Derde keer goede keer? Minister Lahbib moet in het parlement zichzelf en de regering redden

Lahbib gaf al verschillende verklaringen voor het uitreiken van visa aan een omstreden Iraanse delegatie die begin deze maand in ons land was voor een burgemeestersconferentie.

Aanvankelijk lag de verantwoordelijkheid volgens de minister volledig bij Brussels staatssecretaris Pascal Smet, die haar onder druk had gezet om de visa goed te keuren. Vorige week klonk het in de commissie Buitenlandse Betrekkingen dat de goedkeuring er kwam vanwege de diplomatieke context. Ons land onderhandelde volop met Iran over de vrijlating van Europese gevangenen in die periode. 

Geen van die verklaringen kon de oppositie en de coalitiepartners overtuigen. De vragen over Lahbibs bekwaamheid namen toe bij elke poging die ze deed om de zaak uit te leggen. Volgens collega-minister Vincent van Quickenborne (Open VLD) moet ze met “volledigheid, nederigheid en introspectie” voor de dag komen. Hij ging in “De ochtend” niet in op de vraag of Lahbib ook letterlijk haar excuses zal aanbieden. 

Dat is nochtans wel wat de groenen en de socialisten verwachten. "De minister heeft in het parlement niet de waarheid verteld. Die fout moet rechtgezet worden", zei Wouter De Vriendt (Groen) in "De zevende dag". Paul Magnette (PS) voegde daaraan toe: "We moeten alles weten, we kennen de feiten 10 dagen later nog altijd niet". 

Lahbib zelf zei vanochtend aan VRT NWS dat "een uitleg veel belangrijker is dan excuses". Hoe ver ze zal gaan - en of haar eigen coalitiepartners daarmee genoegen nemen - valt dus af te wachten.  

Politiek journalist Johny Vansevenant denkt dat enkel een correcte versie van de feiten niet voldoende zal zijn: “Ze zal een knieval maken, al zal het misschien eerder een knievalletje zijn. Maar het wordt zeker geen walk in the park voor haar.” Het parlement verwacht heldere antwoorden over onder meer de timing van de veiligheidsadviezen van OCAD en een cruciaal telefoontje met Smet over het goedkeuren van de visa. 

Niet alleen het lot van Lahbib, ook dat van de hele regering, staat op het spel. De interne spanningen over de zaak rond de Iraanse visa zorgen voor een regering in crisis. Die gaat ondertussen niet enkel over de visa, ook de rol van de MR, de partij van Lahbib, staat ter discussie binnen de meerderheid. De Vriendt bestempelde de Franstalige liberalen als een "deloyale partner".

"Het probleem van Vivaldi is Bouchez, die systematisch alle maatregelen in vraag stelt", stelde Magnette het nog scherper. De voorzitter van de PS voelt er weinig voor om na de verkiezingen opnieuw een regering te vormen met MR. 

"Het ongenoegen over dwarsligger Bouchez blijft voortduren. Het is duidelijk dat Magnette niet op Lahbib schiet, maar op Bouchez zelf. En opvallend, Open VLD-voorzitter Lachaert schiet Bouchez te hulp, hoewel die Open VLD en premier De Croo al veel pijn gedaan heeft", zegt Vansevenant. 

Tot een val van de regering komt het niet, denkt hij: "Het besef dringt door dat een val van de regering niet kan. Hierover vallen zal de traditionele partijen nog meer stemmen kosten, ten voordele van N-VA en Vlaams Belang. Toch nog een paar akkoorden sluiten, onder andere over de belastingen, is het enige wat nog kan helpen."

"En misschien nog het belangrijkste. Ik heb nog nooit een regering zien vallen in de zomervakantie. Want dan is de helft van de bevolking op reis. Bij een val van de regering doe je aan zwartepieten en daarvoor heb je wel een aandachtig publiek nodig om te kunnen scoren", besluit Vansevenant. 

Om 17u spreekt Lahbib in de commissie Buitenlandse Betrekkingen. Haar uiteenzetting was aanvankelijk voorzien om 14u, maar de internationale actualiteit gooit roet in het eten. Lahbib moet eerst naar Luxemburg, waar de Europese ministers samenkomen over de situatie in Rusland. "Het signaal van de eerste minister dat internationale spanningen in verband met Rusland heel erg belangrijk zijn en dat het niet het moment is om een minister van Buitenlandse Zaken te liquideren", aldus Vansevenant.  

De opstand van de Wagnergroep kwam niet ongelegen voor De Croo, zegt hij: "De druk op minister van Buitenlandse Zaken Lahbib nam fel af door de situatie in Rusland. En het fysiek incident van minister Vandenbroucke met zijn collega Van Quickenborne verdween daardoor ook snel naar de achtergrond. De heat is weg."