald op de internationale markt." Is er meer aan de hand vraagt de consumentenorganisatie zich af?

“Als we bijvoorbeeld naar de graanprijzen kijken, zien we dat die sinds oktober vorig jaar dalen”, vertelt Laura Clays van Testaankoop. In de supermarkt is die daling nog niet altijd terug te vinden. "Van alle soorten bloem die we hebben vergeleken, zijn er 10 goedkoper geworden. Maar opvallend: 17 merken werden duurder." 

Ook bij de zuivelprijzen is er iets vreemds aan de hand, volgens Testaankoop. Die dalen al een jaar, maar in die tijd is er maar 1 merk halfvolle melk in prijs gedaald. 36 producten zijn duurder geworden, 4 zijn even duur gebleven.

“Het is duidelijk dat de vrije markt hier niet in het voordeel van de consument speelt”, stelt Laura Clays vast. “De supermarktprijzen worden zeer snel verhoogd als de groothandelsprijzen op de internationale markt stijgen, maar in de omgekeerde richting gebeurt dat amper of zeer traag."

"Volgens de Europese Centrale Bank is er in verschillende sectoren sprake van zogenoemde ‘graaiflatie’, maar volgens de Nationale Bank van België is daar in ons land geen sprake van."

We spreken over graaiflatie als bedrijven hun prijzen sterker verhogen dan nodig is om hun toegenomen kosten te dekken en zo de algemene inflatie onnodig laten stijgen.

"We hebben dringend nood aan objectieve gegevens, zodat we de nodige maatregelen kunnen nemen om de koopkracht van gezinnen beter te beschermen. Daarom vragen we aan de Belgische Mededingingsautoriteit een onderzoek.”

De Belgische Mededingingsautoriteit  is een onafhankelijke administratieve instantie die bevoegd is voor de bescherming van de vrije economische mededinging in ons land. 

Fevia, de federatie van de Belgische voedingsindustrie, betreurt dat Testaankoop naar de Mededingingsautoriteit stapt. "Het is zeker en vast geen oplossing want er is geen sprake van onwil van onze bedrijven", zegt CEO Bart Buysse. "Er is een reden waarom de prijzen nog altijd hoog zijn. Niet alle grondstoffen zijn in prijs gedaald, voor bepaalde bedrijven zijn de energiekosten nog hoog, er is een historisch hoge loonindexering." 

"Ook wij willen graag dat de consument niet te veel betaalt voor zijn product en dat de prijzen verlagen, maar dat zal nog eventjes tijd nodig hebben, vrees ik", aldus Buysse. Fevia kijkt ook naar de overheid. "Ze mogen ons zeker geen bijkomende lasten en taksen opleggen die de voedingsprijzen eventueel nog verder de hoogte kunnen induwen."

Handelsfederatie Comeos wijst er op dat de supermarkten pas de laatste schakel in een hele keten zijn. De Belgische supermarkten worden geconfronteerd met de moeilijkste situatie in de laatste 30 jaar, met marges die in de voedingsdistributie zijn gedaald tot een historisch dieptepunt, stelt Comeos. "De marges zijn gedaald tot 1,29 procent", luidt het. "Dat betekent dat de supermarkt op een winkelkar van 100 euro 1,29 euro overhoudt."